thumb|240px|Grobowiec Emila Dunikowskiego Emil Habdank Dunikowski (ur. 13 grudnia 1855 w Brzeżanach, zm. 24 czerwca 1924 we LwowieNekrolog Dunikowskiego. „Wiadomości Geograficzne”, maj-lipiec 1924.) – polski geolog, podróżnik, profesor Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie.
Życiorys thumb|left|Willa prof. E. Dunikowskiego we Lwowie przy ul. Mochnackiego (po 1945 ul. Drahomanowa) 42, obecnie siedziba Muzeum Sztuki Ukraińskiej, Odbył studia we Lwowie, Wiedniu i Monachium. Był wybitnym znawcą geologii nafty, prowadził poszukiwania złóż ropy naftowej w Bieszczadach. Od 1888 był profesorem Uniwersytetu lwowskiego, habilitował się w 1884. Na ropie naftowej zarobił wielkie pieniądze, zostając milionerem. Prowadził też badania geologiczne w Turcji, Algierii i Tunezji oraz w górach Sichote Aliń. W latach 1892–1893 był prezesem Polskiego Towarzystwa Przyrodników im. Kopernika.
W 1906 wyjechał do Meksyku i Stanów Zjednoczonych Ameryki Północnej. Podczas podróży po USA zajmował się nie tylko badaniami geologicznymi, ale też etnografią plemion indiańskich. Wyniki badań ogłosił w wielu publikacjach książkowych, m.in. Meksyk i szkice z podróży po Ameryce i Od Atlantyku poza Góry SkalisteKrótka biografia. onet.pl. [dostęp 2025-08-08]..
W 1910 został zaproszony przez towarzystwo rosyjsko-angielskie do zbadania pod względem górniczo-geologicznym pasma górskiego okalającego wybrzeże Morza Japońskiego, po czym do ekspedycji zaangażował dr. Eugeniusza Romera, dr. Jana Nowaka i dr. Juliana Tokarskiego.
Jego syn Zbigniew Dunikowski (1889–1964) zdobył w latach międzywojennych rozgłos, ogłaszając, że wynalazł opatentowaną metodę wydobywania złota z piasku lub skał za pomocą rzekomych promieni „Z”. Jego wierzyciele spowodowali, że trafił na pewien czas do więzieniaSławomir Łotysz. Alchemik czy oszust. Sprawa Zbigniewa Dunikowskiego, [w:] „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”, 54/2, 2009, s. 63–82..
Profesor Dunikowski wybudował we Lwowie willę przy ówczesnej ulicy Mochnackiego zaprojektowaną przez architekta Władysława Rauscha, stanowiącą znakomity przykład eklektyzmu w architekturze. Willę tę odsprzedał w roku 1911 metropolicie obrządku greckokatolickiego Andrzejowi Szeptyckiemu, który przeznaczył ją na cele muzealne.
Został pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie.
Przypisy
Linki zewnętrzne Publikacje Emila Dunikowskiego w bibliotece Polona
Kategoria:Ludzie urodzeni w Brzeżanach Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie Kategoria:Polscy geolodzy Kategoria:Polscy podróżnicy i odkrywcy Kategoria:Prezesi Polskiego Towarzystwa Przyrodników im. Kopernika Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Lwowskiego Kategoria:Urodzeni w 1855 Kategoria:Zmarli w 1924