Świat Dysku – cykl satyrycznych powieści fantasy, autorstwa Terry’ego Pratchetta, którego akcja toczy się w fikcyjnym świecie w kształcie dysku.
Dysk spoczywa na grzbietach czterech słoni: Berilii, Tubula, Wielkiego T’Phona i Jerakeena, stojących na skorupie A’Tuina, wielkiego żółwia płynącego przez wszechświat. Cykl opisuje nasz realny świat w krzywym zwierciadle, w zabawny i ironiczny sposób komentując różne aspekty życia ludzkiego. Dwie pierwsze książki cyklu – Kolor magii i Blask fantastyczny – są przede wszystkim parodią literatury fantasy, późniejsze poruszają także takie tematy jak religia, tolerancja czy mechanizmy władzy. Niektóre pozycje są niemalże w całości poświęcone zagadnieniom, które fascynują masy (np. Muzyka duszy jest o rock and rollu, a Ruchome obrazki wyśmiewają Hollywood).
Podcykle Dzięki niezazębiającej się fabule można przeczytać prawie każdą książkę, nie znając poprzednich. Wyróżnia się jednak kilka głównych cykli, skupiających się na poszczególnych postaciach Świata Dysku i przedstawiających ich kolejne przygody. Zaleca się czytanie książek należących do danego cyklu w kolejności ich powstawania.
Cykl o Rincewindzie Kolor magii Blask fantastyczny Czarodzicielstwo Faust Eryk Ciekawe czasy Ostatni kontynent Ostatni bohater
Cykl o Śmierci Mort Kosiarz Muzyka duszy Wiedźmikołaj Złodziej czasu Śmierć i co potem nadchodzi (opowiadanie)
Cykl o Straży Miejskiej Straż! Straż! Teatr okrucieństwa (opowiadanie) Zbrojni Na glinianych nogach Bogowie, honor, Ankh-Morpork Piąty Elefant Prawda Straż nocna Łups! Niuch
Cykl o Moiście von Lipwigu Piekło pocztowe Świat finansjery Para w ruch
Cykl o Czarownicach z Lancre Równoumagicznienie Trzy wiedźmy Wyprawa czarownic Panowie i damy Maskarada Rybki małe ze wszystkich mórz (opowiadanie) Carpe Jugulum
Cykl o Tiffany Obolałej (Akwili Dokuczliwej) Wolni Ciut Ludzie Kapelusz pełen nieba Zimistrz W północ się odzieję Pasterska korona
Można wyróżnić także cykle „mieszane”, do których zaliczane są książki znajdujące się naraz w różnych cyklach głównych lub klasyfikowane jako niezależne. Większość tych cykli nie koncentruje się wokół postaci, lecz kategorii bardziej ogólnych: cykl o Niewidocznym Uniwersytecie: Blask fantastyczny, Równoumagicznienie, Czarodzicielstwo, Ruchome obrazki, Kosiarz, Panowie i damy, Muzyka duszy, Ostatni kontynent, Niewidoczni Akademicy oraz cały podcykl Nauka Świata Dysku (→Nauka) cykl o starożytnych cywilizacjach: Piramidy, Pomniejsze bóstwa cykl młodzieżowy: Zadziwiający Maurycy i jego edukowane gryzonie, Wolni Ciut Ludzie, Kapelusz pełen nieba, Zimistrz, W północ się odzieję cykl biznesowy: Ruchome obrazki, Muzyka duszy, Prawda, Piekło pocztowe, Świat finansjery
