Stawka większa niż życie – polski szpiegowski serial telewizyjny z lat 1967–1968 w reżyserii Janusza Morgensterna i Andrzeja Konica, wyprodukowany przez Zespół Filmowy „Syrena”, wyemitowany na antenie TVP od 10 października 1968 do 6 lutego 1969. Tematem serialu jest działalność polskiego agenta Stanisława Kolickiego (Stanisław Mikulski), który podczas II wojny światowej podszywa się pod oficera niemieckiego wywiadu i kontrwywiadu wojskowego Abwehry, Hansa Klossa, działając na rzecz wywiadu radzieckiego jako agent J-23. „Kloss” przyjaźni się z esesmanem Brunnerem (Emil Karewicz).

Stawka większa niż życie była emitowana w 18 odcinkach i cieszyła się popularnością w Polsce i innych krajach, głównie bloku wschodniego, ale nie tylko. Cytaty z serialu przeszły do języka potocznego; na motywach serialu powstał trzytomowy zbiór opowiadań oraz seria komiksów Kapitan Kloss. W 2011 roku serial przeszedł cyfrową rekonstrukcję, a rok później doczekał się filmowej kontynuacji Hans Kloss. Stawka większa niż śmierć (2012) w reżyserii Patryka Vegi.

Lista odcinków 1. Wiem, kim jesteś mały|Pałac Oskara Kona w Łodzi Reżyseria: Janusz Morgenstern Obsada: Stanisław Mikulski – porucznik Hans Kloss/Stanisław Kolicki, agent J-23 Mieczysław Stoor – SS-Sturmführer/SS-Obersturmführer HansImię, nazwisko lub imię i nazwisko postaci nie pojawia się w serialu (ustalone zostało na podstawie scenariusza, listy montażowej lub szczegółowego planu filmu). Stedtke/mężczyzna rozmawiający z kobietą na peronie berlińskiego metra (ujęcie zapożyczone z filmu „Opowieść atlantycka” w reż. Wandy Jakubowskiej) Krzysztof Chamiec – SS-Sturmbannführer Müller (w odc. 5 SS-Sturmbannführer Lothar) Janina Borońska – radiotelegrafistka Irena Alicja Zommer – doktor Marta Becher Andrzej May – Jacek, ochrona radiostacji Natalia Szymańska – staruszka Szczepan Baczyński – staruszek Seweryn Butrym – generał Helmut von Zauger (w odc. 6 jako generał Wieringer) Ryszard Sobolewski – adiutant generała Janusz Ziejewski – niemiecki pułkownik na linii frontu Marek Dąbrowski – Fritz, adiutant Stedtkego Mirosław Szonert – oficer SS Jan Tesarz – szpicel, podwładny Stedtkego (w odc. 12 SS-mann jadący w pociągu razem z „Elsą Schmiedtke”) Zygmunt Nowicki – żandarm niemiecki „sprawdzający” dokumenty na dworcu w Berlinie, współpracownik radzieckiego wywiadu Jerzy Szpunar – Lothar Beitz, więzień w celi Klossa Jerzy Kaczmarek – Bruno Dreher, więzień w celi Klossa Zygmunt Malawski – Heinrich Vogel, więzień w celi Klossa Wiktor Nanowski – oficer radziecki przesłuchujący Klossa Czesław Przybyła – fryzjer więzienny Edward Radulski – więzień siedzący w celi z Klossem (w odc. 18 Schröder, oficer wzywany na przesłuchanie) Jan Rudnicki – Helmut Kloss, stryj Hansa Klossa

Fabuła Rok 1941. Stanisław Kolicki (jak sam podaje, urodzony 17 grudnia 1920 w Kościerzynie) ucieka z niemieckiego więzienia w Królewcu i nawiązuje kontakt z Armią Czerwoną. Okazuje się, że przetrzymywany przez Rosjan niemiecki oficer Hans Kloss jest niezwykle podobny do Kolickiego. Po szybkim szkoleniu Kolicki zajmuje jego miejsce. Jako Kloss bierze udział w naradach taktycznych u gen. Wehringera, a następnie cenne informacje o planowanym natarciu na froncie przekazuje Rosjanom, którzy skwapliwie je wykorzystują. Obersturmführer Stedtke, oficer SS z otoczenia generała, rozpoczyna śledztwo mające na celu ustalenie sprawcy przecieku. Kloss znajduje się w kręgu podejrzanych. Co więcej, Marta – niemiecka lekarka, z którą romansuje Kloss, jest nieufna i śledzi go aż do miejsca zakonspirowanej radiostacji.

