Pierścień Nibelunga (niem. Der Ring des Nibelungen) – czteroczęściowy dramat muzyczny autorstwa Richarda Wagnera. Utwór zainspirowany został przez średniowieczny epos niemiecki Pieśń o Nibelungach. Składają się nań następujące utwory: Złoto Renu (niem. Das Rheingold), Walkiria (niem. Die Walküre), Zygfryd (niem. Siegfried) i Zmierzch bogów (niem. Götterdämmerung).
Tetralogia, dzieło życia Wagnera, powstawała pomiędzy 1853 a 1874 rokiem. Uznaje się, że był to jeden z najdłuższych i najbardziej dramatycznych procesów twórczych w historii muzyki. Autor, nim skomponował muzykę, najpierw napisał (i opublikował) cztery dramaty literackie oparte na starogermańskim micie o nadreńskich karłach – Nibelungach. Dramat ten, monumentalne dzieło trwające około 14 godzin, jest przeznaczony do wystawiania przez trzy dni (Złoto Renu odgrywa rolę prologu). Wagner, mając świadomość jak wyczerpującym materiałem jest ten utwór, zaplanował dzień przerwy między Walkirią a Zygfrydem, aby dać wykonawcom czas na odpoczynek. Premiera całości Pierścienia Nibelunga miała miejsce w dniach 13–17 sierpnia 1876 roku w specjalnie na potrzeby twórczości Wagnera wzniesionym teatrze operowym w Bayreuth.
Kompozycja tekstu Treść W dużym skrócie: akcja rozgrywa się wokół magicznego pierścienia, wykutego ze Złota Renu, który może przynieść właścicielowi władzę nad światem. Nad pierścieniem ciąży jednak klątwa karła Alberyka (Alberich), któremu odebrano pierścień w „Złocie Renu”. Pierścień trafia do rąk złych i dobrych bohaterów (jakkolwiek w tetralogii mało kto jest całkiem zły albo całkiem dobry, wyłączając może protagonistę Zygfryda i antagonistę Hagena); w końcu Brunhilda, zanim rzuci się na stos pogrzebowy Zygfryda, oddaje pierścień córkom Renu i historia zatacza koło, aczkolwiek nadszedł zmierzch bogów i już nic nie będzie takie samo.
Inspiracje Źródła Pierścienia Nibelunga leżą w mitologii nordyckiej i średniowiecznych sagach: Eddzie poetyckiej oraz w Pieśni o Nibelungach. Istotnym źródłem była też XIII-wieczna Saga o Wolsungach z której pochodzi legenda o strzaskanym mieczu.
Kompozycja muzyki W Pierścieniu Nibelunga Wagner posługuje się swoim systemem motywów przewodnich (Leitmotiv). Używa motywów dla danych osób (np. Zygmunta albo Fryki), ale też ważnych przedmiotów (jak miecz Notung czy sam pierścień), uczuć i ogólnych pojęć (miłość Zygfryda, wierność, braterstwo krwi). Motywy splatają się ze sobą i pojawiają w różnych miejscach tetralogii (np. motyw klątwy Alberyka ze „Złota Renu” użyty również w „Zmierzchu bogów”, w scenie, gdy jego syn Hagen wita Zygfryda). Kompozytor użył też motywu zbawienia (zwanego także przez niego „gloryfikacją Brunhildy”), który występuje w tetralogii tylko dwa razy: w III akcie „Walkirii”, kiedy Brunhilda mówi Zyglindzie, że urodzi syna Zygmunta – wielkiego bohatera i w finale „Zmierzchu bogów” (wtedy motyw powtarza się kilka razy).
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Pierścień Nibelunga