David Petraeus

David Howell Petraeus (ur. 7 listopada 1952 w Cornwall-on-Hudson w stanie Nowy Jork) – amerykański wojskowy, generał US Army, naczelny dowódca sił koalicyjnych w Iraku (MNF-I) od 26 stycznia 2007 do 16 września 2008. Prezydent Barack Obama 23 czerwca 2010 mianował go dowódcą wojsk amerykańskich w Afganistanie w miejsce zdymisjonowanego gen. .

Ukończył Akademię w West Point, przez wiele lat kształcił się i pracował w placówkach edukacyjnych dla żołnierzy Armii Stanów Zjednoczonych, służąc zarazem, głównie jako oficer sztabowy, w jednostkach powietrznodesantowych.

Magazyn „Time” umieścił Petraeusa na 33. miejscu na liście stu najbardziej wpływowych przywódców i rewolucjonistów w 2007, a „The Daily Telegraph” na drugim na liście najbardziej wpływowych amerykańskich konserwatystów, zaś „Der Spiegel” nazwał go najbardziej szanowanym żołnierzem Ameryki.

Był jednym z kandydatów na wiceprezydenta Stanów Zjednoczonych w 2008.

30 czerwca 2011 został powołany jednogłośnie (stosunkiem głosów 94-0) na stanowisko dyrektora Centralnej Agencji Wywiadowczej przez Senat Stanów Zjednoczonych.

8 listopada 2012 zrezygnował ze stanowiska dyrektora Centralnej Agencji Wywiadowczej, podając jako przyczynę swój romans pozamałżeński. Prezydent Barack Obama przyjął ją, co zostało potwierdzone w opublikowanym 9 listopada oświadczeniu. Pojawiły się podejrzenia, że nie była to jedyna przyczyna podania się do dymisji; przykładowo analityczka z telewizji CNN stwierdziła, że „generał nie czuł się najlepiej w CIA i nie był tam dobrze przyjęty”.

Wczesne lata Ojciec Davida, Sixtus, z pochodzenia Holender, był kapitanem żeglugi, który wyemigrował do USA w pierwszych latach II wojny światowej; w nowej ojczyźnie kontynuował pracę w zawodzie jako kapitan transportowca typu Liberty. Sixtus poślubił Amerykankę i osiedlił się w Cornwall-on-Hudson w stanie Nowy Jork – tam właśnie urodził się, dorastał i w 1970 ukończył szkołę średnią David Petraeus. Z tamtych czasów pozostało mu przezwisko peaches (ang. brzoskwinie) wywodzące się od nazwiska wymówionego błędnie w ten sposób, iż brzmieniem upodobniło się do słowa peaches lub z braku zarostu na twarzy.

Petraeus kontynuował edukację w Akademii Wojskowej w West Point. W czasie studiów był członkiem drużyny piłkarskiej i narciarskiej, a kończąc studia w 1974, został sklasyfikowany na 43. pozycji wśród studentów swojego rocznika, w którego kronice opisany został jako „zawsze dający z siebie wszystko w sporcie, nauce, przywództwie i życiu towarzyskim”Bruno, Greg; January 11, 2007; New Iraq commander is Cornwall’s favorite son; Times-Herald Record; retrieved January 13, 2007.. thumb|left|Po prawej żona Davida Petraeusa – Holly, październik 2007 Dwa miesiące po odebraniu dyplomu Petraeus ożenił się z Holly Knowlton, absolwentką Dickinson College i córką emerytowanego generała , wówczas dyrektora Akademii w West Point. Para ma dwójkę dorosłych już dzieci.

Kariera w armii Edukacja i kariera naukowa Ukończywszy Akademię w West Point w roku 1974, Petraeus powrócił do niej siedem lat później, zdobywając Nagrodę im. Gen. George’a Marshalla dla najlepszego absolwenta United States Army Command and General Staff College w roczniku 1983 w Fort Leavenworth. Następnie zdobył tytuł magistra administracji publicznej i, w 1987, doktorat w stosunkach międzynarodowych w Woodrow Wilson School of Public and International Affairs będącej częścią Uniwersytetu Princeton (jego rozprawa doktorska nosiła tytuł Amerykańskie siły zbrojne i lekcja [wyniesiona z] Wietnamu. Studium wpływu militarnego i użycie siły w erze powietnamskiej), po czym pracował jako wykładowca (ang. assistant professor) stosunków międzynarodowych w West Point. Odbył też stypendium w Edmund A. Walsh School of Foreign Service na Uniwersytecie Georgetown w latach 1994–1995, chociaż przed jego upłynięciem został powołany do służby na Haiti.

