Michał I AsenKwestia numeracji carów bułgarskich jest jak się wydaje dosyć płynną. T. Wasilewski określa tego władcę konsekwentnie jako Michała Asena, chociaż w stosunku do jego późniejszego następcy, trzeciego władcy o imieniu Michał w drugim państwie bułgarskim, używa określenia Michał III Szyszman (Historia Bułgarii, s. 95-96 i 105). Podobnie postępuje G. Ostrogorski w Dziejach Bizancjum (s. 414 i 485). W. Giuzelew uznaje z kolei Michała Asena za drugiego władcę tego imienia, najprawdopodobniej po Borysie Michale z okresu pierwszego państwa, choć w stosunku do Piotrów nie wykazuje tej konsekwencji (Bułgarzy, s. 90 i 84-84) (ur. 1238/1241, zm. 1256, bułg. Михаил I Асен) car bułgarski w latach 1246-1256. Syn Iwana Asena II.
Życiorys Michał I Asen pochodził z bułgarskiej dynastii Asenowiczów. Był synem Iwana Asena II i trzeciej żony Iwana Asena II, poślubionej w ostatnich latach życia, Ireny Komneny, córki cesarza Tesaloniki Teodora Angelosa.
Po śmierci ojca Michała I w 1241 roku na tron wstąpił jego przyrodni brat, siedmioletni Koloman I Asen. W toku walk między stronnictwami bojarskimi grupa skupiona wokół carowej wdowy Ireny zawiązała spisek na życie młodziutkiego Kolomana I Asena. W 1246 roku 12-letni car został otruty, a na tron wprowadzono jego brata, najwyżej ośmioletniego, Michała I Asena. W okresie małoletniości Michała władzę sprawowała matka Irena oraz sewastokrator Piotr, który rządził w istocie jako namiestnik zachodniej połowy państwa.
Wewnętrzne walki w carstwie wkorzystał cesarz nicejski Jan III Watatzes i w 1246 roku wtargnął w granice Bułgarii i zajął bez walki ziemie zdobyte przez Iwana Asena II: Macedonię po Wardar i południową Trację aż do górnego biegu Maricy. W granicach cesarstwa znalazły się Skopje i Filipopol. W grudniu 1246 roku Jan III Watatzes zdobył Tesalonikę rozstrzygając na swą korzyść spór o pierwszeństwo do spadku po Bizancjum. W tym samym roku Węgrzy opanowali sporne: Belgrad i Braniczewo. Bułgaria była bezsilna.
Po osiągnięciu pełnoletniości Michał I Asen podjął próbę odzyskania utraconych ziem. Zawarł sojusz z Rościsławem banem Maczwy (ziemi między Sawą, Driną a górami Cera), Belgradu i Braniczewa, osadzonemu na tych ziemiach przez króla węgierskiego. Michał I Asen przypieczętował sojusz poślubiając córkę Rościsława, Marię. W 1255 roku, po śmierci Jana III Watatzesa (1254), najechał ziemie cesarskie zdobywając kilka twierdz w Rodopach, m.in. Stanimachos i Peristicę (obec. Perusztica). W odpowiedzi na agresję bułgarską, nowy cesarz nicejski Teodor II Laskarys wyprawił się dwukrotnie przeciw Bułgarii i po ciężkich walkach odebrał utracone twierdze. W czerwcu lub lipcu 1256 roku car został zmuszony do zawarcia pokoju w Regina (Erkene w Tracji). Na mocy zawartego układu cesarze nicejscy zachowywali swe zdobycze, jedynie północna Macedonia ze Skopje wracała do Bułgarii.
Jesienią 1256 roku Michał I Asen został zamordowany przez swego stryjecznego brata KałojanaWedług D Langa Michał I Asen zginął w 1257 roku (Bułgarzy, s. 83)
Związki rodzinne Asen I(panował 1188–1196) Aleksander 1Anna (Anisja) Iwan Asen II(zm. 1241,panował 1218–1241) 2Anna MariaWęgierska 3Irena Komnena 1 1 2 2 2 2 3 3 3 Biełosława (?)∞ Stefan Władysław Tamara Piotrzm. 1237 Anna Teodora∞ sewastokrator Piotr Kałojan(jako Koloman II Asenpanował 1256) Maria (?)∞ Teodor Angelos Helena∞ Teodor II Laskarys Koloman I Asen(ur. 1235, zm. 1246panował 1241–1246) Maria∞ Mico Michał I Asen(ur. 1238/1241, zm. 1256panował 1246–1256)
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Asenowicze Kategoria:Urodzeni w XIII wieku Kategoria:Zmarli w 1256 Kategoria:Zamordowani monarchowie Kategoria:Ofiary zabójstw w Bułgarii