Cień – składnik osobowości. W koncepcji struktury osobowości zaproponowanej przez Junga to jeden z bardziej wyodrębnionych archetypów (obok persony, animy i animusa). Pojęciowo zbliżony do id w koncepcji Zygmunta Freuda.
Podział Wyróżnić można: cień osobisty – przynależy do nieświadomości indywidualnej i może przyjmować ustrukturalizowaną formę kompleksu, cień zbiorowy – archetypowy składnik nieświadomości zbiorowej.
Cień zbiorowy Archetyp cienia konstytuują zwierzęce popędy, odziedziczone według Junga po niższych gatunkach w procesie ewolucji. Uosabia on zwierzęcą naturę człowieka i obejmuje m.in. pojęcie grzechu pierworodnego (z jego projekcją w formie szatana lub wroga).
Cień osobisty Cień osobisty zawiera części osobowości, które zostały uprzednio: wyparte odszczepione wskutek braku akceptacji środowiska w którym rozwój danej osoby zachodził.
Znaczenie Cień odpowiada za pojawianie się w świadomości oraz zachowaniu człowieka nieakceptowanych społecznie, negatywnych uczuć, myśli lub działań. Jest „ciemną stroną” osobowości, a jego źródła umiejscowione są w nieświadomości zbiorowej. Jako jeden ze składników osobowości nadaje jej bardziej spontaniczny, otwarty i ognisty charakter.
Cień podlega procesowi projekcji, lecz jedynie na osoby tej samej płci. Nosicieli projekcji cienia dana osoba może odszukać wśród osób do których czuje niechęć i które równocześnie manifestują cechy wartościowane subiektywnie jako wysoce niepożądane.
Możliwe jest również utożsamienie się z cieniem. Ekscentryczne zachowania indyjskich awadhutów wyjaśnia zajściem właśnie tego zjawiska Georg Feuerstein w pracy Holy Madness: The Shock Tacticts and Radical Teachings of Crazy-Wise Adepts, Holy Fools, and Rascal Gurus.
Indywiduacja Psychologia analityczna Carla Gustava Junga objaśnia, zachodzący w trakcie rozwoju jednostki (indywiduacja), proces o nazwie integracja cienia. Umożliwia on wykorzystanie składowych cienia jako nowych zasobów osobowości.
Zobacz też cień personalny
Przypisy
Linki zewnętrzne Artykuł o cieniu Junga
Kategoria:Psychologia analityczna C.G. Junga