thumb|right|Sztandar batalionu right|thumb|Szlak bojowy batalionu w składzie 1 DPanc thumb Batalion Strzelców Podhalańskich – pododdział piechoty Polskich Sił Zbrojnych.
Batalion wywodził się z Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich, sformowanej 16 lutego 1940 we Francji, która 7 maja 1940 roku wyładowała się w porcie Harstad w Norwegii i wzięła udział w bitwie o Narwik. 14 czerwca 1940 roku Brygada wróciła do Francji i została rozwiązana.
Historia, formowanie i zmiany organizacyjne Latem 1940 roku w Wielkiej Brytanii sformowano Batalion Strzelców, który grupując żołnierzy Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich, stał się spadkobiercą jej tradycji. Swoje święto batalion obchodził 28 maja, w rocznicę bitwy o Narwik.
Batalion podhalański od lipca do października 1940 roku wchodził w skład 2 Brygady Strzelców I Korpusu Polskiego.
Naczelny Wódz rozkazem nr 5 z 26 sierpnia 1940 ustalił dla oddziału nazwę „6. Batalion Strzelców (Podhalańskich)”, przy czym w oficjalnych pismach i rozkazach bojowych obowiązywała wyłącznie nazwa „6. Batalion Strzelców”.
Z dniem 23 października 1940 dowódca baonu utworzył kompanię dowodzenia w składzie: pluton sztabowy, pluton gospodarczy, pluton łączności, pluton przeciwpancerny, pluton przeciwlotniczy, drużyna pionierska-gazowa i drużyna cyklistów. Pluton sztabowy składał się z drużyny sztabowej, drużyny wewnątrz-sztabowej i drużyny zaopatrzenia.
Na początku listopada z uwagi na powrócenie do nazwy 10 Brygady Kawalerii Pancernej, 1 batalion strzelców podhalańskich wszedł w skład 1 Brygady Strzelców. Jego miejsce z 1 BS do 10 BKPanc. wszedł batalion im. 14 pułku ułanów Jazłowieckich. Z dniem 16 listopada 1940 przy batalionie został utworzony posterunek żandarmerii pod dowództwem wachm. Stefana Szczepanika. Dowódca batalionu przydzielił posterunek pod względem gospodarczym do 3. kompanii.
Od 20 listopada 1940 oddział zaczął używać nazwy „1. Batalion Strzelców Podhalańskich”.
11 lipca 1942 roku do batalionu zostali wcieleni żołnierze z rozformowanego 1 Batalionu CKM. 20 lipca 1942 roku dowódca baonu podporządkował pod względem dyscyplinarnym: poczet dowódcy baonu – adiutantowi, a drużynę sanitarną – lekarzowi batalionu. Następnego dnia dowódca baonu przesunął z kompanii dowodzenia do kompanii karabinów maszynowych samodzielne plutony specjalne (moździerzy, artylerii i przeciwlotniczy) oraz podporządkował je dowódcy kompanii karabinów maszynowych pod względem dyscyplinarnym, gospodarczym i wyszkoleniowym. W kwietniu 1943 roku w związku z przeformowaniem 1 BS na 2 Dywizję Grenadierów (skadrowaną) wyłączono z jej składu batalion strzelców podhalańskich i włączono do 16 Brygady Pancernej w miejsce rozwiązanego 16 batalionu dragonów, którego żołnierze zasilili szeregi Podhalan. Z uwagi na reorganizację 1 Dywizji Pancernej jesienią 1943 roku 16 BPanc została wyłączona ze składu dywizji, a w jej miejsce formowano dla 1 DPanc. od 5 listopada nową 3 Brygadę Strzelców, w skład której włączono 1 batalion strzelców podhalańskich jako etatową jednostkę. W składzie 3 BS batalion brał udział w walkach w północno-zachodniej Europie i pozostał, aż do rozwiązania w 1947 roku.
Działania bojowe batalionu Batalion w składzie 3 Brygady Strzelców został przetransportowany z Wielkiej Brytanii do Francji w pierwszych dniach sierpnia 1944 roku. Rozpoczął wyładunek na plaże 2 sierpnia. Do końca dnia w wyznaczonym miejscu biwakowania znalazło się 32 oficerów i 602 żołnierzy. 4 sierpnia batalion był w komplecie.