2. Hotel Excelsior mały|Grand Hotel w Sopocie – filmowy Hotel Excelsior Reżyseria: Andrzej Konic Obsada: Stanisław Mikulski – porucznik Hans Kloss/agent J-23 Andrzej Konic – SA-Sturmführer, łącznik Klossa w Gdańsku Lucyna Winnicka – Ingrid Heizer, właścicielka „Cafe Ingrid” Tadeusz Bartosik – Johannes Lemner, dyrektor hotelu „Excelsior” Tadeusz Gwiazdowski – Fryderyk, portier w hotelu „Excelsior” Mieczysław Kalenik – Hans Diederlich/Jan Derlacz, nauczyciel gimnastyki Bronisław Pawlik – łącznik Klossa z polskim podziemiem, antykwariusz Irena Karel – kelnerka Luzzi, kelnerka w „Cafe Ingrid” Halina Kosznik – Kluge, pokojówka w hotelu „Excelsior” Bohdana Majda – niania Emma Schmidt Janusz Kubicki – SS-Sturmbannführer Fritz Kopf, brat Erika Krzysztof Kalczyński – SS-Sturmführer Erik Kopf udający kelnera w hotelu „Excelsior”, brat Fritza Lech Grzmociński – sierżant kontrolujący Klossa na dworcu w Gdańsku Józef Zacharewicz – Christianson Obsada dubbingu: Tadeusz Teodorczyk – sierżant kontrolujący Klossa na dworcu w Gdańsku; rola Lecha Grzmocińskiego

Fabuła Rok 1942, Gdańsk. Kloss – na urlopie – prowadzi dochodzenie w celu ustalenia przyczyny paraliżu gdańskiej siatki i sprawcy, który wsypał „pierwszego” (szefa siatki). Kloss ma umówione spotkanie z „drugim” (którego nie zna) w hotelu Excelsior, gdzie wynajmuje pokój na czas urlopu. Kontakt z gdańską siatką zapewnia mu Georg (Andrzej Konic – reżyser odcinka), z którym przeprowadza słynną, długą wymianę haseł i odzewów (m.in. „W zeszłym roku o tej porze padał deszcz. – Deszcz ze śniegiem.”). Z jego pomocą rozpoczyna kontrolę poszczególnych członków siatki, jednak nie znajduje zdrajcy. Dowiadujemy się także, że Gestapo ma w hotelu agentów. Kloss próbuje zdobyć względy Ingrid Heizer, właścicielki kawiarni. Ingrid pojawia się w Excelsiorze dokładnie wtedy, gdy Kloss ma spotkać się z „drugim”.

3. Ściśle tajne mały|Most drogowo-kolejowy w Płocku Reżyseria: Janusz Morgenstern Obsada: Stanisław Mikulski – porucznik Hans Kloss/agent J-23 Tadeusz Schmidt – major Horst, przełożony Klossa Emil Karewicz – SS-Sturmbannführer Hermann Brunner Mieczysław Waśkowski – SS-Scharführer Glaubel, nosi mundur partyjny NSDAP z dystynkcjami Hauptbereitschaftsleitera. Igor Śmiałowski – inżynier Erwin Reil Krystyna Feldman – sekretarka Reila Wanda Koczeska – Basia Reczko, sekretarka Reila Leon Niemczyk – Rioletto Lech Ordon – Puschke, zastępca Reila, nosi mundur partyjny NSDAP z dystynkcjami Obergemeinschaftsleitera Marian Opania – Kazik Okoń vel Kazimierz Truchanowicz Tadeusz Kalinowski – kreisleiter Małgorzata Lorentowicz – żona kreisleitera Tadeusz Teodorczyk – listonosz z paczką-bombą Jerzy Walczak – konspirator „Edward Kania” Andrzej Jurga – partyzant pozorujący wymierzanie sprawiedliwości agentowi Rioletto Jan Koecher – doktor Pulkowski Tadeusz Ordeyg – gość na przyjęciu u kreisleitera

Fabuła Rok 1942. W zakładach Reil Werke przetrzymywany jest polski specjalista od napędów rakietowych, dr Pulkowski, którego Gestapo i sam E. Reil próbują skłonić do współpracy. „Centrala” siatki, do której należy J-23, żąda odbicia Pulkowskiego. Na przyjęciu u kreisleitera Kloss poznaje Reila. Jednocześnie dwójka agentów polskiego podziemia próbuje przeniknąć do zakładów. Jeden z nich, Kazik zostaje zdekonspirowany i jest śledzony przez Gestapo (w odcinku po raz pierwszy pojawia się nadzorujący śledztwo Hermann Brunner). Drugą agentką jest Basia, sekretarka i kochanka Reila. W tę sieć wzajemnych powiązań włącza się jeszcze występujący na przyjęciu u Kreisleitera prestidigitator Rioletto, który niespodziewanie pojawia się w mieszkaniu Basi, a wcześniej szantażuje podwładnego Kreisleitera, oficera Puschke. Kloss musi rozwikłać tę sieć, w której stawką jest życie Pulkowskiego.

