Buczek (niem. Butzig) – wieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie świeckim, w gminie Jeżewo.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa bydgoskiego. Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) liczyła 150 mieszkańców. Jest dziesiątą co do wielkości miejscowością gminy Jeżewo.
Historia Buczek to stara kociewska wieś. Pierwsza historyczna nazwa pochodzi z lat 1402-1409 i została zapisana jako Buczek. Następnie to: Buczk (1583 r.), Budzek (1782 r.), Butzk (1789 r.), Buczek (1880 r.), niem. ButzigBrózdowska E., 2005, "Pochodzenie nazw miejscowości gminy Jeżewo", w: "Gmina Jeżewo", praca zbiorowa, Jeżewo. Nazwę wsi interpretuje się dwojako: 1 - nazwa topograficzna utworzona od wyrazu pospolitego "buczek" - mały buk, 2 - nazwa dzierżawcza pochodząca od nazwy osobowej(nazwiska) Buczek.
Pierwsza wzmianka historyczna o wsi pochodzi z lat 1402-1409 i występuje w rejestrach krzyżackichGrzegorz M.,1990, "Osady Pomorza Gdańskiego w latach 1309-1454", Warszawa, Łódź. W średniowieczu wieś zbudowana w kształcie widlicy z peryferyjnym rozproszeniem.Pierwszymi udokumentowanymi właścicielami Buczka były rody szlacheckie Kosów i Walewskich (1570 r.). W połowie XVII wieku wieś dzielona była przez trzech właścicieli: Lińscy, Niewieścińscy, Kozłowscy.Od 1676 r. Buczek należał do rodu Jaworskich i Kosów, następnie całą wieś posiadał ród Zboińskich (lata 1768-1787)Dąbrowski Z., 2005, "Historia Jeżewa i okolic od końca X wieku do 1772 r." w: "Gmina Jeżewo", praca zbiorowa, Jeżewo. Po wojnach napoleońskich, w wyniku zmian agrarnych dobra szlacheckie w Buczku przejęło państwo pruskie. W latach trzydziestych XIX stulecia część ich nabył ród Gordonów z pobliskich LaskowicDąbrowski Z., 2005, "Pod zaborem pruskim", w: "Gmina Jeżewo", praca zbiorowa, Jeżewo.
Pierwsze informacje o obszarze wsi pochodzą z rejestrów krzyżackich (lata 1402-1409) i podają, ze wieś miała 18 łanów (około 306 ha), pod koniec XVIII wieku - 8 łanów (ok. 136 ha), w 1921 r. areał wsi liczył 341 hektarówDąbrowski Z., 2005, "W okresie II Rzeczypospolitej 1920-1939", w: "Gmina Jeżewo", praca zbiorowa, Jeżewo. Pierwsze dane o liczbie mieszkańców pochodzą z 1772 r. i podają, że we wsi żyło 69 osób, w 1885 r. Buczek liczył 179 mieszkańców (161 ewangelików, 18 katolików). Na początku XIX stulecia władze pruskie uruchomiły we wsi szkołę. W 1886 r. w centrum Buczka wybudowano budynek szkolny, który przetrwał do dziś (po likwidacji szkoły w 1974 r. budynek pełni rolę mieszkania komunalnego).
Zobacz też Buczek
Przypisy
Kategoria:Jeżewo (gmina)