Pogórze Wielickie (513.33) – mezoregion fizycznogeograficzny, obejmujący fragment przedpola Beskidów, położony pomiędzy dolinami Wieprzówki i Raby.
Granice w ujęciu standardowym Według standardowej regionalizacji Polski opracowanej przez Jerzego Kondrackiego Pogórze Wielickie graniczy: na zachodzie (na niewielkim odcinku na północny wschód od Andrychowa) z Pogórzem Śląskim, na północnym zachodzie z Kotliną Oświęcimską. Granicę tworzy dolina Wieprzówki na północy z Bramą Krakowską, na południowym wschodzie z Pogórzem Wiśnickim (wzdłuż Raby), na południu z Beskidem Makowskim (od Raby po Skawę i potok Stryszówka) i Beskidem Małym (od Skawy po Wieprzówkę).
Południowa granica przebiega od Myślenic po północnej stronie Pasma Babicy oraz północnej stronie Jaroszowickiej Góry. W skład Pogórza Wielickiego wchodzi więc Pasmo Barnasiówki i Pasmo Bukowca. Przy tak wyznaczonych granicach Pogórze Wielickie ma długość około 50–55 km (w linii prostej), szerokość około 10–15 km, a powierzchnię około 600 km². Fragment południowo-wschodniej części Pogórza wchodzi w skład Obszaru Chronionego Krajobrazu Pogórza Wiśnickiego.
Ujęcia alternatywne Nazwa Pogórza Wielickiego jest o tyle mało trafna, że miasto Wieliczka znajduje się na skraju (północnej granicy) mezoregionu.
Według alternatywnych propozycji podziału pogórza Beskidów, używanych przede wszystkim przez geologów, Pogórze Wielickie obejmuje znacznie mniejszy obszar – od Raby na wschodzie po Skawinkę na zachodzie. W tym ujęciu obszar położony dalej na zachód, między Skawinką a Skawą to Pogórze Lanckorońskie, a między Skawą a Sołą (czyli zachodni skraj Pogórza Wielickiego i wschodnia część Pogórza Śląskiego w ujęciu Kondrackiego) – Pogórze Wadowickie. W ujęciu Mariana Książkiewicza Pogórze Lanckorońskie obejmuje dwie części: zachodnią – Pogórze Wadowickie oraz wschodnią – od okolic Marcyporęby po Skawinkę – Pogórze Radziszowskie.
W ujęciu Mieczysława Klimaszewskiego i współautorów Pogórze Wielickie rozciąga się od doliny Skawy do doliny Białej. Tak ujęte Pogórze Wielickie dzieli się na część północną – Pogórze Wiśnickie i południową – Pogórze Ciężkowickie (nazwy te mają inne znaczenie niż Pogórze Wiśnickie i Pogórze Ciężkowickie regionalizacji standardowej).
Podział na mniejsze jednostki W obrębie Pogórza Wielickiego wyróżniono pewną liczbę mniejszych jednostek, wśród których można wymienić Pasmo Draboża, Płaskowyż Świątnicki, Obniżenie Głogoczowskie, Wzgórza Lanckorońskie, Garby Sieprawia i Obniżenie Myślenickie.
Przypisy