thumb|Kozacy strzelający z samopałów, na obrazie Wasilija Surikowa. thumb|Polski herb szlachecki z nobilitacji Brzeźnicki (mąż zbrojny trzyma w lewej dłoni samopał lufą do góry) Samopał (z ) – staropolskie potoczne określenie długiej ręcznej broni palnej, używanej od XVI do XVII wieku na Ukrainie i w Rosji. Termin ten jest nieprecyzyjny i odnosił się do zróżnicowanych konstrukcji broni strzeleckiej.
Współcześnie mianem samopału określa się również broń palną ustawianą przez kłusowników w lesie na ścieżkach (przesmykach) zwierzyny. Samopał strzela po potrąceniu przez zwierzynę drutu lub sznura uruchamiającego spustMarek P. Rzemień: 1000 słów o łowiectwie. Warszawa: Wyd. MON, 1986, s. 126; .
W literaturze Przykłady cytowane za Słownikiem języka polskiego: Semenowie książęcy sypnęli się na ratunek swego wodza; huknęły samopały, wrzaski (...) zlały się ze szczękiem żelaza. Bokami w dwóch szeregach szli żołnierze z samopałami na ramionach. Kozacy mieli już piechotę w dobrą broń ze skałkami krzemiennymi, czyli w samopały, opatrzoną. Spisa i samopał były całym hajdamaki uzbrojeniem. Tegoż wieczora i kilku następnych stawiliśmy samopały, lecz tygrysów nie było. Tego rodzaju samopał jest to wynalazek jedyny na wilcze polowanie.
W powieści Sienkiewicza Ogniem i mieczem, Rzędzian ratujący z rąk Bohuna kniaziównę Kurcewiczównę, śmiertelnie postrzelił z samopału wróżbitkę Horpynę.
Zobacz też
piszczel
Przypisy
Kategoria:Historyczna broń palna