Andrzej Misiuk (ur. 11 kwietnia 1958 roku w Pogrodziu) – polski historyk i oficer Policji. Specjalista w zakresie historii administracji, historii prawa oraz bezpieczeństwa wewnętrznego. Profesor nauk humanistycznych, wykładowca Wydziału Nauk Politycznych i Studiów Międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego.

Życiorys W 1981 ukończył studia historyczne na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu. W 1988 uzyskał na tej uczelni stopień doktora w oparciu o pionierską rozprawę doktorską poświęconą organizacji i działalności Policji Państwowej z okresu II Rzeczypospolitej. Była to pierwsza próba zapełniania tzw. „białej plamy” w najnowszej historii Polski. W 1996 habilitował się na UMK w dziedzinie historii na podstawie rozprawy Służby specjalne w II Rzeczypospolitej 1918–1939, a w 2008 otrzymał tytuł profesora nauk humanistycznychPostanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 23 lipca 2008 r. o nadaniu tytułu profesora ()..

Od początku swojej kariery naukowej przez wiele lat związany z Wyższą Szkołą Policji w Szczytnie, gdzie zorganizował Zakład Historii Policji. Sprawował na tej uczelni funkcje dyrektora kolejno: Instytutu Nauk Społecznych (1990–1993), Instytutu Badań nad Policją (1993–1997), Instytutu Prawa i Nauk Społecznych (1997–1998) i Instytutu Kształcenia i Doskonalenia Kadr Kierowniczych Policji (1998–2003). W 1997 został także wykładowcą Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Olsztynie, przekształconej następnie w Uniwersytet Warmińsko-Mazurski, gdzie od 1999 do 2002 kierował Zakładem Historii Państwa i Prawa Polski, a od 2008 pełnił funkcję prodziekana ds. rozwoju na Wydziale Prawa i Administracji. Od 2008 jest zatrudniony w Instytucie Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie pełni funkcję kierownika Katedry Nauk o Bezpieczeństwie. W 2015 związał się ponadto z Wojskową Akademią Techniczną im. Jarosława Dąbrowskiego, a w 2017 – z Państwową Wyższą Szkołą Zawodową w Nysie.

W latach 1990–2003 członek komitetu redakcyjnego „”, zaś od 2011 – czasopisma „”. Od 2000 członek z siedzibą w Nowym Jorku. Był inicjatorem prac nad utworzeniem kierunku studiów wyższych bezpieczeństwo wewnętrzne w 2005 oraz nowej dyscypliny naukowej nauki o bezpieczeństwie w 2010. Od 2012 ekspert Akademickiej Komisji Akredytacyjnej w zakresie kierunków kształcenia: bezpieczeństwo narodowe i wewnętrzne. W latach 2016–2020 zasiadał w Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytułów przy Prezesie Rady Ministrów, reprezentując w niej nauki o bezpieczeństwie.

Przedmiotem jego zainteresowań naukowych jest problematyka szeroko pojętego bezpieczeństwa, zwłaszcza dzieje instytucji policyjnych i służb specjalnych w Polsce oraz systemy bezpieczeństwa wewnętrznego w wymiarze krajowym i europejskim. Zainicjował jeszcze w 1989 roku i przez wiele lat kontynuował badania naukowe dotyczące Policji Państwowej. Jest też autorem pierwszej pełnej monografii historii służb specjalnych II RP. Brał udział w międzynarodowym zespole historyków, który przygotował dzieje policji Europy okresu międzywojennego, opublikowane w Londynie w 2006 nakładem wydawnictwa . Włączył się w wysiłki organizacji społecznych o upamiętnienie losu Polaków w ZSRR po 1939 roku – przede wszystkim represji wobec przedwojennych policjantów. Uczestniczył w pracach Ośrodka „Karta” nad identyfikacją ofiar zbrodni sowieckiej w Twerze w 1940 w ramach Indeksu Represjonowanych, opracował inskrypcje cmentarne na zlecenie Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa. Za dokonania w tym obszarze został w 2004 uhonorowany przez Warszawskie Stowarzyszenie Rodzina Policyjna 1939 roku Honorowym Medalionem Pamięci Pieta Miednoje 1940.

