Tomáš Halík (ur. 1 czerwca 1948 w Pradze) – czeski duchowny rzymskokatolicki, nawrócony w wieku dorosłym, profesor doktor habilitowany socjologii, doktor habilitowany teologii, doktor filozofii, prałat honorowy Jego Świątobliwości. Pracujący między innymi jako duszpasterz akademicki i wykładowca Uniwersytetu Karola w Pradze; autor książek teologicznych.
Życie Ukończył studia socjologii i filozofii na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Karola w Pradze, był uczniem Jana Patočki. Komunistyczne władze odmówiły mu prawa wykładów na uniwersytecie i został skierowany do pracy jako środowiskowy psychoterapeuta alkoholików i narkomanów.
21 października 1978 został tajnie wyświęcony przez biskupa w Erfurcie na katolickiego księdza, a do roku 1989 był jedną z ważniejszych postaci podziemnego Kościoła katolickiego i bliskim współpracownikiem kard. Františka Tomáška.
Od roku 1990 jest rektorem uniwersyteckiego kościoła pw. Najświętszego Salwatora w Pradze i przewodniczącym Czeskiej Akademii Chrześcijańskiej (po śmierci jej założyciela ks. Josefa Zvěřiny). W tym samym roku papież Jan Paweł II mianował Halíka konsultantem Papieskiej Rady do dialogu z niewierzącymi na okres dwóch lat. Od roku 1993 wykłada religioznawstwo na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Karola. Głosił również wykłady w Oxfordzie i Cambridge oraz był jednym z ekspertów czeskiego prezydenta Václava Havla.
W roku 2008 został mianowany przez papieża Benedykta XVI prałatem honorowym Jego Świątobliwości.
Jest znany ze swego zaangażowania w życiu społecznym, publicznych wypowiedzi na temat problemów dyskryminacji rasowej, tematy polityczne i religijne oraz procesu sekularyzacji i integracji europejskiej. Jego myśli są często przywoływane na internetowych stronach nierzymskokatolickich biskupów czeskich np. Antonína Jelínka.
Odznaczenia Odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej (2011) oraz Krzyżem Oficerskim niemieckiego Orderu Zasługi RFN (2019). W 2024 odznaczony Orderem Tomáša Garrigue Masaryka I klasy.
W 2014 otrzymał Nagrodę Templetona. W 2016 roku otrzymał nagrodę Nagrodę „Pontifici” warszawskiego Klubu Inteligencji Katolickiej. W 2019 roku otrzymał Medal świętego Jerzego przyznawany przez Tygodnik Powszechny, w 2021 Nagrodę im. ks. Józefa TichneraNagroda Tischnera: Laureaci.
Twórczość Halík w swoich publikacjach często przedstawia Boga dynamicznego, podobnie jak ogień płonącego krzewu, towarzyszącego wędrowcom i wędrującego razem z nimi, dlatego w „kryzysie religii” dopatruje się szansy dla rozwoju właśnie dynamicznej wiary.
Publikacje w języku polskim Wyzwoleni, jeszcze nie wolni. Czeski katolicyzm przed i po 1989 roku, Poznań 1997. Radziłem się dróg. Z Tomášem Halíkiem rozmawia Jan Jandourek, Poznań 2001. Co nie jest chwiejne, jest nietrwałe. Labiryntem świata z wiarą i wątpliwościami, Kraków 2004. Przemówić do Zacheusza, Kraków 2005. Zacheuszu! Kazania na niedziele i święta, Kraków 2006. Wzywany czy niewzywany, Bóg się tutaj zjawi. Europejskie wykłady z filozofii i socjologii dziejów chrześcijaństwa, Kraków 2006. Noc spowiednika. Paradoksy małej wiary w epoce postoptymistycznej, Katowice 2007. Cierpliwość wobec Boga. Spotkanie wiary z niewiarą, Kraków 2009.
Drzewo ma jeszcze nadzieję. Kryzys jako szansa, Wydawnictwo „Znak”, Kraków 2010. Dotknij ran, Wydawnictwo „Znak”, Kraków 2010. Teatr dla aniołów. Życie jako religijny eksperyment, Wydawnictwo „Znak”, Kraków 2011. Przenikanie światów: z życia pięciu wielkich religii, Księgarnia św. Jacka, Katowice 2012. Różnorodność pojednana. Z Tomášem Halíkiem rozmawia Tomasz Dostatni, Wydawnictwo „Znak”, Kraków 2013. Hurra, nie jestem Bogiem!, Agora, Warszawa 2013. Chcę, abyś był, Znak, Kraków 2014. Żyć z tajemnicą. Impulsy do rozmyślań nad wiarą, Charaktery, 2015. Żyć w dialogu. Impulsy do rozmyślań nad wiarą, Charaktery, 2015. Bóg zagubiony. Wiara w objęciach niewiary, WAM, Kraków 2017. Czas pustych kościołów, WAM, Kraków 2020.
Uwagi
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Czescy duchowni katoliccy Kategoria:Czescy teolodzy katoliccy Kategoria:Czescy filozofowie XXI wieku Kategoria:Czescy socjolodzy Kategoria:Laureaci Nagrody „Pontifici” Kategoria:Laureaci Medalu Świętego Jerzego Kategoria:Odznaczeni Orderem Masaryka Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Republiki Federalnej Niemiec Kategoria:Ludzie urodzeni w Pradze Kategoria:Urodzeni w 1948 Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Karola Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Karola Kategoria:Laureaci Nagrody im. księdza Józefa Tischnera Kategoria:Laureaci Medalu Per Artem ad Deum