Alaktaga (Allactaga) – rodzaj ssaków z podrodziny alaktag (Allactaginae) w obrębie rodziny skoczkowatych (Dipodidae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące od wschodniej Europy (Ukraina) do Azji (Rosja, Kazachstan, Kirgistan, Turkmenistan, Tadżykistan, Uzbekistan i Chiny).
Charakterystyka Długość ciała (bez ogona) 145–230 mm, długość ogona 205–305 mm, długość ucha 48–62 mm, długość tylnej stopy 67–101 mm; masa ciała 122–415 g. Charakterystyczną cechą właściwą dla wszystkich skoczkowatych są bardzo długie tylne kończyny i ogon. Ogon może stanowić około 60% długości ich ciała (mierzonej z ogonem). Alaktagi poruszają się na silnie rozbudowanych tylnych kończynach, a przednie są zredukowane. Tylne łapy umożliwiają alaktagom wykonywanie bardzo długich skoków, nawet około 1 metra. Duże oczy ułatwiają lepsze funkcjonowanie w nocy.
Alaktagi prowadzą nocny tryb życia.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1837 roku francuski przyrodnik Frédéric Cuvier w artykule zatytułowanym Rozprawa na temat rodzajów Dipus i Gerbillus, opublikowanym na łamach rocznika Proceedings of the Zoological Society of London. Gatunkiem typowym jest alaktaga duża (A. major).
Etymologia Cuniculus: „królik”. Allactaga (Alactaga): mongolska nazwa Alak-daagha dla alaktagi dużej, od alak „srokaty”; daagha „źrebię”. Beloprymnus: belos „strzała”; πρυμνα prumna „rufa”. Scirtetes i Scirteta: gr. σκιρτητης skirtētēs „skoczek”. Gatunek typowy: Dipus sibericus major (Scirteta).
Podział systematyczny Do rodzaju należą następujące występujące współcześnie gatunki: Grafika Gatunek Autor i rok opisu Nazwa zwyczajowa Podgatunki Rozmieszczenie geograficzne Podstawowe wymiaryDC – długość ciała (bez ogona); DO – długość ogona; MC – masa ciała StatusIUCNcentruj|120pxAllactaga major(Kerr, 1792)alaktaga duża3 podgatunkiwschodnia Ukraina i wschodnia Rosja na wschód przez Kazachstan i północny Uzbekistan do wschodniej Syberii i Chin (zachodni Sinciang)DC: 18,7–23 cmDO: 20–30 cmMC: 260–415 gcentruj|150pxAllactaga severtzoviVinogradov, 1925alaktaga pustynna2 podgatunkipołudniowy Kazachstan, Uzbekistan, północno-zachodni i północny Turkmenistan oraz południowo-zachodni Tadżykistan; prawdopodobnie przylagłe Chiny (Sinciang)DC: 14,5–18,5 cmDO: 20–25 cmMC: 122–220 g Kategorie IUCN: – gatunek najmniejszej troski.
Opisano również gatunki wymarłe: Allactaga gromovi (Rumunia; czwartorzęd) Allactaga nogaiskiensis (Ukraina; miocen) Allactaga orghidani (Rumunia; plejstocen) Allactaga praejaculus (Ukraina; miocen) Allactaga ucrainica (Ukraina; miocen)
Uwagi
Przypisy Nazwy polskie za:
Bibliografia
Kategoria:Skoczkowate