Książki Zapowiadające serię Książki te nie są uważane za część serii Świata Dysku, jednak zarówno krytycy, jak i fani dostrzegają w nich pierwsze pomysły na powstanie płaskiego świata i uważają je za zapowiedź przyszłej serii. Tytuł oryginału Rok wydania Tytuł przekładu Rok wydania przekładu The Dark Side of the Sun 1976 Ciemna strona Słońca 2000 Strata 1981 Warstwy wszechświata (1. wyd.) / Dysk (kolejne wyd.) 1992
Seria Świata Dysku Książki te wyróżniają się m.in. specyficznym stylem graficznym okładek. Do pierwszych dwudziestu sześciu pozycji (tzn. do Złodzieja czasu) w edycjach brytyjskich – a także polskich – wykorzystano grafiki Josha Kirby’ego (wydania amerykańskie miały inną szatę graficzną). Od 1995 roku stałym ilustratorem Pratchetta został Paul Kidby, który tworzy okładki powieści od śmierci Kirby’ego w 2001 roku. Lp. Tytuł oryginału Rok Tytuł przekładu Rok Postacie przewodnie Temat lub obiekt satyry1The Colour of Magic1983Kolor magii1994Rincewind, Dwukwiatgry fabularne, turystyka, ekonomia, Przygody Fafryda i Szarego Kocura Fritza Leibera, Zew Cthulhu H.P. Lovecrafta, Jeźdźcy smoków z Pern Anne McCaffrey2The Light Fantastic1986Blask fantastyczny1995Rincewind, Dwukwiat, Niewidoczny Uniwersytetpowieści fantasy (m.in.Conan Barbarzyńca), koniec świata, komunizm3Equal Rites1987Równoumagicznienie1996Babcia Weatherwax, Eskfeminizm/równość płci, magia, Czarnoksiężnik z Archipelagu4Mort1987Mort1996Śmierć, Mortdorastanie, śmierć,dzieciństwo i dorosłość, odpowiedzialność5Sourcery1988Czarodzicielstwo1997RincewindKsięga tysiąca i jednej nocy, magia, apokalipsa6Wyrd Sisters1988Trzy wiedźmy1998Czarownice z LancreSztuki Szekspira, osobliwie Makbet7Pyramids1989Piramidy1998Teppicstarożytny Egipt, religia8Guards! Guards!1989Straż! Straż!1999Straż miejska, Patrycjuszkryminał, smoki, mechanizmy władzy9Faust Eric1990Eryk1997RincewindFaust, biurokracja10Moving Pictures1990Ruchome obrazki2000Niewidoczny Uniwersytet, G.S.P. Dibbler, GaspodeHollywood, Oscary, Mity Cthulhu H.P. Lovecrafta11Reaper Man1991Kosiarz2001Śmierć, Niewidoczny Uniwersytetżycie doczesne, postęp technologiczny12Witches Abroad1991Wyprawa czarownic2001Czarownice z Lancreturystyka, baśnie, voodoo13Small Gods1992Pomniejsze bóstwa2001Brutha, Wielki Bóg Omreligia, filozofia, inkwizycja14Lords and Ladies1992Panowie i damy2002Czarownice z Lancre, Niewidoczny UniwersytetSen nocy letniej15Men at Arms1993Zbrojni2002Straż Miejska, Patrycjuszseryjni zabójcy, kryminał16Soul Music1994Muzyka duszy2002Susan Sto Helit, Niewidoczny Uniwersytetprzemysł muzyczny, rock and roll17Interesting Times1994Ciekawe czasy2003Rincewind, Cohen Barbarzyńca, Dwukwiattotalitaryzm, konfucjanizm, ZSRR18Maskerade1995Maskarada2003Czarownice, Straż