Monodelf rdzawoboczny (Monodelphis brevicaudata) – gatunek ssaka z podrodziny dydelfów (Didelphinae) w obrębie rodziny dydelfowatych (Didelphidae).
Taksonomia Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1777 roku niemiecki przyrodnik Johann Christian Polycarp Erxleben nadając mu nazwę Didelphis brevicaudata. Miejsce typowe w oryginalnym opisie to „lasy Ameryki Południowej” (); ograniczone w 1916 roku przez Paula Matschiego do Surinamu; uściślone w 2001 przez Roberta S. Vossa i współpracowników do Kartabo, w regionie Cuyuni-Mazaruni, w Gujanie. Holotyp to ciało zachowane w alkoholu i wyekstrahowana czaszka dorosłej samica (sygnatura BMNH 67.4.12.540, Muzeum Historii Naturalnej w Londynie).
Monodelphis brevicaudata należy do podrodzaju Monodelphis w kladzie z M. palliolata, M. touan i M. arlindoi. Dawniej do M. brevicaudata należały M. touan i M. palliolata. Takson orinoci został uznany w 2004 roku za odrębny gatunek lub podgatunek, jednak nie zostało to uwzględnione w późniejszych opracowaniach. Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten gatunek za monotypowy.
Etymologia Monodelphis: monos ‘pojedynczy’; δελφυς delphus ‘macica’. brevicaudata: ‘krótki’; caudatus ‘ogonowy’, od cauda ‘ogon’.
Zasięg występowania Monodelf rdzawoboczny występuje w południowo-wschodniej Wenezueli (na południe od Orinoko), północnej Gujanie i północno-zachodniej Brazylii (na północ od Rio Negro i na zachód od Rio Branco).
Morfologia Długość ciała (bez ogona) samic 12,8–16,1, samców 14,3–17 cm, długość ogona samic 7,1–8,7 cm, samców 6,4–9,7 cm; masa ciała samic 50–81 g, samców 70–127 g.
Ekologia Zamieszkuje lasy tropikalne. Prowadzi nocny tryb życia. Żywi się nasionami, młodymi pędami i owocami, zjada również padlinę, owady. Poluje także na drobne gryzonie, które uśmierca przez ukąszenie w kark. Rozmnażanie nie jest określone porami roku. Liczba młodych w miocie: do 11. Młode osobniki trzymają się sierści i sutków matki, ponieważ samica nie ma marsupium. Gdy młode trochę podrosną, matka nosi je na grzbiecie.
Status zagrożenia W Czerwonej księdze gatunków zagrożonych Międzynarodowej Unii Ochrony Przyrody i Jej Zasobów został zaliczony do kategorii LC ( „najmniejszej troski”).
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Dydelfowate Kategoria:Ssaki Ameryki Południowej Kategoria:Taksony opisane przez Johanna Polycarpa Erxlebena