thumb|Grób Bernarda Ładysza na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach Bernard Ładysz (ur. 24 lipca 1922 w Wilnie, zm. 25 lipca 2020 w Warszawie) – polski śpiewak operowy obdarzony basem-barytonem, a także aktor i żołnierz.
Życiorys Syn Adama i Jadwigi z Kłyszejków. W okresie okupacji niemieckiej i okupacji radzieckiej przystąpił do Armii Krajowej (obwód wileński), gdzie z czasem awansował do stopnia sierżanta. Uczestnik akcji „Burza” na Wileńszczyźnie, aresztowany przez NKWD – zesłany w głąb RFSRR do Kaługi, miasta nad Oką, gdzie przebywał w latach 1944–1946. Naukę śpiewu rozpoczął w Wilnie (1940–1941), kontynuował w latach 1946–1948 na studiach wokalnych w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Warszawie pod kierunkiem prof. Wacława Filipowicza. Karierę artystyczną rozpoczął w Zespole Reprezentacyjnym Wojska Polskiego. Przez wiele lat (1950–1979) był solistą Opery Warszawskiej i Teatru Wielkiego w Warszawie. W 1956 zwyciężył w międzynarodowym konkursie śpiewaczym w Vercelli, gdzie zdobył najwyższą nagrodę „Il primo premio assoluto”. Od tego momentu rozpoczęła się jego międzynarodowa kariera. Zaangażował się wtedy do Teatro Massimo w Palermo.
Kariera Artysta odnosił sukcesy na wszystkich kontynentach – od Australii przez obie Ameryki po Chiny w Azji. Jako pierwszy polski artysta został zaangażowany do partii solowej w kompletnym nagraniu opery przez wielką światową firmę fonograficzną „Columbia” – w 1959 wystąpił obok Marii Callas w nagraniu Łucji z Lammermooru pod dyrekcją Tullia Serafina. Columbia zaprosiła potem B. Ładysza do nagrania całej płyty z ariami operowymi Verdiego i kompozytorów rosyjskich.
Występował na Festiwalu Piosenki Radzieckiej w Zielonej Górze. Przez wiele lat występował na Festiwalach Moniuszkowskich w Kudowie-Zdroju.
Później wielkie role operowe m.in. w operach: Eugeniusz Oniegin, Straszny dwór, Halka, Faust, Cyrulik sewilski, Don Giovanni, Don Carlos, Nieszpory sycylijskie, Moc przeznaczenia, Aida, Rigoletto, Kniaź Igor, Borys Godunow, Jolanta, Król Roger. Nagrania radiowe i płytowe, udział w festiwalach, w prapremierze opery Diabły z Loudun oraz w prawykonaniach Pasji według św. Łukasza i Jutrzni Krzysztofa Pendereckiego. Także w lżejszym repertuarze, np. w partii Tewjego w musicalu Skrzypek na dachu, występy estradowe, oraz w radiu i telewizji polskiej. Dokonał brawurowego nagrania dźwiękowego i filmowego utworu Domenico Cimarosy „Il maestro di cappella”.
Igor Bełza, muzykolog, autor kilkunastu monografii poświęconych muzyce polskiej, po występach w Moskwie warszawskiego Teatru Wielkiego, napisał na łamach „Prawdy”: „Teatr Wielki dysponuje takimi świetnymi śpiewakami, jak jeden z najlepszych basów świata – Bernard Ładysz”.
Bernard Ładysz zmarł w dzień po swoich 98. urodzinach, 25 lipca 2020. Uroczystości pogrzebowe odbyły się 5 sierpnia i miały charakter państwowy. Po mszy w Katedrze polowej Wojska Polskiego artysta został pochowany w Alei Zasłużonych na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie (kwatera G-tuje-58). Uroczystościom przewodniczył biskup polowy WP Józef Guzdek, a uczestniczyli w nich m.in.: najbliższa rodzina zmarłego (żona Leokadia Rymkiewicz-Ładysz, synowie Aleksander i Zbigniew), przedstawiciele władz i świata kultury oraz wielbiciele jego talentu. Prezydencki doradca Tadeusz Deszkiewicz odczytał list pożegnalny od Andrzeja Dudy. Rozkazem Ministra Obrony Narodowej Bernard Ładysz został pośmiertnie awansowany do stopnia pułkownika.
Działalność pozamuzyczna W 2010 wszedł w skład warszawskiego Społecznego Komitetu Poparcia Jarosława Kaczyńskiego jako kandydata na urząd Prezydenta RP.
Był uczestnikiem teleturnieju Pojedynek, gdzie rywalizował z Szymonem Kobylińskim.