MiejskaOpera, Upiór w operze19Feet of Clay1996Na glinianych nogach2004Straż Miejska, Patrycjuszgolemy, kryminał, heraldyka, prawa pracownicze, bunt maszyn20Hogfather1996Wiedźmikołaj2004Śmierć, Susan Sto Helitdzieci, Boże Narodzenie21Jingo1997Bogowie, honor, Ankh-Morpork2005Patrycjusz, Straż Miejskawojna i dyplomacja, patriotyzm, ksenofobia, jingoizm22The Last Continent1998Ostatni kontynent2006Rincewind, Niewidoczny UniwersytetAustralia, ewolucja23Carpe Jugulum1998Carpe Jugulum2006Czarownice z Lancrewampiry, religia24The Fifth Elephant1999Piąty Elefant2006Straż, Sam Vimesdyplomacja, kosmopolityzm, komunikacja25The Truth2000Prawda2007Straż, William de Wordewolna prasa, przestępcze duety (Pulp Fiction)26Thief of Time2001Złodziej czasu2007Susan Sto Helit, Lu-Tze, Lobsang Ludd, Mnisi Czasuczas, sztuki walki, buddyzm, szkolnictwo27The Last Hero2001Ostatni bohater2003Marchewa, Rincewind, Leonard z Quirmufilmy katastroficzne, sagi, bohaterowie, loty kosmiczne28The Amazing Maurice and his Educated RodentsNależy do osobnej serii „Discworld For Younger Readers” (w Polsce – „Opowieści ze Świata Dysku”)2001Zadziwiający Maurycyi jego edukowane gryzonie2004Maurycy, KlanZaczarowany flet, Flecista z Hameln29Night Watch2002Straż nocna2008Samuel Vimes, Patrycjuszrewolucje, podróże w czasie30The Wee Free Men2003Wolni Ciut Ludzie2005Tiffany Obolała (Akwila DokuczliwaZmiana imienia bohaterki wprowadzona przez nowego tłumacza)baśnie, elfy, sny31Monstrous Regiment2003Potworny regiment2008Samuel Vimes, Polly Perks, William de Worde, Otto Chriekwojsko, wojna, feminizm, patriotyzm32A Hat Full of Sky2004Kapelusz pełen nieba2005Tiffany Obolała (Akwila Dokuczliwa)współzawodnictwo, magia, dorastanie33Going Postal2004Piekło pocztowe2008Moist von Lipwigmachinacje finansowe, poczta, filatelistyka, telekomunikacja34Thud!2005Łups!2009Straż Miejskatolerancja, różnice etniczne i kulturowe, legendy, Kod Leonarda da Vinci35Wintersmith2006Zimistrz2007Tiffany Obolałabaśnie, pory roku, religia, folklor36Making Money2007Świat finansjery2009Moist von Lipwigpolityka, ekonomia, biznes, bankowość37Unseen Academicals2009Niewidoczni Akademicy2010Niewidoczny Uniwersytetpiłka nożna, moda, rywalizacja akademicka, celebryci38I Shall Wear Midnight2010W północ się odzieję2011Tiffany Obolałaproces o czary, młot na czarownice39Snuff2011Niuch2012Straż, Samuel Vimesniewolnictwo, rasizm, gobliny, książki Pernilly Stalfelt40Raising Steam2013Para w ruch2014Moist von Lipwigkolej, rewolucja przemysłowa41The Shepherd's Crown2015Pasterska korona2016Tiffany Obolała
Zapowiedziana książka Scouting for Trolls, której tematem miał być skauting dla chłopców, nie ukazała się z powodu śmierci autora.
