Marketing miejsc – filozofia lub też sposób zarządzania, który prowadzi do zaspokajania potrzeb i pragnień określonych grup odbiorców jednostek terytorialnych.
Głównym celem marketingu miejsc jest kształtowanie poglądów, postaw i zachowań zainteresowanych grup klientów zgodnych z interesem danego miejsca. Dobrze prowadzona promocja jednostki terytorialnej może przyczynić się do wzrostu przychodów z turystyki, rozwoju gospodarczego regionu, tworzenia nowych miejsc pracy, zwiększenia wpływów budżetowych oraz poprawy jakości życia mieszkańców.
Często sprowadza się to do wykorzystania różnych kanałów komunikacji. Wykorzystuje się często spoty reklamowe, billboardy, portale internetowe, a także organizuje eventy.
Miasta i regiony realizując działania marketingu miejsc powinny dążyć do osiągnięcia tzw. orientacji marketingowej, czyli konsekwentnego i całościowego ukierunkowania się na potrzeby interesantów, służbę na rzecz klientów.
Współczesna literatura geograficzno-ekonomiczna wskazuje na konieczność rozróżnienia pojęcia marketingu miejsc od marketingu terytorialnego, które często bywają używane synonimicznie. Marketing miejsc jest pojęciem szerszym znaczeniowo i przestrzennie. Definiowany jest jako „filozoficzna koncepcja wykorzystująca system działań marketingowych w procesie zaspokajania potrzeb i pragnień indywidualnych lub/i społecznych w określonym geograficznie miejscu”.
Podstawowa różnica wynika ze skali przestrzennej i charakteru „miejsca”. W tym ujęciu:
Marketing terytorialny odnosi się do jednostek podziału administracyjnego (gmina, miasto, region, kraj), gdzie kluczowe są granice administracyjne i władztwo (zarządzanie) nad danym obszarem.
Marketing miejsc (sensu largo) dotyczy miejsc o dowolnej skali – od obiektów punktowych (np. konkretny budynek, pomnik przyrody), przez liniowe (szlak turystyczny, ulica), aż po obszary wykraczające poza granice administracyjne (regiony geograficzne, kontynenty).
Podejście to kładzie nacisk nie tylko na cele ekonomiczne (zysk, przyciągnięcie inwestorów), typowe dla marketingu terytorialnego, ale również na cele społeczne, takie jak tożsamość miejsca, poczucie przynależności oraz jakość życia, opierając się na paradygmacie homo geographicus (człowieka w relacji z przestrzenią), a nie tylko homo oeconomicus.
Współczesny marketing miejsc wykorzystuje koncepcję placemakingu (tworzenia miejsc) jako narzędzia budowania produktu terytorialnego. Placemaking w marketingu miejsc jest procesem wielowymiarowym i interdyscyplinarnym, mającym na celu ożywianie przestrzeni publicznych poprzez angażowanie lokalnych społeczności (podejście bottom-up). W literaturze przedmiotu wyróżnia się typy placemakingu wspierające marketing miejsca:
Placemaking tradycyjny – długofalowe planowanie i projektowanie przestrzeni przyjaznych użytkownikom.
Placemaking taktyczny (tactical urbanism) – krótkoterminowe, niskokosztowe interwencje w przestrzeni (np. tymczasowe meble miejskie, parki typu pop-up), służące testowaniu rozwiązań przed ich ostatecznym wdrożeniem.
Placemaking kreatywny (creative placemaking) – wykorzystanie sztuki i kultury (np. instalacje artystyczne, murale) do rewitalizacji i budowania wizerunku miejsca.
Placemaking cyfrowy (digital placemaking) – wykorzystanie technologii (media społecznościowe, aplikacje, rozszerzona rzeczywistość) do angażowania użytkowników w interakcję z przestrzenią.
Przykłady marketingu miejsc "Mazury Cud Natury" – kampania przygotowana przez województwo warmińsko-mazurskie. "Warmia: Rebelia Kultury" – kampania przygotowana przez województwo warmińsko-mazurskie.
"I amsterdam" - kampania przygotowana przez holenderskie miasto Amsterdam. "floating garden" – długoterminowa strategia Szczecina przygotowana do 2050 roku. "POZnań* miasto know-how" – kampania promocyjna miasta Poznań, od 2024 roku nazwa zmieniona na "*Jesteś u siebie". "Łódź Europejska Stolica Kultury 2016" – kampania promocyjna miasta Łódź. "Tour de RUDA" – cykliczna gra miejska w mieście Ruda Śląska. "Zamość Miasto idealne" – kampania bilbordowa w Polsce miasta Zamość. "Legendia Śląskie Wesołe Miasteczko w nowej odsłonie" - strategia komunikacji, rebranding oraz kampania reklamowa parku tematycznego w Chorzowie. "Koral Małopolski" – wieloletnia kampania wizerunkowa i produktowa województwa małopolskiego. "Jasna Chopok i Tatrzańska Łomnica. Tak blisko, tak alpejsko" - wieloletnia kampania wizerunkowa oraz produktowa największych ośrodków narciarskich na Słowacji, prowadzona na podstawie strategii komunikacji przygotowanej przez zespół agencji Brand Bridge na zlecenie Tatry Mountain Resorts. "Tatralandia - morze atrakcji w Tatrach" - wieloletnia kampania wizerunkowa i produktowa największego parku rozrywki z basenami termalnymi w Europie Centralnej. "Jubileuszu 700-lecia Miasta Lublin" - promocja okrągłej rocznicy założenia miasta Lublin.
Bibliografia Andrzej Szromnik, Marketing Terytorialny: Miasto i region na rynku, Oficyna, Kraków 2007
Linki zewnętrzne Best Place – Europejski Instytut Marketingu Miejsc Strona powstała w wyniku kampanii miasta Szczecin Strona internetowa powstała w wyniku kampanii "I amsterdam"
Blog PR i marketing w turystyce z przykładami kampanii marketingu miejsc
Przypisy
Kategoria:Marketing