Fabryki Sprzętu i Narzędzi Górniczych Grupa Kapitałowa Fasing (zapis stylizowany: FASING) – polskie przedsiębiorstwo przemysłu metalowego z siedzibą w Katowicach przy ulicy Modelarskiej 11, notowane na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie.
Jest największym w Europie Środkowo-Wschodniej producentem łańcuchów przemysłowych i jedną z największych firm o tym profilu na świecie. Produkty grupy znajdują wykorzystanie między innymi w górnictwie, energetyce, rybołówstwie, czy sektorze transportu i przeładunku. Prócz działalności w Polsce ma ona swoje oddziały w Niemczech, Chinach, Stanach Zjednoczonych i Ukrainie.
Historia mały|lewo|Hala produkcyjna Fasing 1989 roku
Początki grupy Fasing sięgają 1913 roku, kiedy to przy późniejszej ulicy Józefowskiej w Katowicach powstał warsztat ślusarko-kuźniczy, na bazie którego w 1925 roku powołano spółkę Lichter i Krzanowski Towarzystwo Przemysłowe. Jego właścicielem był Piotr Krzanowski, były tokarz w hucie „Baildon”. Po czterech latach została ona zlikwidowana, a na jej miejsce powołano firmę „Rapid”.
Po przeniesieniu zakładu na późniejszą ulicę Modelarską 7, zaczął się on szybko rozwijać – w ciągu trzech lat wzniesiono budynki zarządu, ciągarek, kuźni i odlewni. W „Rapidzie” produkowano części zamienne do autobusów Śląskich Linii Autobusowych, ruszty żeliwne do lokomotyw parowych i odlewy żeliwne korpusów silników elektrycznych. Wykonywano w tym okresie około 35 ton odlewów miesięcznie przy zatrudnieniu na poziomie około 55 osób.
W okresie II wojny światowej zakład został przemianowany przez niemieckie władze okupacyjne na Rapid Industrie – Anlage Hohenlohenhütte, a także zwiększono zatrudnienie do około 120 osób. Produkcję przestawiono na potrzeby zbrojeniowe, wytwarzając żeliwne balasty, elementy do hermetycznych włazów dla okrętów podwodnych, zapalniki oraz wykonywano wstępną obróbkę śmigieł.
Po wojnie „Rapid” Zakłady Przemysłowe zostały przejęte przez Zjednoczenie Fabryk Maszyn i Sprzętu Górniczego w Katowicach. W kwietniu 1945 roku dyrektorem fabryki został Edmund Brzozowski, a w tym czasie produkowano w niej narzędzia górnicze, wiertła, groty do młotków oraz koronki do urządzeń typu „Demag”. W 1963 roku Zakłady Przemysłowe „Rapid” połączono z Katowicką Fabryką „MOJ” w Fabrykę Sprzętu i Narzędzi Górniczych im. Karola Świerczewskiego. Dyrektorem połączonego zakładu został Wacław Bokacki, dotychczasowy zarządca „Rapidu”, który był także m.in. prezesem GKS-u Katowice.
W 1972 powstał Zakład Doświadczalny, a dwa lata później rozpoczęto budowę Fabryki Narzędzi Górniczych „Gonar” na bazie szwedzkiej licencji Fagersta. W Rapidzie produkowano wówczas m.in. łańcuchy górnicze, wiertarki, młotki górnicze i sprzęt hydrauliczny. W latach 80. XX wieku z powodu kryzysu gospodarczego brakowało importowanych surowców oraz wstrzymano inwestycje. W 1989 roku zakład zatrudniał 1,5 tys. osób.
W 1991 roku dyrektor Jerzy Kostyrko wystąpił do Ministerstwa Przemysłu o przekształcenie zakładu w spółkę akcyjną. Zaczęła wtedy funkcjonować spółka z jednoosobowym udziałem Skarbu Państwa. Zakład uzyskał statut samodzielnego przedsiębiorstwa pod nazwą Fabryki Sprzętu i Narzędzi Górniczych Fasing.
Kilka lat później rozpoczął się proces reprywatyzacji spółki. Podzielono ją na mniejsze zakłady: Transfas, Fasing-Mój i Fasing-Gonar. W 1998 roku powołano spółkę Fasing-Technologia i Faskop, a w styczniu 1999 roku sprzedano wszystkie udziały w spółce Fasing-Gonar. W 2000 roku 63% akcji w spółce Fasing nabyła spółka Karbon 2, stając się jej inwestorem strategicznym.
