mały|Jakow Onanow Jakow Naumowicz Onanow (Jakow Onapow, , ur. 20 stycznia 1859 w Taganrogu, zm. 25 września 1892 w Łęcznej) – rosyjski lekarz ormiańskiego pochodzenia działający we Francji, neurolog i neuropatolog.
Życiorys Urodził się w Taganrogu w ormiańskiej rodzinie, jako syn kupca Nauma (Nahuma) i Anny. W rodzinnym mieście skończył gimnazjum, jego kolegą szkolnym był Anton CzechowАнтон Павлович Чехов: Письма: Март 1892-декабрь 1894. Наука, 1974 s. 169, 655.. Następnie studiował przez dwa lata nauki przyrodnicze na Uniwersytecie w Sankt Petersburgu, przez pewien czas w Berlinie u Carla WeigertaFigaro 18.10.1892., a potem w Paryżu (od 1883 do 1886)Onanoff (Jacques) Base biographique BIU Santé, Paris.. Był asystentem w klinice Charcota, współpracował z Blocqiem, Mariem, Raymondem (z którym podróżował do Odessy by poznać metodę Moczutkowskiego leczenia wiądu rdzenia)La France médicale vol. 1 s. 133 (1889). i Babińskim. We Francji prace podpisywał jako Jacques Onanoff. W 1892 przedstawił w Paryżu dysertację na stopień doktora medycyny. W tym samym roku wyjechał w ramach podróży poślubnej do Warszawy, gdzie nostryfikował swój dyplom i pracował w laboratorium patologicznym Siergieja ŁukjanowaPelica G. J. Patroni naszych ulic. Jakub Onanow – lekarz, filantrop, ceniony naukowiec. Merkuriusz Łęczyński 26, s. 81–82, 2013.. Stamtąd został skierowany do guberni lubelskiej, gdzie zwalczał epidemię choleryBritish Medical Journal 2 (1661), s. 958 (1892).Tołwiński W. Zarys historyi cholery z r. 1892 w pow. lubartowskim gub. Lubelskiej. Czasopismo Lekarskie 7, 1905.. W Łęcznej sam zachorował na cholerę i po dwóch tygodniach zmarł. Na łamach prasy specjalistycznej i codziennej ukazały się jego nekrologiArchives de neurologie 24, 516, 1892.. Pochowany został uroczyście na prawosławnym cmentarzu w Łęcznej, marmurowy pomnik i metalową trumnę ufundowali mieszkańcy, przypisujący mu „odejście zarazy”. Uroczystości trwały od 28 do 30 września, przybyli na nie rodzice i krewni lekarza z Taganroga. Onanow pozostawił żonę Mariannę, nie mieli dzieci. Na płycie znajdował się napis w języku rosyjskim:
Tutaj spoczywają prochy doktora medycyny Paryskiej Akademii Jakuba Naumowicza Onanowa. Urodzony 20 stycznia 1859 roku zmarł od cholery 25 września 1892 roku. Pokój prochom Twoim.
Wdzięczni rodzice lekarza pieniądze przeznaczone na pogrzeb ofiarowali parafii św. Mikołaja w Dratowie. W 1974 r. nagrobek uległ zniszczeniuGrzegorz Jacek Pelica. Ślady wyrwane z zapomnienia Przegląd Prawosławny Numer 7 (241), lipiec 2005.. 15 listopada 2008 w miejscu zapomnianego i nieistniejącego cmentarza postawiono krzyż i pamiątkowy obeliskBogumiła i Grzegorz Pelicowie. Łęczna odzyskuje pamięć Przegląd Prawosławny 1/283 (2009).. Jedną z ulic na osiedlu Pasternik (Łęczna), uchwałą XXVIII (27 lutego 2012) sesji Rady Miejskiej i staraniami dr. Grzegorza Jacka Pelicy, nazwano nazwiskiem lekarza Onanowa.
Dorobek naukowy Większość prac Onanowa dotyczyła neurologii i neuropatologii. Razem z Blocqiem napisał podręcznik diagnostyki neurologicznejBlocq, Onanoff. Séméiologie et Diagnostic des Maladies Nerveuses. Paris: Masson, 1892.. Opisał objaw znany dziś jako objaw opuszkowo-jamisty albo objaw Onanoffa. W 1890 doświadczalnie wykazał zmiany troficzne w mięśniach po przecięciu korzeni brzusznych nerwów (selektywnej ryzotomii), wysuwając wniosek o podwójnym unerwieniu czuciowym i ruchowym wrzecionek nerwowo-mięśniowychOnanoff I. Sur la nature des faisceaux neuro-musculaires. „Comptes-rendus hebdomadaires des Séances et Mémoires de la Societe de Biologie” 42, s. 432–433 (1890). PDF.. Sherrington podobne doświadczenia opisał cztery lata później. W 1892 w swojej dysertacji doktorskiejOnanoff J. Sur un cas d’épithélioma: étude histologique (1892). jako pierwszy zauważył podobieństwo histologiczne czaszkogardlaków i szkliwiakówWilder Penfield: Cytology & Cellular Pathology of the Nervous System vol. 3. P.B. Hoeber, Inc., 1932 s. 1141.. Prowadził badania nad procesem zapłodnienia u ssaków (na świnkach morskich i królikach); już pośmiertnie ukazała się jego praca na ten temat, będąca jedną z pierwszych na temat możliwości pozaustrojowego zapłodnienia komórki jajowej. Obecnie uważa się jednak, że wyniki Onanowa były artefaktem i przeniesione przez niego komórki jajowe były już zapłodnione in vivo.
Lista prac
Blocq, Onanoff. Psychologie; une définition naturelle de crime et du criminel. Revue Scientifique 46, 752–754, 1890
De l’asymétrie faciale fonctionnelle. Comptes-rendus hebdomadaires des Séances et Mémoires de la Societe de Biologie, Série IX, 3, 858–860.
Séméiologie des vertiges. Gazette des hôpitaux de Toulouse 5, 321; 329 (1891) Marie, Onanoff. Sur la déformation du crâne constatée dans certains cas de myopathie progressive primitive. Bull. et mém. Soc. méd. d. hôp. de Par. 3. s., viii, 85–87., 1891
Blocq, Onanoff. Du nombre comparatif, pour les membres supérieurs et inférieurs de l’homme, des fibres nerveuses d’origine cérébrale destinées aux mouvements. Comptes-rendus hebdomadaires des Séances et Mémoires de la Societe de Biologie, Série IX, 115, s. 248–251, 1892 Influence de l’interposition des grandes résistances sur l’excitabilité électrique des nerfs et des muscles. Comptes-rendus hebdomadaires des Séances et Mémoires de la Societe de Biologie, Série IX, 3, 272-273, 1891
Przypisy
Kategoria:Francuscy neurolodzy Kategoria:Pochowani w Łęcznej Kategoria:Urodzeni w 1859 Kategoria:Zmarli w 1892 Kategoria:Rosyjscy neurolodzy Kategoria:Ormiańscy lekarze Kategoria:Ludzie urodzeni w Taganrogu