Od końca 2005 do lutego 2007 Petraeus służył jako dowódca Fort Leavenworth w stanie Kansas i znajdującego się tam U.S. Army Combined Arms Center. Jako dowódca CAC Petraeus był odpowiedzialny za nadzór nad Command and General Staff College i siedemnastoma innymi szkołami, ośrodkami i programami treningowymi, jak i za rozwój instrukcji US Army, trenowanie jej oficerów i nadzór nad ośrodkiem zajmującym się zbieraniem i wprowadzaniem w życie zebranych doświadczeń. Podczas jego służby w CAC Petraeus i generał Korpusu Marines James Mattis wspólnie nadzorowali powstanie antypartyzanckiej instrukcji polowej nr 3-24.

Doświadczenie bojowe Ukończywszy West Point w 1974, został wcielony do Armii jako oficer piechoty i przydzielony do 509. batalionu powietrznodesantowego stacjonującego w Vicenzy. Od tamtego czasu lekka piechota pozostaje głównym elementem jego kariery, przedzielanej jednak przydziałami do jednostek zmechanizowanych, sztabów i placówek edukacyjnych. Po opuszczeniu 509 Batalionu w randze porucznika (ang. First Lieutenant) Petraeus trafił do sztabu 2. brygady 24 Dywizji Piechoty stacjonującej w Fort Stewart w stanie Georgia, a w 1979, awansując do stopnia kapitana, otrzymał dowodzenie kompanią A 2. batalionu 19 Pułku Piechoty Zmechanizowanej. W latach 1978–1979 służył też w 1. batalionie 30. Pułku Piechoty Zmechanizowanej 3. Dywizji Piechoty Zmechanizowanej.

W 1981 Petraeus został adiutantem dowódcy 24 Dywizji Piechoty Zmechanizowanej. Spędził znaczną część lat 80. w Fort Leavenworth i West Point, pobierając dalsze wykształcenie wojskowe. Zdobywszy doktorat i wciąż wykładając w West Point, Petraeus wspinał się po kolejnych szczeblach kariery, zostając asystentem gen. , Naczelnego Dowódcy Połączonych Sił Zbrojnych NATO w Europie, a następnie gen. , Szefa Sztabu US Army w Waszyngtonie.

Po awansie na podpułkownika (ang. lieutenant colonel) Petraeus trafił do Fort Campbell w Kentucky, gdzie w latach 1991–1993 dowodził 3. batalionem 187. pułku piechoty 101 Dywizji Powietrznodesantowej. W tej roli przeżył wypadek, który mógł skończyć się jego śmiercią – podczas ćwiczeń z ostrą amunicją jeden z żołnierzy potknął się i jego karabin wystrzelił, trafiając Petraeusa w klatkę piersiową. Przewieziono go do Vanderbilt University Medical Center w Nashville, gdzie przeszedł operację, którą przeprowadził przyszły senator, Bill Frist. Petraeus został zwolniony ze szpitala już po kilku dniach, kiedy wykonał pięćdziesiąt pompek bez odpoczynkuAtkinson, Rick, In the Company of Soldiers: A Chronicle of Combat (New York City: Henry Holt & Co., 2004, ), p. 38.. thumb|David Petraeus w lutym 2004, jeszcze jako generał dywizji US Army W latach 1993–1994 Petraeus wciąż pracował w 101. DPD, już jako asystent szefa sztabu. W 1995 został przydzielony do sztabu misji ONZ na Haiti jako szef operacji wojskowych w trakcie operacji Uphold Democracy, a następnie na dwa lata został dowódcą 1 Brygady 82 Dywizji Powietrznodesantowej. Gdy przebywał na tym stanowisku, Tom Clancy w książce Airborne opisał cykl treningowy brygady Petraeusa, który ta odbyła w Fort Polk’s Joint Readiness Training Center. Od 1997 do 1999 Petraeus służył w Pentagonie jako asystent Dyrektora Połączonych Sztabów, a następnie Przewodniczącego Kolegium Połączonych Szefów Sztabów, gen. Henry’ego Sheltona. W 1999, będąc już w randze generała brygady (ang. Brigadier General), Petraeus powrócił do 82 DPD jako asystent jej dowódcy ds. operacji, a przez krótko piastował nawet stanowisko samego dowódcy. W tym okresie dywizja została wysłana do Kuwejtu w ramach operacji Desert Spring – trwającej od czasu wojny w Zatoce Perskiej rotacji sił w tym kraju.

