Ćakra, czakra, czakram (sanskryt: ćakra „koło”, „okrąg”) – jeden z wielu ośrodków psychiczno-energetycznych w ciele, ważnych w okultystycznych praktykach fizjologicznych niektórych odmian hinduizmu i buddyzmu. Czakry wykorzystywane są w różnych starożytnych praktykach medytacyjnych, określanych zbiorczo jako tantra. Są to miejsca, gdzie krzyżuje się wiele kanałów energetycznych (nadi) i gromadzi się energia prana. Ośrodek ten odbiera, magazynuje i promieniuje energię o wibracji właściwej dla swojej funkcji (zob. ćakry główne), która konieczna jest do życia istot (w szczególności ludzi). Rozwijanie ćakr prowadzi do rozwoju wewnętrznego i duchowego wyzwolenia.
Koncepcja czakr pojawiła się we wczesnych tradycjach hinduizmu. Istnieją różnice w wierzeniach pomiędzy poszczególnymi religiami hinduskimi. Wiele tekstów buddyjskich mówi o pięciu czakrach, podczas gdy źródła Hinduizmu mówią o sześciu lub siedmiu. Wczesne teksty sanskryckie mówią o nich zarówno jako o obrazach medytacyjnych łączących kwiaty i mantry, jak i o fizycznych elementach ciała. W ramach jogi kundalini techniki takie jak ćwiczenia oddechowe, wizualizacje, mudry, bandhy, krije i mantry służą manipulacji przepływem subtelnej energii przez czakry.
Joga, bioenergoterapia, reiki i wiele technik rozwoju wewnętrznego, bazuje na wiedzy o ćakrach. Jako że wiedza o ćakrach jest wiedzą ezoteryczną, traktowana jest przez naukowców jako pseudonauka.
Hinduizm mały|150px|Schematyczy układ ćakramów i odpowiadające im kolory. Najczęściej wyróżniane jest 7 ćakr głównych, z których każdej przypisywany jest inny kolor, funkcja i położenie.
Główne ćakry Ćakra Kolor Lokalizacja Główna funkcja Symbol KoronySahasrara, सहस्रार fioletowy, rzadko biały nieco nad szczytem głowy myślenie całościowe, funkcje paranormalne 150px Trzeciego OkaAdźńa, आज्ञा indygo czoło, nieco nad brwiami intuicja, analiza, percepcja pozazmysłowa 150px GardłaWiśuddha, विशुद्ध jasnoniebieski pod kością grdyki mowa, samoekspresja 150px SercaAnahata, अनाहत zielony, rzadko złoty na wysokości płuc poświęcenie, miłość, współczucie, uzdrawianie 150px Splotu słonecznegoManipura, मणिपूर żółty blisko pępka, nieco powyżej funkcje mentalne, moc, kontrola, ambicja, kariera 150px SakralnaSwadhiszthana, स्वाधिष्ठान pomarańczowy 3 cm poniżej pępka emocje, twórczość, seksualność 150px PodstawyMuladhara, मूलाधार czerwony podstawa kręgosłupa instynkt, przetrwanie, bezpieczeństwo 150px
Według innej wersji jest ich osiem: Sahasrara (sanskryt: सहस्रार) Ajna (sanskryt: आज्ञा) Vishuddha (sanskryt: विशुद्ध) Anahata (sanskryt: अनाहत) Manipura (sanskryt: मणिपूर) Swadhisthana (sanskryt: स्वाधिष्ठान) Muladhara (sanskryt: मूलाधार) Bindu (sanskryt: बिन्दु)
Tantryzm buddyjski Tantry buddyjskie zwykle uznaje tylko cztery ćakry: 4 palce powyżej pępka (siedlisko nirmanakai), w pobliżu splotu słonecznego (siedlisko sambhogakai), w splocie krtaniowym (dharmakaja) 8 palców od oryginalnej linii włosów na głowie (tzw. uszniszakamala).
Zobacz też psychologia kundalini-jogi aura
Przypisy
Kategoria:Tantryzm