Thomas Arthur Reiter (ur. 23 maja 1958 we Frankfurcie nad Menem) – pułkownik lotnictwa, astronauta niemiecki oraz Europejskiej Agencji Kosmicznej.
Wykształcenie oraz służba wojskowa 1977 – w Neu-Isenburg ukończył szkołę średnią im. Johanna Wolfganga von Goethego. 1982 – został absolwentem Wojskowego Uniwersytetu w Neubibergu, gdzie otrzymał tytuł magistra w dziedzinie astronautyki. 1984 – w Monachium ukończył Uniwersytet Sił Zbrojnych (specjalność technologie kosmiczne). Służbę wojskową rozpoczął jako pilot samolotu Alpha-Jet w eskadrze myśliwców bombardujących stacjonujących w niemieckiej bazie lotniczej w Oldenburgu. Później szkolił się w amerykańskiej bazie im. Shepparda (Sheppard Air Force Base) w Teksasie oraz w 1990 w Centrum Lotniczo-Badawczym w Manching (Niemcy), gdzie zdobył kwalifikacje pilota doświadczalnego 2 klasy i został włączony do lotów testowych na samolocie typu Tornado. grudzień 1992 – ukończył Królewską Szkołę Pilotów Doświadczalnych (Empire Test Pilots School) w Boscombe Down (Wielka Brytania). Po odbytym przeszkoleniu został pilotem doświadczalnym 1 klasy.
Na 15 typach różnych samolotów wylatał ponad 2300 godzin.
Kariera astronauty 15 maja 1992 – został włączony do składu korpusu astronautów Europejskiej Agencji Kosmicznej (nabór ESA-2). Reiter był jednym z 5 kandydatów z Niemiec, którzy od 1991 ubiegali się o status astronauty i jedynym, który został wówczas wybrany. Astronauta został włączony do prac nad projektowanym wówczas europejskim wahadłowcem Hermes oraz i modułem Columbus będącym wkładem ESA w tworzenie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. 1993 – w Europejskim Centrum Astronautów (European Astronauts Centre - EAC) w Kolonii (Niemcy) przeszedł trwające sześć miesięcy szkolenie podstawowe. Później trafił do Centrum Wyszkolenia Kosmonautów im. J. Gagarina, gdzie rozpoczął przygotowania do lotu w kosmos w charakterze inżyniera pokładowego w ramach programu Euromir 95. Był przygotowywany do pracy na zewnątrz stacji orbitalnej. marzec 1995 – rozpoczął końcowe przygotowania do długotrwałego lotu na stację kosmiczną Mir. Razem z nim w skład podstawowej załogi weszli: Jurij Gidzenko oraz Siergiej Awdiejew. 3 września 1995 – 29 lutego 1996 – w charakterze drugiego inżyniera pokładowego uczestniczył w locie statku kosmicznego Sojuz TM-22 i przez blisko 177 dni pracował na pokładzie stacji kosmicznej Mir (misja Euromir 95). 1996-1997 – w Centrum Wyszkolenia Kosmonautów im. J. Gagarina przez kilka miesięcy opanowywał technikę odłączenia statku kosmicznego od stacji, wprowadzenia go w atmosferę Ziemi oraz samego lądowania. Dzięki odbytemu przeszkoleniu jako pierwszy zagraniczny astronauta, zdobył uprawnienia dowódcy trzyosobowej wersji statku Sojuz TMA na czas operacji powrotu z orbity okołoziemskiej. 1997–1999 – na mocy porozumienia pomiędzy ESA a Bundeswehrą Reiter został oddelegowany do lotnictwa, gdzie dowodził Grupą Operacyjną myśliwców szturmowych Tornado. 1999 – w kwietniu powrócił do ESA i współpracował z zespołem tworzącym Automatyczny Statek Transportowy (ATV). Później kontynuował szkolenie w Centrum Wyszkolenia Kosmonautów w Gwiezdnym Miasteczku, podczas którego zapoznał się z rosyjskim modułem Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. kwiecień 2001 - został wyznaczony jako pierwszy astronauta ESA do długotrwałego lotu na pokładzie Międzynarodowej Stacji Kosmicznej. styczeń – luty 2003 – w Centrum Wyszkolenia Kosmonautów im. J. Gagarina odbył staż dla dowódców statku Sojuz TMA w zakresie procedur lądowania. kwiecień 2005 – pomiędzy Rosją a Europejską Agencją Kosmiczną (ESA) podpisano umowę o długotrwałym locie Thomasa Reitera na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej kosztem jednego miejsca w załodze, które było przewidziane dla Rosjan. W pierwotnej wersji astronauta miał pracować z 11 i 12 stałą załogą stacji. W kosmos miał wystartować na pokładzie wahadłowca we wrześniu 2005 (misja STS-121) i powrócić na Ziemię w marcu 2006 razem z załogą wyprawy STS-116. Po zmianie kalendarza startów wahadłowców, co miało miejsce w sierpniu 2005, lot przesunięto na lipiec 2006. 4 lipca 2006 – wystartował w kosmos do misji STS-121 na pokładzie wahadłowca Discovery. 22 grudnia 2006 – powrócił na Ziemię z misją STS-116, jego miejsce na ISS zajęła Sunita Williams. 2007 – w październiku opuścił korpus astronautów ESA i rozpoczął pracę w zarządzie Niemieckiego Centrum Aeronautyki (DLR - Deutsches Zentrum für Luft- und Raumfahrt).
