Piaskówka tłusta, piaskówka (Psammomys obesus) – gatunek ssaka z podrodziny myszoskoczków (Gerbillinae) w obrębie rodziny myszowatych (Muridae), zamieszkujący pustynne obszary północnej Afryki i Półwyspu Arabskiego.
Zasięg występowania Piaskówka tłusta występuje w zamieszkując w północnej Afryce i południowo-zachodniej Azji zamieszkując w zależności od podgatunku: P. obesus obesus – północna Afryka, od Maroka, Sahary Zachodniej i Mauretanii na wschód do Egiptu, Synaju, Izraela, Palestyny, Syrii, Jordanii na południe do środkowej części Półwyspu Arabskiego. P. obesus dianae – wschodnie strefy przybrzeżne Arabii Saudyjskiej. P. obesus elegans – północno-wschodni Sudan.
Nazwa zwyczajowa W polskiej literaturze zoologicznej nazwa „piaskówka” była używana dla oznaczenia gatunku Psammomys obesus. W wydanej w 2015 roku przez Muzeum i Instytut Zoologii Polskiej Akademii Nauk publikacji „Polskie nazewnictwo ssaków świata” gatunkowi temu przypisano oznaczenie piaskówka tłusta, rezerwując nazwę „piaskówka” dla rodzaju Psammomys. Do Psammomys zaliczana jest także piaskówka chuda.
Taksonomia Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1828 roku niemiecki zoolog Philipp Jakob Cretzschmar nadając mu nazwę Psammomys obesus. Holotyp pochodził z Aleksandrii, w Egipcie.
Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World rozpoznają trzy podgatunków.
Etymologia Psammomys: psammos „piasek”; μυς mus, μυος muos „mysz”. obesus: „tłusty, pulchny, gruby”, od ob „z powodu”; edere „jeść”. dianae: w mitologii rzymskiej Diana to łowczyni, dziewicza bogini księżyca i pościgu. elegans: łac. elegans, elegantis „elegancki, ładny”, od elegere prawdopodobnie wczesnej formy eligere „wybrać”.
Morfologia Długość ciała (bez ogona) 116–185 mm, długość ogona 88–140 mm, długość ucha 13–17 mm, długość tylnej stopy 32–36 mm; masa ciała 82–237 g; samce są nieco większe i cięższe od sAMIC. Piaskówki tłuste są wielkości suwaka mongolskiego. Nazwa odnosi się do ich ubarwienia. Zazwyczaj mają białe lub szarawy spód ciała, złoty, złoto-brązowy lub złoto-rudy grzbiet. Uszy są zabarwione na biało, rudo, brązowo, czasami na czarno.
Tryb życia Piaskówka tłusta prowadzi dzienny tryb życia. Pożywienie stanowią części roślinne, głównie roślin z rodziny komosowatych (Chenopodiaceae). Ponieważ większą część pożywienia stanowi woda z solą liście muszą być zjadane w dużych ilościach. Mogą zjadać rośliny absorbujące sól bez dostępu do wody z powodu wydajnych nerek. Potrafią trzymać pożywienie w jednej łapce. Zjadają niekiedy również i ziarno. Z innymi osobnikami porozumiewają się wysokimi piskami lub tupaniem. U samców wielkość terytorium wynosi około 189,6 m².
Piaskówki tłuste żyją ze swoimi stadami na pustyniach, lub innych obszarach piaszczystych.
Rozmnażanie Okres rozrodczy trwa od grudnia do kwietnia. Występują 2-4 mioty w ciągu sezonu. W przypadku suszy okres rozrodczy może w ogóle nie wystąpić. Ciąża trwa 24-36 dni. Miot liczy 1-7 młodych. Po około 3 tygodniach mogą żywić się innym pokarmem niż mleko i stają się samodzielne. Samice uzyskują dojrzałość płciową w wieku trzech miesięcy, samce czterech.
Przypisy Nazwy polskie za:
Kategoria:Myszoskoczki Kategoria:Ssaki Afryki Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1828 roku