Z 82 DPD przeniesiono go na stanowisko szefa Sztabu XVIII Korpusu Powietrznodesantowego w Fort Bragg. W 2000 po raz drugi został ciężko ranny, kiedy podczas cywilnego skoku spadochronowego jego spadochron zapadł się osiemnaście metrów nad ziemią; wskutek upadku Petraeus złamał miednicę. W 2001 został awansowany na stopień generała dywizji (ang. Major General).

W latach 2001–2002 Petraeus odbył dziesięciomiesięczną służbę w Bośni i Hercegowinie w ramach operacji Joint Forge, gdzie był asystentem szefa sztabu SFOR ds. operacji i zastępcą dowódcy U.S. Joint Interagency Counter-Terrorism Task Force, które to stanowisko stworzono po atakach z 11 września, by zwiększyć zdolność przeprowadzania działań antyterrorystycznych przez amerykańskie siły działające w ramach sił NATO w Bośni. W maju 2004 Petraeus został awansowany do stopnia generała broni (ang. Lieutenant General), a w lutym 2007 do stopnia „pełnego” generała.

Zaangażowanie w Iraku thumb|Generałowie David Petraeus (po prawej) i William S. Wallace w Kuwejcie; gen. Wallace przemawia do żołnierzy 101 DPD, marzec 2003 thumb|Generałowie David Petraeus i Peter Schoomaker podczas patrolu w Mosulu, sierpień 2003 thumb|Przesłuchanie gen. Davida Petraeusa przed senacką Komisją ds. Sił Zbrojnych w ramach procedury nominacji na dowódcę MNF-I, styczeń 2007 thumb|Generałowie George Casey i David Petraeus podczas ceremonii przekazania dowództwa nad MNF-I, luty 2007 thumb|Gen. Petraeus podczas inspekcji na targowisku Zafaranija w północno-wschodniej części Bagdadu, który w lutym 2007 stał się celem zamachu bombowego, w którym zginęło ponad 50 osób, marzec 2007 thumb|David Kilcullen, doradca gen. Petraeusa (z lewej), z podpułkownikiem Infantim z 10. Dywizji Górskiej w Iraku, czerwiec 2007 thumb|Gen. Petraeus z irackimi żołnierzami i cywilami, marzec 2007 thumb|Odznaczenie gen. Petraeusa przez prezydenta RP Lecha Kaczyńskiego, kwiecień 2010 W 2003 Petraeus, wówczas generał major, po raz pierwszy wziął udział w walce jako dowódca 101 DPD podczas marszu V Korpusu na Bagdad. W kampanii opisanej przez dziennikarza „The Washington Post”, Ricka Atkinsona, w książce In the Company of Soldiers Petraeus prowadził swoją dywizję w czasie walk w Karbali, Hilli i Nadżafie.

Po upadku Bagdadu dywizja przeprowadziła najdłuższy w historii atak śmigłowcowy, by dotrzeć do prowincji Niniwa, gdzie miała spędzić większość roku 2003. 1 Brygada odpowiedzialna była za obszar na południe od Mosulu, 2. za samo miasto, a 3. za rejon aż do granicy z Syrią. Często powtarzaną anegdotą o Petraeusie z tego czasu jest pytanie, jakie miał zadać Rickowi Atkinsonowi: „Powiedz mi, jak to się skończy”, co uznano za dowód, iż generał szybko zrozumiał, z jakimi kłopotami będzie trzeba się zmierzyć po obaleniu Saddama Husajna.

Petraeus nadzorował program robót publicznych i politycznej rewitalizacji w Mosulu, inicjując 4500 projektów odbudowy (m.in. ponowne otwarcie Uniwersytetu w Mosulu). „The New York Times” stwierdził, iż od pierwszego dnia ich pobytu w Mosulu kompania Bravo i reszta 101. Dywizji Powietrznodesantowej zostali obarczeni dziesiątkami innych zadań, samymi zdecydowanie niemilitarnymi, spowodowanymi nieodpowiednim przygotowaniem cywilnych przywódców w Waszyngtonie i Bagdadzie do okupacji Iraku. Irakijczycy nadali Petraeusowi biblijne przezwisko „Król Dawid”, które zostało następnie podchwycone przez niektórych jego kolegów. „Newsweek” stwierdził, iż „jest powszechnie przyjmowane, że żadna siła nie pracowała mocniej, by zdobyć irackie serca i umysły niż 101. DPD dowodzona przez Petraeusa”, który zdecydowanie popierał użycie funduszy pozostających do dyspozycji dowódców na cel robót publicznych i przekonując administratora Paula Bremera, iż „pieniądze są amunicją”. Stwierdzenie to, często potem powtarzane, stało się w końcu częścią polowej instrukcji przeciwpartyzanckiej, której współautorem był Petraeus.