Łaskun (Paradoxurus) – rodzaj ssaków z podrodziny łaskunów (Paradoxurinae) w obrębie rodziny wiwerowatych (Viverridae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w południowej i południowo-wschodniej Azji (Chińska Republika Ludowa, Indie, Sri Lanka, Nepal, Bhutan, Mjanma, Laos, Wietnam, Kambodża, Tajlandia, Malezja, Singapur, Filipiny, Indonezja i Nowa Gwinea). Rozproszone obserwacje z Celebesu, Moluków i Wysp Aru pochodzą najprawdopodobniej od osobników introdukowanych.
Morfologia Długość ciała (bez ogona) 42–71 cm, długość ogona 33–66 cm; masa ciała 2–5 kg.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1821 roku francuski przyrodnik i paleontolog Frédéric Cuvier w publikacji, której współautorem był francuski przyrodnik Étienne Geoffroy Saint-Hilaire, zatytułowanej Historia naturalna ssaków: z oryginalnymi, kolorowymi rysunkami przedstawiającymi żywe zwierzęta. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) łaskun palmowy (P. hermaphroditus).
Etymologia Paradoxurus: paradoxos ‘niezwykły, nadzwyczajny’; ουρα oura ‘ogon’. Platyschista: gr. πλατυς platus ‘szeroki’; σχιστος skhistos ‘rozszczepiony, podzielony’, od σχιζω skhizō ‘podzielić’. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Platyschista pallasii (= Viverra hermaphrodita ). Bondar: rodzima, bengalska nazwa Bhondar dla łaskuna. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Viverra bondarPodgatunek P. hermaphroditus. . Macrodus: gr. μακρος makros ‘długi’; οδους odous, οδοντος odontos ‘ząb’. Gatunek typowy (absolutna tautonimia): Paradoxurus macrodus (= Viverra hermaphrodita ). Wagneria: Johann Andreas Wagner (1797–1861), niemiecki zoolog, archeolog i paleontolog. Gatunek typowy (oznaczenie monotypowe): Paradoxurus annulatus (= Viverra musanga ). Jentinkia: dr Fredericus Anne Jentink (1844–1913), holenderski zoolog pracujący w Muzeum Historii Naturalnej w Lejdzie w latach 1875–1913.
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała; DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|150pxParadoxurus hermaphroditus(Pallas, 1777)łaskun palmowy2 podgatunkiPakistan, Indie, Nepal, Bhutan, Bangladesz, południowa Chińska Republika Ludowa (włącznie z wyspą Hajnan), Mjanma, północny Wietnam, północny Laos, północna Tajlandia; introdukowany w Japonii i Sri Lance; zakres wysokości: 0–2500 m n.p.m.DC: 42–71 cmDO: 33–66 cmMC: 2–5 kgParadoxurus musanga(Raffles, 1821)2 podgatunkipołudniowy Wietnam, południowy Laos, Kambodża, południowa Tajlandia, Półwysep Malajski, Sumatra i Jawa, na wyspach dalej na wschód (do Wysp Aru) prawdopodobnie introdukowanyBrak danychcentruj|150pxParadoxurus philippinensis Jourdan, 18372 podgatunkiWyspy Mentawai (Siberut, Północna Pagai i Południowa Pagai) i Borneo, FilipinyBrak danychcentruj|150pxParadoxurus jerdoniBlanford, 1885łaskun czarnonogi2 podgatunkiendemit Indii: Ghaty Zachodnie (Maharasztra na południe do Kareli); zakres wysokości: 500–1300 m n.p.m.DC: 51–61 cmDO: 44–50 cmMC: 2–4,3 kgcentruj|100pxParadoxurus zeylonensis(Pallas, 1778)łaskun cejlońskigatunek monotypowyendemit Sri Lanki: zasięg obejmuje prawie cały krajDC: 50–58 cmDO: 44–52 cmMC: około 3,6 kg Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski; – gatunki niepoddane jeszcze ocenie.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Wiwerowate