Biblioteka Gdańska PAN – biblioteka w Gdańsku. Mieści się w zabytkowym gmachu zbudowanym w latach 1902–1904 przy ul. Wałowej na gdańskim Starym Mieście.
Historia thumb|left|240px|Biblioteka Gdańska PAN (Danzig Stadtbibliothek), ok. 1905 thumb|220px|Nowy gmach Biblioteki Gdańskiej PAN thumb|220px|Widok na nowy gmach Biblioteki Gdańskiej PAN, sprzed starego gmachu Powstała w 1596 jako „Biblioteka Rady Miejskiej” Gdańska (Bibliotheca Senatus Gedanensis, kaszb. Mieskô BibliotékaDr. Florjan Cenôva, Skôrb Kaszébskosłovjnskjè mòvè, str. 84, Svjecè, 1866), na bazie zbioru 1161 woluminów podarowanego 28 września 1591 przez włoskiego humanistę Jana Bernarda Bonifacio gdańskiemu gimnazjum miejskiemu w zamian za dożywotnie utrzymanie w tutejszym domu profesorów. Dar został wzbogacony o zbiory ówczesnych gdańskich teologów i prawników do objętości ponad 4000 woluminów.
Na początku XIX wieku zbiory biblioteki obejmowały ponad 26 000 woluminów. W 1879 biblioteka wzbogaciła się o księgozbiór Jana Uphagena, zaś w latach 1880, 1893 i 1898 o zbiory przyrodnika Franciszka Mengego, Augusta Bertlinga (liczne polonika) i Zachodniopruskiego Towarzystwa Historycznego (Westpreussischer Geschichtsverein).
W 1899 wielkość księgozbioru wynosiła 111 000 tomów.
Niemcy podczas II wojny światowej najcenniejsze inkunabuły, rękopisy i stare druki wywieźli poza bibliotekę. W wyniku akcji rewindykacyjnej po wojnie pracownicy biblioteki odzyskali około 80 000 wartościowych woluminów. Dodatkowo zbiory zostały powiększone m.in. o księgozbiory Polonii Gdańskiej i Gdańskiego Towarzystwa Naukowego. W 1955 biblioteka została przyłączona do struktur naukowych Polskiej Akademii Nauk.
Pod koniec 2005 w zbiorach BG PAN znajdowało się prawie 800 000 woluminów książek.
9 kwietnia 2018 przed Biblioteką Gdańską PAN postawiono pomnik-ławeczkę upamiętniający Mariana PelczaraDorota Karaś Pomnik-ławeczka Mariana Pelczara stanie w Gdańsku. Wewnątrz budynku znajduje się tablica upamiętniająca prof. Zbigniewa Nowaka, dyrektora Biblioteki w latach 1981–1997.
2 września 2021 na ścianie nowego budynku biblioteki odsłonięto mural przedstawiający Jana Heweliusza z astrolabiumMural Jana Heweliusza na Starym Mieście w Gdańsku. Ma rozsławić Bibliotekę PAN.
Księgozbiór Zbiory Druki zwarte XIX-XXI wiek – 551 113 woluminów Czasopisma XIX-XXI wiek – 7131 tytułów Eksponaty muzealne – 54 pozycje inwentarzowe Mikrofilmy – 5021 pozycji inwentarzowych
Dział zbiorów specjalnych Dokumenty życia społecznego – 27 007 pozycji inwentarzowych Ekslibrisy wraz z albumami ekslibrysów – 12 680 woluminów Fotografie – 27 555 pozycji inwentarzowych Inkunabuły – 663 woluminy Kartografia – 9872 woluminy Numizmaty – 3450 pozycji inwentarzowych Rękopisy – 8215 pozycji, wśród nich Missale secundum notulam dominorum Teutonicorum na Polskiej Liście Krajowej Programu UNESCO Pamięć Świata Stare druki – 55 117 woluminów Grafika i malarstwo – 7930 pozycji inwentarzowych Dokumenty wtórne i informatyczne (Reprodukcje starych druków i rękopisów) – 116 obiektów
Galeria
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Strona PAN BG
Kategoria:Instytucje naukowe w Gdańsku Kategoria:Jednostki naukowe Polskiej Akademii Nauk Kategoria:Architektura neogotycka w Gdańsku Polskiej Akademii Nauk Kategoria:Zabytki Starego Miasta w Gdańsku