4. Café Rose mały|Pałac Karola Poznańskiego Reżyseria: Andrzej Konic Obsada: Stanisław Mikulski – porucznik Hans Kloss/agent J-23 Joanna Jedlewska – Marta Kovacs Eugeniusz Kamiński – SS-Sturmbannführer Meissner Alina Janowska – Rose Ahrens, właścicielka „Cafe Rose” Janusz Bylczyński – radca handlowy Witte Edmund Fetting – Christopoulis Leon Pietraszkiewicz – właściciel pensjonatu „Orient” Mieczysław Voit – książę Mdżawanadze Jerzy Przybylski – konsul Grandel Jolanta Wołłejko – tancerka, członkini siatki Rose Ahrens Barbara Klimkiewicz – Elsa von Tilden Zbigniew Jabłoński – urzędnik turecki przyznający Klossowi wizę, następnie nakazujący śledzenie go Henryk Abbe – niemowa Aram, lokaj księcia Maria Dowbór-Lewandowska – tenisistka rozmawiająca z Christopoulisem Helena Gruszecka – służąca pani Rose

Fabuła Rok 1942. Kloss, jako agent Reichssicherheitshauptamtu, jedzie do Stambułu, wiedząc jedynie, że ma szukać kontaktu w kawiarni Café Rose. Po drodze poznaje Martę Kovacs, inną agentkę RSHA, a także zaznajamia się ze swoimi zadaniami na miejscu, które mają polegać na podszywaniu się pod niemieckiego handlowca oraz zlikwidowaniu angielskiej siatki wywiadowczej. Na miejscu Kloss oficjalnie poznaje konsula Grandela i radcę Wittego oraz – mniej oficjalnie – nawiązuje kontakt z Rose Ahrens, agentką sowieckiego wywiadu. Witte robi ciemne interesy z Grekiem Christopoulisem, i czuje się zagrożony obecnością Klossa. Wszyscy spotykają się na przyjęciu u konsula – jest tam obecny także tajemniczy książę Mdżawanadze – gdzie Rose zostaje w zagadkowy sposób zamordowana, zaś Kloss odnosi słuszne wrażenie, że w tym towarzystwie każdy podejrzewa każdego o bycie agentem.

5. Ostatnia szansa mały|Gmach Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego w al. J.Ch. Szucha 25, podczas okupacji siedziba warszawskiego Gestapo Reżyseria: Andrzej Konic Obsada: Stanisław Mikulski – porucznik Hans Kloss/agent J-23 Ignacy Gogolewski – kapitan Willi Ruppert Mariusz Dmochowski – SS-Gruppenführer Ludwig Fischer Krzysztof Chamiec – SS-Sturmbannführer Lothar (w odc. 1 SS-Sturmbannführer Müller) Iga Cembrzyńska – Benita von Henning Ewa Wiśniewska – Anna Bronisław Pawlik – łącznik Klossa z polskim podziemiem, antykwariusz Piotr Pawłowski – Adam Schmidt Jolanta Zykun – Agnieszka Marian Łącz – tajniak pilnujący Rupperta w kawiarni Sylwester Przedwojewski – żołnierz niemiecki w samochodzie, łącznik tajniaków z centralą Józef Zbiróg – tajniak pilnujący Rupperta w kawiarni, potem śledzący Annę Janusz Mazanek – generał sugerujący Ruppertowi samobójstwo Helena Norowicz – Ilza Althof, żona kapitana Rupperta Henryk Szletyński – profesor von Henning

Fabuła Polski wywiad szantażuje kapitana Rupperta, zmuszając go do szpiegostwa. Ruppert ma fotografować dla polskiego podziemia plany konstrukcji, nad którymi pracuje profesor von Henning. Szybko jednak okazuje się, że Ruppert to broń obosieczna, bowiem córka profesora Benita jest agentką Gestapo i dekonspiruje go. Gestapo zmusza Rupperta do współpracy, co stwarza zagrożenie dla polskiej siatki. Kloss wraz z agentką Anną próbuje kontynuować operację wykradania dokumentów von Henninga. Wszystko idzie dobrze, dopóki Ruppert przypadkowo na ulicy nie rozpoznaje Anny, która była jego kontaktem z polskim wywiadem.

6. Żelazny Krzyż mały|Sala marmurowa w gmachu Sejmu Śląskiego w Katowicach. Obecny jej wygląd zaprojektował Albert Speer dla urzędującego tu gauleitera. Jest to jedyne miejsce w Polsce, gdzie zachowała się tego typu nazistowska architektura. Posłużyła jako plan sceny nadania Klossowi Żelaznego Krzyża. Scenę w rzeczywistości nakręcono w Łodzi w obecnym Muzeum Kinematografii. Reżyseria: Janusz Morgenstern Obsada: Stanisław Mikulski – porucznik Hans Kloss/agent J-23 Władysław Hańcza – hrabia Edwin Wąsowski Ignacy Machowski – SS-Standartenführer Max Dibelius (w odc. 10 SS-Standartenführer Lütz) Gustaw Lutkiewicz – SS-Hauptsturmführer Adolf Lohse Bronisław Pawlik – łącznik Klossa z polskim podziemiem, antykwariusz Tadeusz Białoszczyński – pułkownik Herbert Reiner Zygmunt Maciejewski – SS-Gruppenführer Leonard Andrzejewski – lokaj Franciszek Mrożek Seweryn Butrym – generał Wieringer (w odc. 1 generał Helmut von Zauger) Jerzy Braszka – adiutant pułkownika Herberta Reinera Tadeusz Kaźmierski – major ze sztabu generała Wieringera, świadek aresztowania Reichenbacha Tadeusz Kosudarski – oficer, gość hrabiego Wąsowskiego proponujący odwiezienie Dibeliusowi

Fabuła