Kierował polską częścią polsko-niemiecko-litewskiego porównawczego projektu badawczego nad postrzeganiem policji przez społeczeństwa krajów postkomunistycznych, który zainicjowały w 1994 Wyższa Szkoła Policji w Szczytnie, w Münster- oraz w Wilnie przy finansowaniu Fundacji Współpracy Polsko-Niemieckiej. Autor raportu Wpływ reformy administracyjnej państwa na działalność Policji. Opracował nowatorski projekt kształcenia i doskonalenia kadr kierowniczych Policji, który posłużył za podstawę do przeszkolenia wspólnie z policją holenderską komendantów Policji na szczeblu wojewódzkim, powiatowym i komisariatów, a także do uruchomienia w 2002 decyzją Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji programu kształcenia kandydatów na stanowiska kierownicze Policji w formie studiów podyplomowych „Studium Zarządzania” w WSPol w Szczytnie.

Wypromował dziesięcioro doktorów, przewodniczył 37 komisjom habilitacyjnym. Do 2021 opublikował 57 pozycji książkowych, w tym siedem wydawnictw źródłowych, a także około dwustu artykułów i przyczynków naukowych w wydawnictwach polskich i zagranicznych. W 2019 Senat Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach odznaczył go medalem „Za zasługi dla siedleckiej uczelni”.

W 2001 był oficerem Policji w stopniu młodszego inspektora. Przewodniczył Krajowemu Komitetowi Ekspertów ds. Bezpieczeństwa Euro 2012 (2009–2012). Koordynator zespołu ewaluatorów ćwiczenia zgrywającego podmiot systemu zarządzania kryzysowego przed rozgrywkami Euro 2012 pk. „Libero”, zrealizowanego przez Rządowe Centrum Bezpieczeństwa (2010–2011). W 2024 został powołany w skład Forum Konsultacyjno-Doradczego komendanta głównego Policji insp. Marka Boronia.

Wybrane publikacje książkowe Autorskie Policja Państwowa 1919–1939. Powstanie, organizacja, kierunki działania (1996), Służby specjalne II Rzeczypospolitej (1998), ; przekład rosyjski: Спецслужбы Польши против России и Германии. Организационная структура польских спецслужб и их разведывательная и контрразведывательная деятельность в 1918-1939 годах (2010), ; Спецслужбы Польши, Советской России и Германии… (2012), Komunikacja społeczna w policji (1998, z Tadeuszem Cichorzem i Izabelą Krzyną), Zarządzanie jakością w policji (2002, z Arkadiuszem Letkiewiczem i Tomaszem Szankinem), Administracja spraw wewnętrznych w Polsce (od połowy XVIII wieku do współczesności). Zarys dziejów (2005), ; wyd. II jako Zarys ustroju administracji spraw wewnętrznych w Polsce. Przemiany prawno-organizacyjne od połowy XVIII wieku do współczesności (2018), Instytucje policyjne w Polsce od X wieku do współczesności. Zarys dziejów (2006), Administracja porządku i bezpieczeństwa publicznego. Zagadnienia prawno-ustrojowe (2008), Historia policji w Polsce od X wieku do współczesności (2008), Policje Unii Europejskiej (2011, z Arkadiuszem Letkiewiczem i Mariuszem Sokołowskim), ) 40 lat policyjnego szkolnictwa wyższego w Szczytnie (2012, ze Sławomirem Grabowskim i Piotrem Majerem), Instytucje bezpieczeństwa wewnętrznego w Polsce. Zarys dziejów (od X wieku do współczesności) (2011); wyd. II: 2012, Instytucjonalny system bezpieczeństwa wewnętrznego (2013), Historia bezpieczeństwa wewnętrznego w Polsce. Zarys dziejów instytucji i służb w latach 1764–1990 (2015), Służby wywiadu i kontrwywiadu II Rzeczypospolitej (2016), Kierunki zmian organizacyjno-technicznych w Służbie Więziennej (2016, z Markiem Kalamanem), Bezpieczeństwo wewnętrzne państwa. Wybrane problemy teorii i praktyki (2018, z Marcinem Jurgilewiczem i Aleksandrem Babińskim), Bezpieczeństwo wewnętrzne w Polsce. Organizacja, zakres działania i zadania (2024),

