Larysza (Larysa, Laryssa, Larissa, Larysz, Boryszow, Gleszyn, Gleszyna, niem. Larisch) – polski herb szlachecki. Jest to jeden z najstarszych znanych polskich herbów szlacheckich wymieniony już u Długosza.
Opis herbu Opis herbu z wykorzystaniem klasycznych zasad blazonowania:
W polu czerwonym dwa lemiesze srebrne.
Klejnot: trzy pióra strusie.
Labry czerwone podbite srebremhttp://www.genealogia.okiem.pl/glossary/glossary.php?word=larysza, Leksykon genealogiczny. Bartosz Paprocki opisał herb w sposób następujący: Opis herbu wg Kaspra Niesieckiego: J. Ostrowski w podaje aż dziesięć wersji herbu:
I: W polu czerwonem – dwa lemiesze srebrne, czy kroje, czy też noże, końcem do góry ostrzem do siebie. Nad hełmem w koronie trzy pióra strusie. Labry czerwone podbite srebrem. II: W polu czerwonym – kroje czy lemiesze od siebie. Odmiana poprzedniego. III: Odmiana poprzednich niewiele różniąca się od opisu Dachnowskiego. IV: W polu czerwonym dwa noże złamane do siebie. Wg herbu z kaplicy opactwa lędzkiego V: Na tarczy ostrzew między nożami. VI: W polu czerwonym – berło między sierpami. (według B.Paprockiego) VII: Berło między sierpami. (według Siembachera) VIII i IX: Między sierpami berło przewleczone przez koronę. (herb baronów Laryszów ze Śląska) X: Na tarczy – winne grono. Nad hełmem w koronie trzy sierpy. Labry.
Wzmianki heraldyczne thumb|Herb Larysza z herbarza : Herby szlachty polskiej Zbigniewa Leszczyca Jest to jeden z najstarszych polskich herbów szlacheckich, znany w średniowieczu i wymieniony przez Długosza. Pochodzenie herbu nie jest jasne, Niesiecki podaje kilka wersji powstania herbu, powołując się na inne herbarze i kroniki. Pierwsza Parisiusa wywodzi herb od starożytnych Sarmatów, którzy wzięli nazwę herbu od miasta Laryssa w Tesalii.
Według Paprockiego Piast zostawszy księciem Polan, herb ten nadał rodowi swojej matki. W innej legendzie opisuje on, że został nadany kmieciowi o imieniu Larysza, przez Bolesława Śmiałego, za zasługi w walce z Czechami. Zbigniew Leszczyc powtarza ją w Herbach szlachty polskiej:
Paprocki twierdzi, że herb Larysza był wymieniany w dawnych dokumentach i przywilejach, wspomina o nadaniu w 1264 Jankale Laryszy tytułu hrabiego, powołując się na wpis w statucie PrzyłuskiegoBartosz Paprocki: Herby rycerstwa polskiego. T. II, Kraków: Wydawnictwo Biblioteki Polskiej, 1858, s. 338. Według Piekosińskiego Larysza ma pochodzenie cudzoziemskie, prawdopodobnie włoskie. Herb ten miał przynieść do Polski podskarbi królewski o przydomku Medyolański, protoplasta MadalińskichFranciszek Piekosiński, Rycerstwo polskie wieków średnich, Kraków Nakładem Akademii Umiejętności 1896, tom II, s. 80. Adam Boniecki zaś wywodzi ród Madalińskich herbu Larysza ze Śląska, z miejscowości Glezyna pod Głogowem, co potwierdza polskie pochodzenie herbu. Laryszowie pod koniec XIII wieku osiedlili się w Chechle w województwie krakowskim.
Znani herbowni Antoni Józef Madaliński (1739–1804) – polski generał. Piotr Mediolański – podskarbi koronny, rycerz króla Władysława Jagiełły.
Zobacz też Herbarz Heraldyka
Przypisy
Linki zewnętrzne Herb szlachecki Larysza i herbowni.
Kategoria:Herby szlacheckie !