thumb|240px|Grób poety Jana Lemańskiego na Starych Powązkach w Warszawie Jan Lemański (ur. 7 lipca 1866 w Głażewie pod Płockiem, zm. 11 listopada 1933 w Warszawie) – polski poeta, satyryk i bajkopisarz okresu Młodej Polski.

Życiorys Kształcił się w gimnazjum w Płocku, a potem na Wydziale Prawa Cesarskiego Uniwersytetu Warszawskiego. Od roku 1894 publikował drobne utwory w pismach warszawskich. W latach 1901–1907 wchodził w skład redakcji pisma Chimera, w którym często publikował swoją twórczość. Był mężem poetki Marii Komornickiej.

W okresie międzywojennym pracował jako urzędnik w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych, pod koniec życia jako cenzor filmowy. Wtedy wycofał się z życia literackiego i zaprzestał działalności.

Został pochowany na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 62-1-27).

Irena Lorentowicz pisała o nim: „Wielki przyjaciel dzieci, dziwak i czarodziej, samotnik i milczek”.

Ordery i odznaczenia Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (27 listopada 1929) „za zasługi na polu literackiem”. Złoty Krzyż Zasługi (pośmiertnie, 16 marca 1934) „za zasługi na polu literatury”.

Twórczość Bajki (1902) Proza ironiczna. Bajki, bajeczki, przypowiastki dla dziatek, sielanki (1904) Colloqvia albo Rozmowy (1905) Ofiara królewny. Powieść fantastyczna (1906) Nowenna, czyli Dziewięćdziesiąt dziewięć dytyrambów o szczęściu (1906) Prawo własności (1909) Baśń o prawdzie. Nowy zbiór piosnek, bajek, poematów, baśni satyrycznych, melodyi i pieśni (1910) Noc i dzień (1910) Czyn. Poezye, satyry, piosenki (1911) Jasełka (1911) Kamień filozoficzny. Nowele, satyry, groteski (1911) Zwierzyniec (1912) Bajki o zwierzętach (1916) Lis na łowach. Lisy na dworze królewskim (1919) W kraju słońca (1919) Złota rybka (1919) Tao (1921) Księga Rodzaju (1921), poemat satyryczny Prawo mężczyzny (1922) Toast. Bajki powojenne (1923)

Był redaktorem książki Satyra polska (1914) w 2 tomach.

W jego twórczości widać motywy satyry obyczajowej. Stworzył nowy typ bajki z wyraźnymi elementami drwiny. Satyryczną twórczość Lemańskiego można uważać za prekursorską w stosunku do „Zielonego Balonika”.

Dokonał przekładu Murzyna z załogi Narcyza (1923) i Uśmiechu szczęścia (wyd. w tomie Między lądem a morzem, 1924) Josepha Conrada, Fletnika z Hamelnu Roberta Browninga (1924), baśni Odmieńczyk Ryszarda Dehmela (1925).

W twórczości Lemańskiego niektórzy publicyści dopatrzyli się obsesyjnej niechęci do kobiet.

Przypisy

Linki zewnętrzne Kopie cyfrowe dzieł w KPBC

Jan Lemański – dzieła i rękopisy w bibliotece Polona

Kategoria:Absolwenci i studenci Cesarskiego Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Pisarze Młodej Polski Kategoria:Pisarze związani z Płockiem Kategoria:Pisarze związani z Warszawą Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy bajkopisarze Kategoria:Polscy cenzorzy Kategoria:Polscy poeci XX wieku Kategoria:Polscy satyrycy Kategoria:Polscy tłumacze literatury angielskojęzycznej Kategoria:Polscy tłumacze literatury chińskiej Kategoria:Urodzeni w 1866 Kategoria:Urzędnicy Ministerstwa Spraw Wewnętrznych II Rzeczypospolitej Kategoria:Zmarli w 1933