Master of Puppets – trzeci album studyjny amerykańskiego zespołu thrashmetalowego Metallica. Został wydany 3 marca 1986 roku przez wytwórnię Elektra Records.
Jest to pierwsza płyta grupy nagrana dla wytwórni Elektra. W przeciwieństwie do poprzedniej wytwórni, Megaforce Records, teraz zespół nie miał ustalonej daty wydania albumu z czego – jak uważają członkowie grupy – Metallica skorzystała.
Album osiągnął również inny sukces trafiając na 29. miejsce krajowego zestawienia najlepiej sprzedających się albumów w USA i zdobywając już 4 listopada 1986 złotą płytę w tym samym kraju. Łącznie sprzedano ponad milion egzemplarzy wydawnictwa. W roku 2016 album został dodany do listy National Recording Registry – prowadzonego przez Bibliotekę Kongresu Stanów Zjednoczonych wykazu dzieł istotnych ze względów kulturowych, historycznych, czy estetycznych.
Nagrania w Polsce uzyskały status platynowej płyty.
Zarazem jest to ostatni album nagrany z basistą Cliffem Burtonem, który zginął w wypadku drogowym niedaleko Ljungby w Szwecji – nad ranem 27 września 1986 roku, wypadł przez okno, a następnie został przygnieciony przez autobus, którym grupa poruszała się w trakcie trasy promującej Master of Puppets.
Tytułowy utwór grany był przez Josepha Quinna w 4 sezonie serialu Netflixa „Stranger Things”, którego premiera odbyła się w 2022 roku, co spowodowało znaczny wzrost zainteresowania tym utworem.
Komponowanie Latem 1985 Metallica rozpoczęła tworzenie utworów na album. Członkowie zespołu nagrywali swoje pomysły, a potem – jak opowiada gitarzysta prowadzący Kirk Hammett – „słuchaliśmy tych kaset i wybieraliśmy riffy, które naszym zdaniem były na tyle dobre, aby można było z nich zbudować utwór”. Perkusista grupy, Lars Ulrich, miał również udział w tworzeniu riffów; nucił gitarzyście rytmicznemu Jamesowi Hetfieldowi wymyśloną melodię, którą on zamieniał potem na riff.
Również podczas lata 1985, Metallica koncertowała od czasu do czasu. W sierpniu zagrała dwa koncerty przed jednymi z liczniejszych widowni w swojej historii. Pierwszym był występ na festiwalu Monsters of Rock w Donington w Anglii, 17 sierpnia 1985, przed publicznością liczącą ponad 70 tysięcy ludzi, która nie przyjęła zespołu pozytywnie. Wynikało to z tego, że tego dnia razem z Metalliką występowały też m.in. zespoły Bon Jovi i Ratt, grające muzykę pop-metalową, której Metallica nie gra, co tak określił publice James Hetfield:
Te słowa były odpowiedzią na obrzucanie zespołu różnorodnymi rzeczami. Jak wspomina Hetfield wśród nich „były głównie taśmy demo, kwiaty, ulotki, bielizny, staniki, i inne gówna, które tu przyleciały”. Wśród różnorodności była jeszcze jedna „rzecz”:
Dzięki temu koncertowi Metallice zwiększyła się popularność oraz podwoiła sprzedaż płyt w Anglii. Drugi występ zespołu przed liczną widownią miał miejsce 31 sierpnia 1985 na festiwalu Day on the Green odbywającym się w Oakland w USA. Metallica występowała na nim m.in. razem ze Scorpionsami i ponownie z Ratt. Widownia licząca ponad 60 tysięcy ludzi przyjęła zespół pozytywnie. Tak Cliff Burton wspomina koncert:
Po występie pijani członkowie zespołu zdemolowali swoją garderobę:
Występ był transmitowany w telewizji i wykonanie z niego utworu „For Whom the Bell Tolls” jest zawarte w filmie Metalliki, Cliff ’Em All!, z 1987.
Nagrywanie Dzień po występie grupy na festiwalu Day on the Green, 1 września 1985, Lars Ulrich rozpoczął razem z Flemmingiem Rasmussenem nagrywanie ścieżek perkusji na nowy album Metalliki – Master of Puppets. Reszta zespołu dołączyła kilka dni później. Tak jak w przypadku poprzedniego albumu, Ride the Lightning, sesja nagraniowa miała miejsce w studiach nagraniowych Sweet Silence Studios w Kopenhadze w Danii. Za produkcję albumu odpowiedzialna była Metallica i wspomniany już RasmussenEdycja albumu wydana przez wytwórnię Vertigo w 1989, numer katalogowy: 838 141-2.. Ledwie dwa tygodnie po rozpoczęciu sesji nagraniowej, 14 września 1985, Metallica już zaprezentowała publiczności nowy utwór – „Disposable Heroes” – na festiwalu zorganizowanym w RFN przez magazyn „Metal Hammer”.
