Synod w Łowiczu – synod kontrreformacyjny zwołany przez prymasa Mikołaja Dzierzgowskiego do Łowicza jesienią 1556 roku, przeprowadzony pod przewodnictwem przebywającego wtedy w Polsce nuncjusza i legata papieskiego Luigiego Lippomano, z udziałem bpa Stanisława Hozjusza.
Obrady synodu Synod odbył się 6 września 1556 roku. Uchwalono na nim opracowane przez Lippomano „Formuły wiary", wzorowane na uchwałach uniwersytetu w Louvanium. Formuły te odrzucały postulaty zgłaszane przez polskich zwolenników reformacji i odmawiały świeckim komunii pod obiema postaciami, nakazywały klękanie przed obrazami świętych, wiarę w czyściec, oraz inne tradycyjne zwyczaje katolickie. Domagano się też likwidacji szkół różnowierczych i zakazu posyłania młodzieży z Polski na uniwersytety zagraniczneJanusz Tazbir, Historia Kościoła katolickiego w Polsce 1460-1795. Warszawa 1966, s. 54.. Formuły ogłoszono w polskich kościołach katolickich do ścisłego ich przestrzegania, a pełny tekst wydano pod tytułem: Formulae fidei traditiae in synodo provinciali, quae Lovitii In Polonia celebrata est anno 1556.
Uchwalone na tym synodzie formuły były krytykowane ze względu na punkt 14 zaprzeczający konieczności wiary w odpuszczenie grzechów dzięki zasługom Chrystusa:
Potępienie tzw. świętokradców Na synodzie potępiono i uznano za winnych straconych wcześniej w Sochaczewie: ubogą szlachciankę, luterankę Dorotę Łażęcką (spalona żywcem na stosie 1 czerwca 1556 roku) oraz trzech innych Żydów, którym Łażęcka rzekomo wydała potajemnie hostię, którą Żydzi mieli nakłuwać i z której wyciekła butelka krwi.
Przypisy Modrzewski dalej pisze, że niektórzy uczestnicy tego synodu w prywatnych rozmowach z nim wstydzili się tego artykułu.
Bibliografia Pełny tekst uchwał synodu – po łacinie w: Archiwum Komisyi Prawniczej, tom 1, Polska Akademia Umiejętności, Kraków, 1895, ss. 427–439.
Kategoria:Kontrreformacja w Polsce Kategoria:Antysemityzm w Polsce przedrozbiorowej