1 Pułk Inżynieryjny (1 pinż) – oddział inżynieryjny Wojska Polskiego na Wschodzie. Sformowany jako oddział techniczny I Korpusu Polskiego w sierpniu 1917. Latem 1918 rozwiązany. Większość żołnierzy i oficerów powróciła do kraju, gdzie włączyła się do organizowanych jednostek saperskich Wojska Polskiego.
Formowanie i zmiany organizacyjne Pułk został sformowanyW rozkazie do Korpusu za Nr. 19 § 4 z dnia 2 września 1917 roku: „P. ob. korpusowego inżyniera podpułkownik Bolesław Jaźwiński doniósł, że 5 sierpnia objął on urząd inżyniera korpusowego i jednocześnie przystąpił do formowania I-go pułku inżynieryjnego i kompanii inżynieryjnych przy dywizjach". jako oddział techniczny w składzie I Korpusu Polskiego w sierpniu 1917. Jego organizację rozpoczęto 24 lipca w Żydkowicach koło Łunińca, na mocy rozkazu dowódcy I Korpusu. Pierwszym dowódcą był ppłk Bolesław JaźwińskiRozkazem do Armii i Marynarki nr 37 z dnia 22 września 1917: podpułkownik Bolesław Jaźwiński zastaje mianowany dowódcą 1 pułku inżynieryjnego., a zastępcą kpt. Jan Skoryna, który faktycznie organizował pułk. 27 sierpnia 1917 pułk został przedyslokowany do Dubrowy pod Orszą, gdzie rozpoczęła się jego dalsza organizacja i szkolenie. 1 listopada 1917 pułk liczył 30 oficerów i ok. 600 szeregowych. W końcu grudnia 1917, po zakończeniu całkowitej organizacji, jednostka została przeniesiona do rejonu Uborek - Łapicz. Oddział liczył wówczas 1100 żołnierzy. 13 stycznia 1918 pułk rozpoczął przebazowanie w kierunku Bobrujska. Po trzech dniach marszu dyslokowano go w Twierdzy Bobrujsk. Po zmianie dyslokacji dowódcą pułku został kpt. SkorynaPłk Jaźwiński został wyznaczony na dowódcę 2 Dywizji, z jednoczesnym pełnieniem obowiązków dowódcy twierdzyW rozkazie do I-go Polskiego Korpusu za Nr. 3 § 1 z dnia 24 lipca 1917 roku czytamy: „Formowanie polskiego pułku inżynieryjnego i kierownictwo formowaniem polskich kompanii inżynieryjnych przy dywizjach Korpusu powierzam podpułkownik Bolesławowi Jaźwińskiemu, na którego wkładam również pełnienie obowiązków korpusowego inżyniera. Niektóre pododdziały pułku brały udział w walkach z oddziałami Armii Czerwonej. W okresie od marca do maja 1918 r. oddziały Korpusu w tym i 1 pinż znalazły się pod zwierzchnictwem politycznym Rady Regencyjnej i rozkazami dowództwa niemieckiego. W tym okresie zorganizowano w pułku szkołę podoficerską saperów pod dowództwem por. Wacława Damrosza oraz szkołę telegraficzną pod dowództwem ppor. Miączyńskiego. Do składu pułku dołączono dywizyjne kompanie inżynieryjne: pierwszą i trzecią.
6 lipca 1918 1 pinż rozwiązano, a część stanów osobowych udała się na Murmań. większość żołnierzy i oficerów powróciła do kraju, gdzie włączyła się do organizowanych jednostek saperskich Wojska Polskiego.
Struktura organizacyjna i obsada personalna 240px|thumb|I Korpus Polski w Rosji - grupa oficerów 1 pułku inżynierii, Bolesław Jaźwiński stoi 4. z prawej; Bobrujsk 1918 dowództwo dowódca - płk Bolesław Jaźwiński zastępca dowódcy - kpt. Jan Skoryna dowódca saperów - kpt. Jerzy Salecki adiutant - ppor. Nowakowski batalion saperów dwie kompanie saperów kompania mostowa - Stanisław Arczyński batalion techniczny – kapitan Stanisław Magnuszewski, podkapitan Wacław de Lippe-Lipski dwie kompanie telegraficzne kompania reflektorów – podkapitan Artur Czesław Kronenberg, ppor. Witwicki kompania gospodarcza szkoła podoficerska szkoła analfabetów
Oficerowie pułku kpt. Roman Bolesław Ciborowski kpt. Artur Górski por. Witold Butler ppor. Tadeusz Kossakowski chor. Michał Krukowski
Kawalerowie Wstęgi AmarantowejNa mocy rozkazu dowódcy I Korpusu Polskiego z 19 marca 1918 udekorowani zostali za walecznośćpodkpt. Stanisław Magnuszewskiurzędnik Wacław Brzozowskisaper Szczepan Jaroszewskisaper Potapowiczppor. Stanisław Perkoppor. Antoni Wejtkourzędnik Kwiatkowskist. podof. Walenty Szydłowskist. podof. Józef Sempolskist. podof. Stanisław Ławniczakst. podof. Stanisław Szymkost. podof. Bolesław Gertnerst. podof. Józef Siwakst. podof. Józef Strzeleckimł. podof. Sylwester Stawskimł. podof. Józef Lubańskimł. podof. Aleksander Szemiotmł. podof. Leon Udymowiczmł. podof. Tomasz Kniaźmł. podof. Rajmond Boskisaper Józef Kicielińskisaper Tomasz Seniuchrysownik Wacław Barańskirysownik Mieczysław Wienzekowskipisarz Jan Pastuszakpisarz Władysław Sobańskimł. podof. Albert Siecheńmł. podof. Stanisław Szmurewiczsaper Polikarp Klonowskisaper Julian Czarnockisaper Józef Wronaksaper Jan Rongolchor. Stefan Roegersaper Antoni Siekienniaksaper Paweł Kałaniec
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Zdzisław Cutter, Saperzy II Rzeczypospolitej, wyd. PAT Warszawa 2005. dostęp 11.10.2008
Kategoria:Polskie pułki saperów Kategoria:Wojsko Polskie na Wschodzie 1914–1920 Kategoria:Żytkowicze Kategoria:Polskie jednostki organizacyjne wojska utworzone w 1917 Kategoria:Polskie jednostki organizacyjne wojska rozwiązane w 1918