Loty kosmiczne Sojuz TM-22 Swój pierwszy lot Reiter odbył w charakterze inżyniera pokładowego-2 na statku kosmicznym Sojuz TM-22 w składzie 20. podstawowej załogi stacji kosmicznej Mir. Dowódcą wyprawy był Jurij Gidzenko, a pierwszym inżynierem pokładowym Siergiej Awdiejew. Sojuz TM-22 wystartował w kosmos z kosmodromu Bajkonur 3 września 1995. Dwa dni później, 5 września, przycumował do stacji Mir. W tym czasie na jej pokładzie znajdowała się 19 podstawowa ekspedycja: Anatolij Sołowjow i Nikołaj Budarin, którzy po przekazaniu stacji 11 września 1995 opuścili kompleks orbitalny. 20 października Thomas Reiter razem z Siergiejem Awdiejewem przez ponad 5 godzin pracowali na zewnątrz Mira. W tym czasie zainstalowali na module Spiektr aparaturę naukową przygotowana przez ESA i wymienili kasety w zainstalowanej wcześniej aparaturze. Był to pierwszy kosmiczny spacer niemieckiego astronauty. 15 listopada z Mirem połączył się amerykański wahadłowiec Atlantis (misja STS-74) i przez kilka dni obie załogi wspólnie wykonały szereg eksperymentów. Z powodu opóźnień w przygotowaniu statku kosmicznego Sojuz TM-23 misja Sojuza TM-22 została przedłużona o 44 dni. 8 lutego Reiter drugi raz wyszedł w otwartą przestrzeń kosmiczną. Tym razem pracował poza stacją przez 3 godziny. Towarzyszył mu Jurij Gidzenko. Kosmonauci wymienili kasety w aparaturze, którą pozostawili podczas pierwszego wyjścia w kosmos. 23 lutego 1996 na pokładzie Sojuza TM-23 przybyli kosmonauci 21. stałej wyprawy: Jurij Onufrijenko oraz Jurij Usaczow. Gidzenko, Awdiejew i Reiter powrócili na Ziemię 29 lutego 1996. Ich lot trwał blisko 180 dni.
Odznaczenia i nagrody Krzyż Oficerski Orderu Zasługi Republiki Federalnej Niemiec (1996) Krzyż Komandorski Orderu Zasługi Republiki Federalnej Niemiec (2007) Order Zasługi Hesji Order Przyjaźni (1996, Rosja) Medal „Za zasługi w podboju kosmosu” (2011, Rosja) Universal Astronaut Insignia za lot orbitalny (nr 330) – Stowarzyszenie Uczestników Lotów Kosmicznych ()
Wykaz lotów Loty kosmiczne, w których uczestniczył Thomas A. Reiter № Data startu Statek kosmiczny Data lądowania Statek kosmiczny Funkcja Czas trwania 1 3 września 1995 «Sojuz TM-22» 22 lutego 1996 «Sojuz TM-22» Inżynier pokładowy-2 179 dni 1 godzina 41 minut i 46 sekund 2 4 lipca 2006 «STS 121» DiscoveryF-32 22 grudnia 2006 «STS 116»DiscoveryF-33 Specjalista misji-5 (MS-5) 171 dni 3 godziny 54 minuty i 5 sekund Łączny czas spędzony w kosmosie — 350 dni 5 godzin 35 minut i 51 sekund
Zobacz też alfabetyczna lista astronautów grupy i oddziały astronautów
Przypisy
Linki zewnętrzne Biografia na stronie NASA Biogram na stronie Spacefacts
Kategoria:Absolwenci uczelni w Niemczech Kategoria:Cudzoziemcy odznaczeni Orderem Przyjaźni (Federacja Rosyjska) Kategoria:Ludzie urodzeni we Frankfurcie nad Menem Kategoria:Niemieccy astronauci Kategoria:Niemieccy piloci Kategoria:Odznaczeni Medalem „Za zasługi w podboju kosmosu” Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Hesji Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Republiki Federalnej Niemiec Kategoria:Oficerowie Bundeswehry Kategoria:Piloci doświadczalni-astronauci Kategoria:Urodzeni w 1958