Opowiadania 1989 – Gramofony nocy (Turntables of the Night) 1992 – Trollowy most (Troll Bridge) 1993 – Teatr okrucieństwa (Theatre of Cruelty) 1998 – Rybki małe ze wszystkich mórz (The Sea and Little Fishes) 2002 – Śmierć i co potem nadchodzi (Death and What Comes Next) 2002 – Łups: Perspektywa historyczna (Thud – a Historical Perspective) 2004 – Once More* With Footnotes – kompilacja krótkich form 2005 – Kolegialne odrzucenie demonicznych spisków (Collegiate Casting-Out of Devilish Devices)
Materiały pomocnicze Kartografia 1993 – The Streets Of Ankh-Morpork – ze Stephenem Briggsem 1998 – Świat Dysku: Mappa (The Discworld Mapp) – ze Stephenem Briggsem i Stephenem Playerem 1998 – A Tourist Guide To Lancre – ze Stephenem Briggsem i Paulem Kidby 1999 – Death’s Domain – z Paulem Kidby
Nauka Podcykl popularnonaukowy napisany wspólnie z Ianem Stewartem i Jackiem Cohenem. Wbrew tytułowi treść książek dotyczy bardziej nauki stworzonego przez magów „Świata kuli”, czyli naszej Ziemi. Rządzony polem magicznym „świat dysku” służy jako antyteza dla rządzonego prawami fizyki „świata kuli”, choć magowie służą autorom do parodiowania słabostek ziemskiej nauki i uprawiających ją ludzi – naukowców. W Polsce wszystkie tomy cyklu zostały wydane przez wydawnictwo Prószyński i S-ka, w przekładzie Piotra W. Cholewy. Tytuł Rok wydania oryginału Rok wydania przekładu Nauka Świata Dysku I (The Science of Discworld) 1999 8 grudnia 2000 Nauka Świata Dysku II: Glob (The Science of Discworld II: The Globe) 2002 22 marca 2005 Nauka Świata Dysku III: Zegarek Darwina (The Science of Discworld III: Darwin’s Watch) 2009 12 lutego 2009 Nauka Świata Dysku IV: Dzień sądu (The Science of Discworld IV: Judgement Day) 2013 4 września 2014
Sztuka Albumy z ilustracjami Josha Kirby’ego (1996) i Paula Kidby’ego (2005): 1996 – Discworld Portfolio 2005 – Sztuka Świata Dysku (Art of Discworld)
Terminarze Z powodu opóźnienia w cyklu wydawniczym daty edycji oryginalnych i polskich nie zgadzają się.
Wspólnie ze Stephenem Briggsem: 1998 – Terminarz Niewidocznego Uniwersytetu Świata Dysku 2000 (Discworld's Unseen University Diary 1998) 1999 – Terminarz Straży Miejskiej Ankh-Morpork 2001 (Discworld's Ankh-Morpork City Watch Diary 1999) 2000 – Terminarz Gildii Skrytobójców Świata Dysku 2002 (The Assassins' Guild Yearbook and Diary 2000) 2001 – Terminarz Gildii Błaznów 2003 (The Fool's Guild Yearbook and Diary 2001) 2002 – Terminarz Gildii Złodziei 2004 (The Thieves' Guild Yearbook and Diary 2002) 2003 – Terminarz (Zreformowanych) Wampirów Świata Dysku 2005 (The (Reformed) Vampyre's Diary 2003) 2007 – Discworld Post Office Diary 2007 2008 – Lu Tze’s Book of Enlightenment Diary 2008
Encyklopedie Wspólnie ze Stephenem Briggsem: 1994 – The Definitive – And Only – Guide 1997 – The Discworld Companion. An Invaluable Guide For The Discerning Discworld Traveller – Updated 2003 – The New Discworld Companion 2012 – Turtle Recall: The Discworld Companion... so far
Quizy Zbiory zagadek opracowane przez : 1996 – Testy Niewidocznego Uniwersytetu (The Unseen University Challenge) 2002 – The Wyrdest Link – parodia programu Najsłabsze ogniwo
Inne 1999 – Nanny Ogg’s Cookbook – słynne przepisy kulinarne Niani Ogg – ze Stephenem Briggsem i Tiną Hannan. 2004 – The Discworld Almanak – zbiór ciekawostek, podobny do książek z serii terminarzy Świata Dysku – z Bernardem Pearsonem. 2005 – Where’s My Cow? – książka z obrazkami i czytanką dla dzieci pojawiająca się w fabule Thud! – z Melvynem Grantem. 2006 – The Unseen University Cut Out Book – książka z modelem Niewidocznego Uniwersytetu do samodzielnego wycięcia i złożenia. 2007 – The Wit and Wisdom of Discworld – zbiór cytatów z powieści należących do cyklu. 2008 – The Folklore of Discworld