W 2008 roku przejęto udziały niemieckiej spółki K.B.P. Kettenwerk Becker-Prunte, w 2014 roku powołano spółkę Fasing Ukraina, a dwa lata późnej spółkę dystrybucyjną w Chinach, Fasing Sino-Pol (Beijing) Mining Equipment and Tools. W 2019 roku grupa weszła na rynek amerykański poprzez spółkę Fasing America Corp. W 2021 roku utworzono w Niemczech spółkę handlową FFS Fertigung FASING Schwarz GmbH.
Działalność mały|Wybrane łańcuchy produkowane przez spółkę Fasing
Grupa Kapitałowa Fasing jest wiodącym producentem łańcuchów, ogniw złącznych, zgrzebeł wysokowytrzymałych, tras łańcuchowych oraz akcesoriów dla sektorów różnych gałęzi gospodarki. Ofertę grupy uzupełniają odkuwki stalowe oraz sprzęt małej mechanizacji, przede wszystkim wiertarki, sprzęgła, pompy wykonywane przez spółkę MOJ oraz Kuźnię Osowiec.
Przedsiębiorstwo specjalizuje się w produkcji łańcuchów ogniwowych przeznaczonych dla:
górnictwa – łańcuchy ogniwowe górnicze okrągłe i płaskie, łańcuchy kombajnowe, łańcuchy do podwieszania i transportu, łańcuchy do wciągników, trasy łańcuchowe, obejmy i zgrzebła; rybołówstwa – łańcuchy trałowe i inne; energetyki – łańcuchy o zwiększonej odporności na ścieranie, zaczepy oraz trasy łańcuchowe; budownictwa i transportu – łańcuchy zawiesiowe, do wciągników oraz zaczepy.
Laboratoria badawcze spółki prowadzą działalność usługową w zakresie analizy składu chemicznego stali, pomiarów twardości, badań mikro- i makrostrukturalnych i kontroli niektórych przyrządów pomiarowych.
Wartość sprzedaży grupy Fasing w 2021 roku dla odbiorców krajowych wynosił 46 mln złotych (40% sprzedaży), a na rynki zagraniczne 70 mln złotych (60%). W tym czasie głównym odbiorcami były firmy z branży górnictwa węgla kamiennego.
Struktura Spółka jest podmiotem dominującym grupy kapitałowej, w skład której wchodzą dwie firmy produkcyjne, trzy dystrybucyjne oraz jedna dywersyfikująca portfel grupy (stan na 2025 roku). W 2022 roku głównym udziałowcem grupy Fasing była spółka Karbon 2 (60,34% pakietu akcji spółki).
Firmy produkcyjne Fabryki Sprzętu i Narzędzi Górniczych Grupa Kapitałowa Fasing S.A. – z siedzibą w Katowicach; podmiot dominujący w grupie, MOJ S.A. – z siedzibą w Katowicach (przedsiębiorstwo przemysłu elektromaszynowego), wraz z oddziałem Kuźnia „Osowiec” z siedzibą w Osowcu.
Firmy dystrybucyjne Fasing Sino-Pol (Beijing) Mining Equipment and Tools Co. Ltd. (Chiny), Fasing Ukraina Sp. z o.o. (Ukraina), Fasing America Corp. (Stany Zjednoczone).
Spółki dywersyfikujące portfel grupy Przedsiębiorstwo Usług Górniczych Greenway Sp. z o.o. – zajmuje się przygotowaniem i realizacją inwestycji w zakresie wznowienia wydobycia węgla kamiennego w zlikwidowanej kopalni „Barbara-Chorzów”.
Polityka zrównoważonego rozwoju Celem zminimalizowania oddziaływania na środowisko wytwarzanych produktów i świadczonych usług, grupa Fasing wprowadziła działania polegające na ponownym oddaniu odpadów produkcyjnych ponownemu wykorzystaniu i recyklingowi, a także stale unowocześnieniu procesu wytwórczego. Zarządzanie jakością i środowiskiem jest certyfikowane zgodnie z ISO 14001.
Ponadto, grupa wspiera prośrodowiskowe i prospołeczne inicjatywy w swoim najbliższym otoczeniu, w którym działa zgodnie z ideą: „myślimy globalnie, działamy lokalnie”.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Oficjalna strona internetowa Grupy Kapitałowej Fasing (pol.)
Kategoria:Polskie przedsiębiorstwa przemysłu metalowego Kategoria:Spółki notowane na GPW w Warszawie Fasing, Grupa Kategoria:Przedsiębiorstwa w Katowicach Kategoria:Wełnowiec-Józefowiec