Kościół św. Floriana w Żywcu – kościół rzymskokatolicki w Żywcu, przy ul. Browarnej, w dzielnicy Zabłocie, siedziba parafii św. Floriana.
Historia Towarzystwo Budowy Kościoła Świętego Floriana w Zabłociu powstało około 1902 i przez kolejne lata przeprowadzało zbiórkę funduszy na powstanie świątyni. Działka pod powstanie kościoła została ofiarowana przez Żywieckie Zakłady Papiernicze „Solali”. Pierwsze materiały budowlane zostały zakupione w 1925, natomiast do prac nad wznoszeniem obiektu przystąpiono 27 maja 1935.
Rektorem oraz katechetą budowanego kościoła został 3 września 1937 ks. Stanisław Słonka. W 1937 miało w nim miejsce pierwsze nabożeństwo, które zostało odprawione w ukończonym już wówczas prezbiterium, poświęconym 8 grudnia 1937. Kościół pozostawał świątynią filialną należącą do parafii Narodzenia Najświętszej Marii Panny w Żywcu.
Budowa nawy głównej, połączonej z prezbiterium i podstawą wieży ukończona została 25 grudnia 1938. Kolejne prace kontynuowane były do 1939. Po rozpoczęciu II wojny światowej budowa nie została jeszcze zakończona. W trakcie trwania okupacji niemieckiej ks. Stanisław Słonka włączał się w działania prowadzone przez Armię Krajową i pozostawał jej kapelanem, a w budynku nieukończonego kościoła ukrywana była broń oraz nielegalna prasa. Po zakończeniu wojny wznowione zostały prace budowlane.
Na mocy decyzji ks. kardynała Adama Stefana Sapiehy z dniem 29 czerwca 1948 kościół stał się świątynią powołanej wówczas samodzielnej parafii św. Floriana w Zabłociu.
W 1953 ukończone zostało wznoszenie wieży, w związku z czym wszystkie prace budowlane zostały zakończone. Kościół został konsekrowany 7 sierpnia 1955 przez ks. bp. Franciszka Jopa.
W okresie sprawowania stanowiska proboszcza w latach 1975–1984 przez ks. Eugeniusza Górę posadzka prezbiterium kościoła została wyłożona marmurem.
W latach 1991–1992 z inicjatywy ówczesnego proboszcza ks. Józefa Jani został przeprowadzony generalny remont kościoła. Podłoga w prezbiterium została wówczas podniesiona na wysokość kilku stopni i zostało one wyłożone marmurem karraryjskim, natomiast do apsydy dobudowana została zakrystia o dużej powierzchni. Wstawione zostały także nowe ołtarze.
W latach 2005–2006 doszło do wymiany pokrycia dachu kościoła na nową blachę miedzianą oraz przeprowadzone zostało malowanie jego wnętrza.
Architektura mały|Widok od absydy (2008) Projektantem kościoła był Bronisław Błasiak z Żywca, a prace budowlane przeprowadziło przedsiębiorstwo Józefa Kadra z Kalnej. Obiekt wzniesiony został z cegły, powstał na planie krzyża i w swojej architekturze nawiązuje do stylu romańskiego.
Wnętrze mały|Wnętrze kościoła w 2020 W ołtarzu głównym umieszczona została kopia obrazu Matki Bożej Częstochowskiej, która pozostaje otoczona przestawieniami treści pięciu tajemnic części radosnej modlitwy różańcowej. Po jej bokach znajdują się płaskorzeźby ukazujące św. Floriana oraz św. Rafała Kalinowskiego. Zarówno ołtarz główny, jak i posadzka w prezbiterium zostały wyłożone marmurem karraryjskim.
Ołtarze znajdujące się w kaplicach bocznych wyposażone są w płaskorzeźby z mozaikowym tłem, które zostały zaprojektowane i wykonane przez Bogdanę Drwal z Tarnowa. Ołtarz kaplicy północnej został poświęcony Najświętszemu Sercu Pana Jezusa i umieszczona jest w nim figura ukazująca Chrystusa, natomiast w kaplicy południowej zawieszona została płaskorzeźba z przedstawieniem sceny chrztu Jezusa w Jordanie oraz umiejscowiono tam chrzcielnicę. Pod wieżą zlokalizowano kaplicę Matki Bożej z Lourdes.
Na bocznych ścianach prezbiterium wykonane zostały dwa malowidła, które przedstawiają Jezusa nauczającego w łodzi oraz Jezusa z dwoma uczniami w Emaus, natomiast na przednich filarach nawy głównej umieszczone zostały malowidła ukazujące Jana Pawła II oraz św. Maksymiliana Kolbego. Autorem malowideł jest Wiesław Wnętrzak z Bielska-Białej.
