Atlas Cheetah – południowoafrykański samolot myśliwski i rozpoznawczy. Zmodernizowana wersja samolotu Dassault Mirage III.
W latach 1962–1972 na uzbrojeniu SAAF znalazło się 58 samolotów Mirage III w wersjach CZ, RZ, BZ, EZ, DZ, R2Z i D2Z. Na przełomie lat 70. i 80. samoloty te przestały spełniać wymagania pola walki. Ponieważ embargo na dostawy broni do RPA uniemożliwiało zastąpienie ich samolotami Dassault Mirage F1CZ, których produkcję licencyjną przerwano po przerwaniu dostaw podzespołów z Francji, podjęto decyzje o modernizacji posiadanych Mirage III.
Pomimo braku oficjalnego przyznania tego faktu, uznaje się za bezsporne, że modernizację przeprowadzono przy pomocy specjalistów z Izraela i we współpracy z firmą Israel Aerospace Industries (IAI). Świadczy o tym podobieństwo niektórych rozwiązań zastosowanych w IAI Kfir i Cheetah, oraz rozwinięta współpraca wojskowa pomiędzy RPA i Izraelem. Część elementów, jak radar Elta EL-2001B i wskaźnik przezierny HUD pochodziła z Izraela, a cześć została wdrożona do produkcji w RPA pod zmienionymi oznaczeniami.
Cheetah został wyposażony w niewielkie powierzchnie aerodynamiczne zamocowane do wlotów powietrza. W ten sposób zwiększono maksymalny kąt natarcia do 30°, a manewr pochylania można było wykonać z prędkością kątową do 23° (na poziomie morza) i 17° (na wysokości 4500 m). Na krawędzi natarcia skrzydła dodano uskok, pełniący także funkcję stałego slotu, który poprawił sterowność samolotu, pozwolił na loty z większymi kątami natarcia, a dzięki temu zwiększył maksymalną masę startową o 700 kg. Uskok zwiększył współczynnik oporów aerodynamicznych co zmniejszyło prędkość maksymalną.
Zmieniono konstrukcję przedniej części kadłuba. Po modernizacji jest ona demontowalnym modułem. Przód kadłuba może być łatwo wymieniony nawet w warunkach polowych. Opracowano dwa takie moduły: R2 – wyposażony w kamery, montowany na samolotach rozpoznawczych, E- z radarem dopplerowskim (prawdopodobnie Elta EL-2001B). Oba zasobniki zawierają także elektronikę układów nawigacyjnych, ostrzegających przed promieniowaniem radarowym i układu IFF.
Samolot wyposażono w instalację do tankowania w locie przy pomocy przewodu elastycznego. Stała sonda została zainstalowana poza kabiną po prawej stronie kadłuba.
Seryjne samoloty oznaczone są jako Cheetah D (wersja dwuosobowa), Cheetah E (wersja jednoosobowa) i docelowa wersja myśliwska Cheetah C. Pierwsze zmodernizowane samoloty (w wersji dwumiejscowej) zostały dostarczone w lipcu 1986 roku, a w sierpniu 1987 roku uzyskała gotowość operacyjną pierwsza eskadra treningu operacyjnego (89 Combat Flying School), zajmująca się przeszkalaniem na nowy typ. Do przebudowy na Cheetah D wykorzystano także pięć izraelskich IAI Nesher T.
Użytkownicy South African Air Force: 32 Cheetah C, 16 Cheetah D, 16 Cheetah E - zastąpione przez Saab JAS 39 Gripen Fuerza Aérea Ecuatoriana: 10 Cheetah C i 2 Cheetah D - ex-RPA, zastąpiły Dassault Mirage F1
Przypisy
Bibliografia
Cheetah Kategoria:Południowoafrykańskie samoloty myśliwskie Kategoria:Samoloty rozpoznawcze Kategoria:Samoloty o układzie delta Kategoria:Samoloty w układzie kaczki Kategoria:Samoloty myśliwskie z napędem odrzutowym