Risk score – jakościowa metoda oceny ryzyka zaistnienia strat w wyniku zdarzenia wypadkowego. W 1971 roku William Fine, ówczesny szef Departamentu Bezpieczeństwa w Naval Ordnance Laboratory w Silver Spring w stanie Maryland, USA stworzył wzór, pokazał praktyczne przykłady zastosowaniaFine Mathematical Evaluation for Controlling Hazards., a następnie opublikował artykuł, który podjął problem matematycznego ujęcia kontroli zagrożeńFine, W. T. (1971) Mathematical Evaluation for Controlling Hazards, Journal of Safety Research, 3, (4), 157-166.. Kinney ze współpracownikami, w oparciu o wzory i dane Fine’a, zaproponował użycie nomogramów do oszacowania ryzyka i opłacalności wprowadzenia środków do redukcji ryzykaKinney, G.F., & Wiruth, A.D., Practical risk analysis for safety management (NWC TP 5865). China Lake, Calif.: Naval Weapons Center, June 1976. dostęp = 2019-08-08.Graham K.J. & Kinney G.F., (1980) A Practical Safety Analysis System for Hazards Control, Journal of Safety Research, 12, (1), 13-20. dostęp = 2019-08-08.. W literaturze angielskojęzycznej ta metoda jest także nazywana ‘William-Fine method’ albo 'Fine & Kinney method’.
Metoda jest czteroetapowa: Pierwszy etap polega na określeniu i opisaniu obszaru występowania zagrożenia, dla którego przeprowadzona zostanie ocena. Drugim etapem jest sporządzenie listy rozpoznanych zagrożeń. Trzeci etap polega na oszacowaniu ryzyka. Wykorzystuje się do tego 3 parametry: Wskaźnik prawdopodobieństwa zaistnienia zdarzenia wypadkowego (P) Czas ekspozycji (wystawienia) na czynnik niebezpieczny (E) Możliwe skutki, oraz ich ciężkość (S) Parametry te służą do obliczenia wskaźnika ryzyka [R] ze wzoru: R = P·E·S Ostatni etap to wartościowanie ryzyka
Szacowanie parametrów przeprowadza się według specjalnie opracowanych skal opisowych lub liczbowych. + Wskaźnik prawdopodobieństwa [P] Wartość P Opis Szansa [%] 10 Bardzo prawdopodobne 50 6 Całkiem możliwe 10 3 Mało prawdopodobne, ale możliwe 1 1 Tylko sporadycznie możliwe 0,1 0,5 Możliwe do pomyślenia 0,01 0,2 Praktycznie niemożliwe 0,001 0,1 Tylko teoretycznie możliwe 0,0001
+ Ekspozycja [E] Wartość E Opis częstości ekspozycji 10 Stała 6 Częsta (codziennie) 3 Sporadyczna (raz na tydzień) 1 Minimalna (kilka razy w roku) 0,5 Znikoma (raz do roku i rzadziej)
W obliczeniach metody można stosować wartości pośrednie między tymi podanymi w tabeli. Jeżeli ekspozycja zachodzi trzy razy w tygodniu to jako E można wybrać wartość 4,5.
+ Skutki [S] Wartość Strata Opis potencjalnych skutków zagrożenia Straty ludzkie Straty materialne 100 Poważna katastrofa Wiele ofiar śmiertelnych Powyżej 10mln USD 40 Katastrofa Kilka ofiar śmiertelnych 1,1mln-10mln USD 15 Bardzo duża Ofiara śmiertelna 100tys -1mln USD 7 Duża Ciężkie uszkodzenie ciała 10tys-100tys USD 3 Średnia Absencja pracownika 1-10tys USD 1 Mała Opatrzenie poszkodowanego Poniżej 1tys USD Uwaga: Od czasu opublikowania metody w 1971 r. inflacja spowodowała, że wartości strat materialnych podanych przez Fine’a zwiększyły się o ponad 600%. W polskich publikacjach kwoty były podawane w złotych i zależały od wielkości przedsiębiorstwa. Straty 100 tys. zł są katastrofą dla firmy jednoosobowej, natomiast są średnie dla wielkiej firmy. + Interpretacja wskaźnika ryzyka Wskaźnik ryzyka Kategoria ryzyka Zalecane decyzjeR<1,5 Znikome Kontrola i działania profilaktyczne są zbędne1,5<R<48 Akceptowalne Zalecana kontrola, działania profilaktyczne nie są konieczne48<R<270 Tolerowane Konieczna kontrola, zalecane działania profilaktyczne270<R<400 Wysokie Konieczna poprawa warunków pracy, nie wolno zaczynać nowych prac.400<R Nieakceptowalne Należy natychmiast przerwać pracęMetoda „Risk Score” jest stosowana w postaci nomogramów lub interaktywnego programu pracującego w systemie Windows. Riskex Risk Score Calculator 1
Przypisy
Kategoria:Ryzyko Kategoria:Bezpieczeństwo publiczne Kategoria:Bezpieczeństwo i higiena pracy Kategoria:Zarządzanie jakością