Do pozostałych przedstawień znajdujących się w świątyni należą obrazy i malowidła ścienne ukazujące Jezusa Miłosiernego, Matkę Bożą Miłosierdzia, Matkę Bożą Nieustającej Pomocy, św. Józefa, św. Faustynę i św. ojca Pio oraz figury Dzieciątka Jezus, Matki Bożej Fatimskiej, św. Antoniego, św. Wojciecha, św. Stanisława, św. Floriana i św. Jacka.
Kościół wyposażony został w witraże, z których umieszczone w nawie głównej przedstawiają św. Floriana, Marię, św. Stanisława, św. Józefa z Dzieciątkiem i św. Annę z Marią w wieku dziecięcym, natomiast witraże zlokalizowane w nawie poprzecznej ukazują Jezusa nauczającego w otoczeniu dzieci, hołd składany przez świętych Marii Królowej Korony Polskiej, Jezusa Dobrego Pasterza i Trójcę Świętą.
Na bocznych ścianach nawy głównej zawieszone zostały płaskorzeźby ukazujące stacje drogi krzyżowej, natomiast na jej ścianie tylnej znajduje się przedstawienie św. Cecylii w otoczeniu dwóch aniołów.
Pod chórem umieszczona została tablica upamiętniająca pierwszego proboszcza parafii, ks. Stanisława Słonkę, natomiast przy wejściu do kościoła znajduje się tablica na pamiątkę złożenia przysięgi w kościele przez żołnierzy Armii Krajowej.
Organy Na emporze chóralnej znajdują się 25-głosowe organy wybudowane w 1961 przez zakład Wacława Biernackiego z Krakowa, które zostały poświęcone 17 grudnia 1961 przez bp. Juliana Groblickiego. Środki potrzebne na ich powstanie były zbierane przez działający przy parafii Komitet Budowy Organów, założony z okazji tysiąclecia chrztu Polski. Na kilku piszczałkach zostały zachowane nazwiska osób, które były fundatorami konkretnych głosów.
Prospekt organowy charakteryzuje się nowoczesnym stylem i posiada dwuczłonową konstrukcję. Po jednej stronie położone są sekcje manuałów, natomiast po drugiej znajduje się sekcja pedału.
Organy zostały wyposażone w 1740 piszczałek, z czego 80 zamontowanych jest w prospekcie. Posiadają stożkowe wiatrownice oraz elektryczną dmuchawę zlokalizowaną w osobnym pomieszczeniu. Doprowadza ona powietrze do obszernego miecha pływakowego oraz do kanału sekcji manuału drugiego. Duży miech dostarcza powietrze do sekcji pierwszego manuału i pedału. Sekcja pierwszego manuału wyposażona jest dodatkowo w osobny miech pływakowy, który został umiejscowiony wewnątrz szafy ekspresyjnej, zlokalizowanej nad sekcją manuału pierwszego. Na kanale sekcji manuału drugiego założone zostało tremolo.
Od 2013 w kościele odbywają się cykliczne koncerty muzyki organowej i kameralnej w ramach Floriańskich Wieczorów Muzycznych.
Otoczenie kościoła W sąsiedztwie kościoła zlokalizowana jest wykonana z kamienia rzeźba Matki Boskiej Niepokalanie Poczętej ustawiona na kolumnie toskańskiej. Powstała w 1796 i jej budowa została sfinansowana przez Macieja Witka i Tomasza Janeckiego. Początkowo znajdowała się przy ul. GłównejObecnie ul. Dworcowa w Zabłociu, jednak w trakcie okupacji niemieckiej podczas II wojny światowej została przeniesiona obok kościoła z uwagi na obawy odnośnie możliwości zniszczenia jej przez hitlerowców.
Na placu położonym przed kościołem wzniesiony został pomnik św. Floriana, który został odlany z brązu przez Czesława Dźwigaja, artystę-rzeźbiarza. 4 maja 1998 monument został poświęcony przez biskupa Tadeusza Rakoczego.
Od strony wschodniej do placu kościelnego przylega dom zakonny sióstr salwatorianek z kaplicą św. Michała Archanioła, zlokalizowany przy ul. Marii Konopnickiej.
Uwagi
Przypisy
Floriana Kategoria:Świątynie pod wezwaniem św. Floriana Kategoria:Budynki w Polsce oddane do użytku w 1954