Filmografia Rok Tytuł Rola Uwagi1965Czas pokojuradziecki sanitariuszwojenny, reżyseria: Tadeusz Konwicki1968LalkaSuzinkostiumowy, reżyseria: Wojciech Jerzy Has1974Ziemia obiecanarosyjski kupiecobyczajowy, reżyseria: Andrzej Wajda1975Ziemia obiecanarosyjski kupiec (odcinek 1)serial telewizyjny, reżyseria: Andrzej Wajda1981Znachormłynarz Prokopdramat, reżyseria: Jerzy Hoffman 1982Karate po polskuproboszczobyczajowy, reżyseria: Wojciech WójcikDolina Issyżołnierz zabity przez Baltazarapoetycki, reżyseria: Tadeusz Konwicki1983Pastorale Heroicagenerałwojenny, reżyseria: Henryk Bielski 1986Pierścień i różakról Walorozo XXIVbaśniowy, reżyseria: Jerzy GruzaPierścień i różakról Walorozo XXIVserial telewizyjny, reżyseria: Jerzy Gruza1999Ogniem i mieczemDid Lirnikhistoryczny, reżyseria: Jerzy Hoffman2000Ogniem i mieczemDid Lirnikserial telewizyjny, reżyseria: Jerzy Hoffman
Artysta współpracował też z Teatrem Syrena w Warszawie.
Odznaczenia, nagrody i wyróżnienia Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (2000) Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1959) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (1956) Order Sztandaru Pracy I klasy (1974) Order Sztandaru Pracy II klasy (1964) Złoty Krzyż Zasługi (1951) Medal 10-lecia Polski Ludowej (1955) Brązowy Medal „Za zasługi dla obronności kraju” (1966) Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2005) Medal Polonia Mater Nostra Est (1998) Medal „Milito Pro Christo” (2013) Medal "Za zasługi w rozwoju współpracy kulturalnej między Polską a Związkiem Radzieckim" (przyznany przez ZG TPPR, 1974)Medale dla działaczy kultury, "Trybuna Ludu", nr 111, 21 kwietnia 1974, s. 2. I Nagroda Ogólnopolskiego Konkursu Wokalnego w Warszawie (1947) III Nagroda na Międzynarodowym Festiwalu Młodzieży i Studentów w Budapeszcie (1949) II Nagroda na Międzynarodowym Festiwalu Młodzieży i Studentów w Berlinie (1951) Primo premio assoluto Międzynarodowego Konkursu Wokalnego w Vercelli (1956, Włochy) Nagroda Ministra Kultury i Sztuki I stopnia (22 lipca 1973) członek Krajowej Rady Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej (1983) Nagroda Ministra Kultury za całokształt pracy artystycznej (2002) Doktor honoris causa Akademii Muzycznej im. Fryderyka Chopina w Warszawie (6 maja 2008) Nagroda Miasta Stołecznego Warszawy (2009) Awans na stopień podpułkownika w st. spocz. SZ RP (w latach 1946–1950 był solistą Centralnego Zespołu Artystycznego Wojska Polskiego i żołnierzem ludowego Wojska Polskiego) (grudzień 2012) Perła Honorowa Polskiej Gospodarki w kategorii kultura (2012) Złoty Fryderyk – Muzyka poważna – Całokształt twórczości – Fryderyki 2016 – Laur (2016) Medal Stulecia Odzyskanej Niepodległości (2019)
Przypisy Wyszukiwarka cmentarna – Warszawskie cmentarze.
Dziennik Polski, rok XXIX, nr 172 (9145), s. 2. Henryk Czyż, Pamiętam jak dziś..., Wyd. Tryton, Warszawa 1991.
. . Festiwal Moniuszkowski – encyklopedia.
„Wojskowy Przegląd Historyczny”, nr 1 (41), styczeń–marzec 1967, s. 430. XII Festiwal Piosenki Radzieckiej, Zielona Góra, 9–12 czerwca 1976, b.n.s.
Bibliografia Henryk Czyż – Pamiętam jak dziś..., Wyd. Tryton, Warszawa 1991 Rzeka Bernarda Ładysza, Kraków 2006 Wspomnienia jeńca sowieckiego – wywiad-rzeka z Bogumiłem Pacakiem sr. byłym jeńcem sowieckim w Kałudze, Tyg. „Związkowiec”, Toronto 1985 Awans wojskowy dla Bernarda Ładysza
Linki zewnętrzne Bernard Ładysz na zdjęciach w bibliotece Polona
Kategoria:Polscy śpiewacy operowi Kategoria:Polskie basy-barytony Kategoria:Doktorzy honoris causa Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina Kategoria:Działacze Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Radzieckiej Kategoria:Laureaci Złotych Fryderyków Kategoria:Laureaci Festiwalu Piosenki Żołnierskiej Kategoria:Laureaci Nagrody Ministra Kultury i Sztuki (Polska Ludowa) Kategoria:Żołnierze Okręgu Wilno Armii Krajowej Kategoria:Uczestnicy akcji „Burza” Kategoria:Ofiary represji wobec Polaków i obywateli polskich w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich 1945–1989 Kategoria:Polscy zesłańcy w Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich Kategoria:Oficerowie ludowego Wojska Polskiego Kategoria:Odznaczeni Brązowym Medalem „Za zasługi dla obronności kraju” Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy I klasy Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy II klasy Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem Polonia Mater Nostra Est Kategoria:Wyróżnieni Nagrodą Miasta Stołecznego Warszawy Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Kategoria:Odznaczeni Medalem Milito Pro Christo Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem Stulecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Ludzie związani z Kudową-Zdrojem Kategoria:Ludzie urodzeni w Wilnie Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Urodzeni w 1922 Kategoria:Zmarli w 2020 Kategoria:Ludzie związani z Wileńszczyzną