W przeciwieństwie do swoich pierwszych dwóch albumów wydanych przez wytwórnię Megaforce Records, Metallica nie miała już z góry ustalonej przez wytwórnię Elektra Records daty premiery swojego trzeciego (jak i następnych) albumu, z czego postanowiła skorzystać przy nagrywaniu:
Tematyka utworów na albumie dotyczy m.in. manipulacji:
Przyjęcie albumu thumb|Johan Edlund podczas koncertu grupy Tiamat w 2018 w koszulce promującej Master of Puppets Master of Puppets został wydany 3 marca 1986 przez wytwórnię Elektra i osiągnął 29. pozycję na krajowym zestawieniu w Stanach Zjednoczonych. Trafienie albumu do pierwszej 30. w USA było zaskoczeniem dla wielu osób ponieważ popularność Metalliki była oparta na graniu koncertów. Zespół miał dotychczas wydane jedynie trzy mało popularne single i żadnego teledysku, a Master of Puppets nie był dodatkowo promowany przez żaden singel. Jakby tego było mało, 4 listopada 1986 albumowi (jako pierwszemu Metalliki) została przyznana złota płyta w USA za sprzedanie 500 tysięcy kopii w tym kraju, a z dniem 9 czerwca 2003 płyta została sprzedana już w 6 milionach kopii.
Określany przez niektórych krytyków jako najlepszy album heavymetalowy kiedykolwiek nagrany, Master of Puppets jest uważany za wielką i przełomową płytę Metalliki. Krytycy zgodnie porównują album do poprzedniego wydawnictwa pt. Ride the Lightning począwszy od bliskoznacznego rozmieszczenia utworów, poprzez zwrócenie uwagi na mniejszy postęp jaki przyniósł Master of Puppets w porównaniu z postępem jaki przyniósł Ride the Lightning po albumie Kill ’Em All, aż do samej muzyki, która ich zdaniem wydaje się „bardziej Metallikowa” i bardziej spójnaNa podstawie recenzji albumu zawartych w sekcji infoboxu pt. Oceny. Kliknij tutaj by wrócić do infoboksu..
Serwisy IGN i Metal-Rules.com sklasyfikowały album na 1. pozycjach swoich zestawień na – odpowiednio – 25 Najlepszych Albumów Metalowych i 100 Najlepszych Albumów Heavymetalowych. Magazyn „Time” uplasował Master of Puppets wśród 100 Albumów Wszech Czasów – listy zestawiającej najlepsze i najbardziej wpływowe płyty wszech czasów. Magazyn „Rolling Stone” sklasyfikował album na 167. pozycji zestawienia na 500 albumów wszech czasów. Robert Dimery umieścił album w swojej książce 1001 albumów muzycznych. Historia muzyki rozrywkowej.
Trasa koncertowa 27 marca 1986 rozpoczyna się trasa koncertowa zespołu Damage, Inc. Tour podzielona na dwie części. Pierwsza była część amerykańska w której Metallica grała jako support dla grupy Ozzy’ego Osbourne’a. Trasa zakończyła się 3 sierpnia 1986, a Osbourne tak zapamiętał zespół:
10 września 1986 nastąpił początek drugiej części trasy koncertowej. Odbyła się ona w Europie, ale została przerwana 27 września 1986. W czasie podróży ze Sztokholmu w Szwecji do Kopenhagi w Danii nad ranem w okolicach szwedzkiego miasta Ljungby autokar zespołu wpadł w poślizg i zaczął koziołkować. Podczas wypadku Cliff Burton wypadł przez okno autobusu po czym został przez niego przygnieciony. Burton zginął na miejscu. Reszta pasażerów włącznie z trzema pozostałymi członkami grupy przeżyła wypadek, ale istnienie zespołu stanęło pod znakiem zapytania. Matka Burtona przekonała zespół do dalszej gry i pod koniec października grupa rozpoczęła poszukiwania nowego basity. Po przesłuchaniu ponad 40 muzyków, 28 października 1986 nowym basistą Metalliki został Jason Newsted. 8 stycznia 1987 wznowiona została trasa Damage, Inc. Tour; 10 i 11 lutego grupa zagrała po raz pierwszy dwa koncerty w Polsce w katowickim Spodku; dwa dni później zespół zakończył trasę w Göteborgu w Szwecji.
Latem 2006 Metallica na większości koncertów minitrasy Escape from the Studio '06 zagrała cały album, aby uczcić 20-lecie jego wydania.
Lista utworów
Single „Master of Puppets” – wydany jako singel promocyjny w 1986 w dwóch wersjach: na 7-calowym winylu we Francji przez wytwórnię New Electric Way Records oraz na 12 calowym winylu w USA przez wytwórnię Elektra Records.
