thumb|200px|Michał Anioł, Bóg tworzy Adama thumb|200px|Albrecht Dürer, Adam i Ewa
Malarstwo renesansu – styl w malarstwie zachodniej Europy XV i XVI wieku. Malarstwo renesansowe rozkwitło najwcześniej we Włoszech.
Charakterystyka We Florencji, Rzymie, Wenecji i innych włoskich miastach artyści zaczęli na nowo odnajdywać piękno sztuki antyku. Zaczęto znów malować postacie w akcie, nawet postacie biblijne (np. Masaccio – Wygnanie z raju). Również tematyka mitologiczna stała się bardzo popularna (np. Szkoła Ateńska Rafaela). We Włoszech ukształtowało się malarstwo portretowe i powstał prototyp popularnego w późniejszej sztuce niderlandzkiego baroku pejzażu (np. Burza Giorgione).
Istotną nowością był wynalazek zbieżnej perspektywy geometrycznej, linearnej oraz powietrznej.
Portrety malowano na tle pejzaży, co jest potwierdzeniem silnego zwrotu malarstwa renesansowego ku naturze. Wprowadzono sfumato, a światło na obrazach jest lekko zamglone oraz wykorzystywany jest światłocień.
Malarze renesansowi opierali się na trzech ważnych zasadach. Pierwszą z nich było zainteresowanie się na nowo antykiem i systematyczne badania sztuki starożytnej, drugą skupienie się na człowieku (humanizm), a trzecią, odkrycie i opanowanie zasad perspektywy linearnej. Dzięki tym trzem zasadom dokonał się prawdziwy przewrót w sztuce zachodu. Źródłem inspiracji dla malarzy renesansowych była z jednej strony natura, którą cierpliwie obserwowali, z drugiej zaś sztuka starożytna, gorliwie studiowana, w tym okresie we wszystkich pracowniach malarzy, rzeźbiarzy i architektów.
Malarze renesansowi Malarze włoscy quattrocento: cinquecento: Antonello da Messina Antonio Pollaiuolo Masolino da Panicale Giovanni di Paolo Melozzo da Forlì Pisanello Florencja: Andrea del Castagno Benozzo Gozzoli Domenico Ghirlandaio Domenico Veneziano Fra Angelico Fra Filippo Lippi Filippino Lippi Lorenzo di Credi Masaccio Pesellino Pesello Paolo Uccello Sandro Botticelli Andrea del Verrocchio Zanobi Machiavelli Umbria: Luca Signorelli Piero della Francesca Pietro Perugino Pinturicchio Padwa: Andrea Mantegna Wenecja: Gentile Bellini Jacopo Bellini Giovanni Bellini Carlo Crivelli Vittore Carpaccio Francesco Squarcione Moretto da Brescia Ercole de’ Roberti Rzym: Donato Bramante Michał Anioł Buonarroti Rafael Santi Wenecja: Giorgione Tycjan Paolo Veronese Mediolan: Bergognone Leonardo da Vinci leonardianie: Bernardino Luini Giovanni Antonio Bazzi Parma: Correggio Florencja: Andrea del Sarto Fra Bartolomeo Piero di Cosimo
Malarze szkół północnych Malarze niderlandzcy Robert Campin (Mistrz z Flémalle) Rogier van der Weyden Hieronim Bosch Piotr Bruegel Jan van Eyck Hans Memling
Malarze niemieccy Albrecht Dürer Lucas Cranach starszy Lucas Cranach młodszy Hans Cranach Matthias Grünewald Hans Holbein
Malarze francuscy Jean Clouet François Clouet Jean Cousin st.
Zobacz też architektura renesansu rzeźba renesansu
Galeria
Bibliografia
Bernhard Berenson: The Italian Painters of the Renaissance, [liczne wydania, początkowo ukazywały się tomy dotyczące poszczególnych szkółek: The Venetian Painters — 1894; The Florentine Painters — 1896; The Central Italian Painters — 1897; The Decline of Art — 1907] Heinrich Wölfflin: Die Klassische Kunst [liczne wydania, pierwsze 1898; po polsku: Sztuka klasyczna. Wstęp do włoskiego renesansu, Kraków 1931] Heinrich Wölfflin: Kunstgeschichtliche Grundbegriffe [liczne wydania, pierwsze 1915; po polsku: Podstawowe pojęcia historii sztuki — próba zdefiniowania czysto formalnych kryteriów odróżniających malarstwo renesansowe od barokowego]
*