Kaitseliit (pol. Liga Obrony) – estońska ochotnicza formacja zbrojna obrony terytorialnej powstała w okresie międzywojennym, rozwiązana w 1940, reaktywowana w 1990.
Kaitseliit liczy obecnie, wraz z organizacją kobiecą i młodzieżową, ok. 25 tys. ludzi. Organizacja wchodzi w skład Estońskich Sił Zbrojnych.
Rys historyczny Kaitseliit został powołany 11 listopada 1918 roku po opuszczeniu terytorium Estonii przez okupacyjne wojska niemieckie i podlegała ministrowi wojny. Dowódcą został generał dywizji Ernst Põdder, a przewodniczącym zarządu Johan Pitka. Kaitseliit miał pomoc w zapewnieniu porządku i bezpieczeństwa. Po wybuchu pod koniec listopada 1918 roku walk z bolszewikami oddziały formacji razem z regularną armią estońską brały udział w wojnie o niepodległość. Od stycznia 1919 roku do Kaitseliitu obowiązkowo należeli wszyscy mężczyźni od 18 do 60 lat, którzy nie podlegali mobilizacji, także obcokrajowcy. 1 lutego 1920 roku liczył on 125 000 członków. Gdy w lutym 1920 roku został zawarty Traktatu w Tartu rozpoczęto demobilizację. Kaitseliit został rozwiązany.
Władze państwowe reaktywowały Kaitseliit 1 grudnia 1924 roku w odpowiedzi na próbę komunistycznego puczu. Nowy statut organizacji został zatwierdzony przez rząd 2 lutego 1925 roku. Ustalił on strukturę organizacji, która w okresie międzywojennym dzieliła się on na 15 regionów, w ramach których istniały lokalne oddziały (bataliony, oddziały i plutony). Istniały także jednostki morskie, artyleryjskie i kawaleryjskie. Wraz z organizacjami młodzieżowymi i kobiecymi liczebność formacji sięgała 100 tys. ludzi. W latach 1925–1940 dowódcą Kaitseliitu był generał dywizji Johannes Roski-Orasmaa.
Gdy 17 czerwca 1940 roku na terytorium Estonii wkroczyły wojska sowieckie dowódca Kaitseliitu przesłał do wszystkich oddziałów radiogram w którym nakazał zebranie całej dostępnej broni i przekazanie jej do magazynów wojska. 27 czerwca 1940 roku została podpisana przez prezydenta Republiki ustawa likwidująca Kaitseliit. Grunta i nieruchomości, które organizacja posiadała zostały przekazane Komunistycznej Partii Estonii. W czasie okupacji hitlerowskiej na jej strukturach zorganizowano ochotnicze oddziały terytorialne Omakaitse.
Kaitseliit została reaktywowana 17 lutego 1990 roku po odzyskaniu niepodległości przez Estonię.
Przypisy
Linki zewnętrzne Strona internetowa organizacji Strona internetowa organizacji
Kategoria:Historia Estonii Kategoria:Wojsko estońskie Kategoria:Wojna estońsko-bolszewicka