Bitwa w Normandii Ześrodkował się w Magny-en-Bessin skąd 7 i 8 sierpnia w ugrupowaniu 3 Brygady Strzelców wykonał marsz w kierunku frontu. Jako odwód 3 BS nie brał udziału w walkach 8 sierpnia 1944 roku. W dniu 9 sierpnia batalion strzelców podhalańskich wprowadzony do I rzutu brygady o godz.19.30 po przygotowaniu artyleryjskim i uderzeniu powietrznym przeprowadził natarcie na miejscowość Saint Sylvain, którą opanował ok. północy i przyległe farmy w ciężkich walkach Straty batalionu w tym boju to 5 poległych i 22 rannych w tym zastępca dowódcy batalionu mjr S. Kazimierczak. W nocy 9/10 sierpnia batalion został zluzowany przez piechotę szkockiej 51 DP. 10 sierpnia o godz. 19 na przygotowujący się do natarcia na wzg. 111 i 140 batalion strzelców podhalańskich na podstawach wyjściowych za linią obrony 10 pułku dragonów w Estrees-la-Campagne został objęty nawałą ogniową, która zadała duże straty i była przyczyną dezorganizacji. W efekcie natarcie batalionu odwołano. Straty jakie batalion poniósł w dniach 8-12 sierpnia to; 17 poległych, 74 rannych i 14 zaginionych. 14 sierpnia w ramach drugiego etapu bitwy batalion strzelców podhalańskich przygotował się do natarcia w I rzucie 3 BS. Jednak mające wesprzeć natarcie brytyjskie lotnictwo bombowe zbombardowało własne oddziały. W wyniku czego w rzucie tyłowym zniszczeniu uległy liczne pojazdy batalionu, w tym pojazd ze sztandarem batalionu, poległo 11 żołnierzy, a 8 odniosło rany. Ponadto zniszczeniu i dezorganizacji uległy stanowiska artylerii mającej wspierać batalion oraz system łączności. Pomimo tego prowadząca natarcie czołowa kompania bsp osiągnęła wzg. 195. Dalsze natarcie zostało wstrzymane ze względu na brak wsparcia artylerii. Wspierający Podhalan 3 szwadron 24 puł w walce z czołgami i działami samobieżnymi wroga poniósł ciężkie straty. W dniu 15 sierpnia batalion został zluzowany przez piechotę kanadyjską i nocą 15/16 sierpnia przejął przyczółki na rzece Dives w Jort prowadząc walki oczyszczające. 16 i 17 sierpnia batalion podhalański, wzmocniony I dywizjonem samobieżnym 1 pappanc. pozostawał w obronie na przyczółku Jort. 17 sierpnia w godzinach wieczornych batalion zajął wzg. 259 opuszczone przez zgrupowanie "Koszutski". W godzinach porannych 18 sierpnia częścią sił maszerując śladem grupy bojowej „Koszutski” opanował w walce Les Champeaux. Pozostała część batalionu współdziałając z 1 pułkiem pancernym wykonała natarcie na bronione wzg. 258 zdobywając je. Następnie opanowano wzg. 240, po czym zgrupowanie stało się obiektem ataku alianckiego lotnictwa taktycznego. Podhalan i pancerniaków wspierały ogniem 1 i 2 pamot. 19 sierpnia bspodh. bez 2 i 4 kompanii prowadził działania rozpoznawcze i walki obronne na wzg. 240. Natomiast kompanie 2 i 4 będące z grupie bojowej mjr. Stefanowicza wsparte 2 szwadronem 1 pułku oczyszczają wieś Coudehard z piechoty wroga. Następnie poprzez wzg. 239 w ślad za czołgami 1 pułku opanowują północny szczyt wzg. 262. W okresie od 19 do 22 sierpnia batalion prowadził obronę w ciężkich warunkach w całkowitym okrążeniu. W godzinach popołudniowych 19 sierpnia na wzg. 262 dołączyła główna część 1 batalionu strzelców podhalańskich. 21 sierpnia w godzinach wieczornych do stanowisk obrony na wzg. 262 (Maczuga), w tym 1 batalionu strzelców podhalańskich dotarły oddziały kanadyjskiej 4 DPanc. Jednocześnie transportując zaopatrzenie i umożliwiając nawiązanie łączności z zapleczem, ewakuację rannych i jeńców. 23 sierpnia batalion odchodzi na odpoczynek na zaplecze frontu.
Pościg przez Francję i Belgię Od dnia 29 sierpnia 1944 roku od godzin wieczornych batalion podjął marsz i pościg w ramach 3 BS. 2 września batalion osiągnął przedmieścia Abbeville w gotowości do współdziałania z 10 psk. Nocą 2/3 września wykorzystując częściowo wysadzoną w powietrze konstrukcję mostu, po jej przystosowaniu do przekroczenia przez kompanie strzeleckie batalion od świtu 3 września przystąpił do walk o opanowanie centrum miasta. Opanował miasto w godzinach południowych wspólnie z 9 batalionem strzelców. 5 września bsp dotarł w ślad za pułkami 10 BKPanc. nad kanał Neuf Fosse w rejonie Blaringhem rozpoznał brzegi i obronę nieprzyjaciela. Nocą 5/6 września poprzez działania pozorujące i maskujące w górnym biegu kanału, w dolnym przy pomocy saperów na pontonach gumowych przeprawiono 3 kompanię Podhalan, która zdobyła przyczółek i wyszła na tyły obrony niemieckiej, zmuszając go do odwrotu. Pod osłoną reszty batalionu saperzy wybudowali most dla przeprawy czołgów. 6 września po południu batalion wziął udział w walkach o zdobycie Ypres, zdobywając miasto o świcie 7 września wraz z całą 3 BS. Wieczorem tego samego dnia bsp wsparł częścią sił 9 bs w ciężkich walkach o Roulers, miasto oczyszczono o świcie 8 września. 9 września batalion strzelców podhalańskich jako czołowy z 3 BS osiągnął Kanał Gandawski, tego i następnego dnia współdziałając z 10 pułkiem dragonów przy wsparciu artylerii dywizji ponawiał kilkakrotnie próby sforsowania kanału. Od 11 września bsp został przydzielony do 10 BKPanc., w jej szykach 14 września 1944 roku zdobył miejscowość Stekene. Nazajutrz batalion Podhalan powraca do macierzystej 3 BS.
Walki na pograniczu belgijsko-holenderskim