Redagowane Organizacja instytucji policyjnych w II Rzeczypospolitej 1918–1926. Wybór źródeł i dokumentów (1992, z Andrzejem Pepłońskim), Losy policjantów polskich po 1 września 1939 (1994, z Piotrem Majerem), Udział policji w wojnie polsko-radzieckiej 1919–1920. Materiały pokonferencyjne (1999), Finansowanie policji po reformie administracyjnej kraju. Materiały pokonferencyjne (wyd. II, 2000, z Marianną Wojtal i Bogdanem Kielinem) Ostaszków, Twer, Miednoje: zbrodnia przypomniana. Praca zbiorowa (2000, z Piotrem Majerem), Powiat szczycieński: przeszłość – współczesność. Praca zbiorowa (2006, z Grzegorzem Jasińskim i Zbigniewem Kudrzyckim), Powstanie Policji Państwowej w odrodzonej Rzeczpospolitej 1915–1922 (2009), Centralne Biuro Śledcze. Dziesięć lat doświadczeń (2000–2010) (2010), Z problemów bezpieczeństwa. Policja a zagrożenia globalne (2010, z Januszem Gierszewskim), Nauka o bezpieczeństwie. Istota, przedmiot badań i kierunki rozwoju. Studia i materiały (2 t., 2011, z Lechem Grochowskim i Arkadiuszem Letkiewiczem), (t. 1), (t. 2) Państwo – administracja – policja, Księga pamiątkowa dedykowana prof. Kazimierzowi Rajchelowi (2012, z Arkadiuszem Letkiewiczem), Wybrane problemy bezpieczeństwa wewnętrznego państwa (2014; „Studia Politologiczne”, 34) Encyklopedia bezpieczeństwa wewnętrznego (2021, z Jolantą Itrich-Drabarek i Magdaleną Dobrowolską-Opałą), Policja między historią a prawem. Studia ofiarowane Profesorowi Piotrowi Majerowi w czterdziestopięciolecie pracy naukowej i siedemdziesięciolecie urodzin (2022, z Jarosławem Dobkowskim i Norbertem Kasparkiem), Encyklopedia bezpieczeństwa narodowego (2023, z Jolantą Itrich-Drabarek, Szymonem Mitkowem i Patrycją Bryczek-Wróbel),

Inne Polskie służby specjalne. Słownik, red. Konstanty Wojtaszczyk (2011, współautor haseł),

Przypisy

Linki zewnętrzne

biogram na stronie Uniwersytetu Warszawskiego. biogram na stronie Leksykonu kultury Warmii i Mazur. Prof. Andrzej Misiuk (zdjęcie 9 z 10) uczestnikiem konferencji Interdisciplinarity in Security Studies - Granice tożsamości nauk o bezpieczeństwie na Akademii Sztuki Wojennej w 2017 roku.

Kategoria:Absolwenci Wydziału Nauk Historycznych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika Kategoria:Doktorzy honoris causa uczelni w Polsce Kategoria:Nauczyciele akademiccy Państwowej Akademii Nauk Stosowanych w Nysie Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wojskowej Akademii Technicznej Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Nauk Politycznych i Studiów Międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wyższej Szkoły Policji w Szczytnie Kategoria:Polscy historycy prawa Kategoria:Polscy policjanci Kategoria:Polscy przedstawiciele nauk o bezpieczeństwie Kategoria:Urodzeni w 1958