thumb|El Greco: Jan Ewangelista Trzeci List św. Jana [3 J lub 3 Jan] – księga Nowego Testamentu przypisywana apostołowi Janowi, autorowi Ewangelii Jana, autor nazywa siebie prezbiterem (starszym). Wielu krytyków uważa, że autorem listu jest autor Pierwszego i Drugiego Listu Jana.

Co do miejsca i czasu powstania Listu nie można nic pewnego powiedzieć. Przypuszcza się, że powstał w końcu I wieku w Efezie.

Jest to raczej osobista kartka niż list. Zaadresowany jest do „umiłowanego Gajusa”. Gajus wspominany jest w kilku tekstach Nowego Testamentu (Dz 19,29; 20,4; Rz 16,23; 1 Kor 1,14), nie wiadomo jednak czy chodzi o tego samego Gajusa. Autor chwali Gajusa, wraz z Demetriuszem, przeciwstawiając ich Diotrefesowi, który stał prawdopodobnie na czele odrębnej wspólnoty i nie uznawał nad sobą władzy „starszego”.

Cel i przesłanie Listu

List podkreśla znaczenie miłości, jako istotę życia chrześcijańskiego, przestrzega przed fałszywymi nauczycielami, być może chodzi tu o pierwszych zwolenników gnostycyzmu.

Ze względu na krótkość Listu brak głosów w najwcześniejszej tradycji poświadczających jego kanoniczność. Dopiero od końca IV wieku uznany został powszechnie za kanoniczny. Wątpliwości co do kanoniczności ożyło ponownie w okresie reformacji. Marcin Luter przypisał mu niższą kanoniczność.

Ważniejsze rękopisy i przekłady Listu 3 List Jana został zachowany w kilku starożytnych rękopisach Nowego Testamentu. Spośród greckich wielkich kodeksów, kodeks Synajski, Aleksandryjski, oraz Watykański zawierają wszystkie trzy Listy Jana, podczas gdy Kodeks Efrema zawiera 3 Jana 3-15 wraz z 1 Jana 1,1-4. Kodeks Bezy utracił karty z greckim tekstem Listów Jana, zachował się jedynie łaciński tekst 3 Jana 11-15. W 26 wydaniu Nestle-Alanda wykorzystano ponadto papirus 74, kodeks 025, 044, 048, 0251NA26, s. 16*.. NA27 wykorzystuje w aparacie krytycznym minuskuły 33 i 1739NA27, s. 62*., NA28 zrezygnowało z 0251 wprowadziło natomiast minuskuły 5, 81, 307, 436, 442, 642, 1175, 1243, 1448, 1611, 1735, 1852, 2344, 2492NA28, s. 66*.. Ze starożytnych przekładów 3 List Jana zawiera Wulgata, przekład koptyjski w dialekcie saidzkim, przekład ormiański, Syro-Filoxena, oraz etiopski przekładA. Plummer, (1890). The Epistles of St. John. Cambridge University Press, s. 63-64. Pomiędzy greckimi kopiami Listu oraz przekładami zachodzą niewielkie różnice i nie stwarzają one większych problemów w odtworzeniu oryginalnego brzmienia tekstu.

Zobacz też Warianty tekstowe 3. Listu Jana

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Biblia Tysiąclecia - 3 List św. Jana The Third General Epistle of John from Kretzmann's Popular Commentary of the Bible

Jana, 3 list