Twórcy Wykonawcy James Hetfield – śpiew, gitara rytmiczna; solo gitarowe w „Master of Puppets” i „Orion” Lars Ulrich – perkusja Cliff Burton – gitara basowa, chórki Kirk Hammett – gitara prowadząca
Produkcja Nagrywany w Sweet Silence Studios w Kopenhadze, Dania Producenci: Metallica, Flemming Rasmussen Inżynier: Flemming Rasmussen Miksowany w Amigo Studios w Północnym Hollywood w Los Angeles, USA Inżynier miksowania: Michael Wagener Asystent inżyniera miksowania: Mark Wilczak Masterowany w Sterling Sound przez George’a Marino Teksty piosenek: James Hetfield Aranżacje: James Hetfield, Lars Ulrich Pomysł okładki: Metallica, Peter Mensch Ilustracja okładki: Don Brautigam
Wydania albumu Źródło: Encycmet.com
12-calowa płyta winylowa Kraj wydaniaWydawcaRok wydaniaNumer katalogowyOpisAngliaMusic for Nations1986MFN-60Logo Elektra na okładce i kodzie kreskowym. Etykiety na płycie czerwone i żółteAngliaMusic for Nations1986MFN-60Etykiety czerwone i żółte, bez wymienionego krajuAngliaMusic for Nations1986MFN-60Czerwone i żółte etykiety, brak grzbietuAngliaMusic for Nations1986MFN-60Logo Elektra na tylnej okładce, czerwone i żółte etykietyArgentynaPhonogram / Vertigo199029298Spis utworów w języku hiszpańskim, brak wkładkiAustraliaPolygram / Vertigo1989838-141-1Brak wkładki z tekstami utworówBrazyliaPolygram / Vertigo1989838-141-1Zawiera wkładkę z tekstami utworówEkwadorPolygram / Vertigo1990LP-31023EuropaPhonogram / Vertigo1989838-141-1Etykiety i wkładka UFOEuropaPhonogram / vertigo1989838-141-1Żółte etykiety, wkładkaFrancjaNew Electric Way / Music for Nations19862320Czarne etykiety, czerwona wkładkaFrancjaNew Electric Way / Music for Nations19862320Srebrne etykiety, czerwona wkładkaGrecjaPolygram / Vertigo1992838-141-1Brak wkładkiHiszpaniaPhonogram / Vertigo1989838-141-1Na okładce adres Madrid 28027, brak wkładkiHiszpaniaPhonogram / Vertigo1989838-141-1Na okładce i wkładce adres Madrid 28002HolandiaRoadrunner1986RR-9717Etykiety Music for Nations, numer katalogowy RoadrunnerJaponiaCBS / Sony198628AP 3169Pasek OBI, wkładka z tekstami i biografią zespołu, dwa zdjęcia w kolorzeJaponiaCBS / Sony198628AP 3169Pasek OBI, dwie wkładki, wkładka z tekstami utworówKanadaElektra198696-04391Zawiera wkładkęKolumbiaPhilips / Vertigo1990838-141-1Okładka bez grzbietu, tył okładki czarno-białyKoreaPhonogram / Vertigo1989SEL-RP-1539Inne utwory, wkładka z tekstami utworówMeksykPolygram / Vertigo1990LPR-23066Utwory na tylnej okładce w językach angielskim i hiszpańskimUnia EuropejskaVertigo2001838 141-1Wznowienie na winylu o ciężarze 180g, we wkładce wymieniony adres strony internetowej Metallica.comUSAElektra19869-60439-1Z wkładkąUSAElektra1986E1-60439Wydanie „Columbia Record House”USAElektra1986R-134552 / 9-60439-1Wydanie „RCA Music Services”WenezuelaPolygram / Vertigo1990838-141-1
12-calowa płyta winylowa, wydania promocyjne Kraj wydaniaWydawcaRok wydaniaNumer katalogowyOpisAngliaMusic for Nations1986MFN-60Naklejka promocyjna z przodu wydaniaAngliaMusic for Nations1986MFN-60Egzemplarz okazowy z materiałami promocyjnymiArgentynaPhonogram / Vertigo199029298Wydanie promocyjne, spis utworów w języku hiszpańskim, brak wkładkiBrazyliaPolygram / Vertigo1999838-141-1Naklejka promocyjna na tylnej okładce, wkladka z tekstami utworówBrazyliaRGE1987320-7003Złota naklejka promocyjna, etykiety prmocyjneKanadaElektra198696-04391Złota naklejka promocyjnaUSAElektra198660439-1Złote etykiety promocyjne, złote etykiety na płytach, naklejka z przodu
12-calowa płyta winylowa z nadrukiem Kraj wydaniaWydawcaRok wydaniaNumer katalogowyOpisAngliaMusic for Nations1986MFN 60PZ kodem kreskowymAngliaMusic for Nations1986MFN 60PPierwsze tłoczenie bez kodu kreskowego
Podwójna 12-calowa płyta winylowa Kraj wydaniaWydawcaRok wydaniaNumer katalogowyOpisAngliaMusic for Nations1986MFN 60 DMWydanie podwójne z rozkładaną wkładką i plakatem
Płyta kompaktowa