Stanisław Fraus (ur. 30 października 1929 w Goduli, zm. 12 grudnia 2011 w Polanicy-Zdroju) – alpinista, długoletni goprowiec, przewodnik, działacz turystyczny i społeczny.
Życiorys Syn Bernarda. Pochodził z Goduli (obecnie dzielnica Rudy Śląskiej) na polskim Górnym Śląsku. W czasie II wojny światowej uczył się w niemieckiej szkole, po wojnie w Szkole Handlowej w Chorzowie. Służbę wojskową odbywał w kompanii sportowej, uprawiając lekkoatletykę i szermierkę.
W 1949 przeniósł się na ziemię kłodzką, od 1953 był mieszkańcem Polanicy-Zdroju. Przez prawie 50 lat był głównym księgowym, również zastępcą dyrektora zarządu Okręgu FWP w Polanicy. Z racji zawodu przez wiele lat był przewodniczącym komisji rewizyjnej Towarzystwa Miłośników Polanicy, od 2005 był też członkiem Glatzer Gebirgs-Verein e.V. z siedzibą w Brunszwiku, kontynuującego tradycje Kłodzkiego Towarzystwa Górskiego (GGV).
Żonaty z Zofią (1934–1999). Miał jedną córkę.
Spoczywa na cmentarzu komunalnym w Polanicy-Zdroju (1/6/21).
Działalność w Górskim Ochotniczym Pogotowiu Ratunkowym Od 1954 przez ponad 40 lat ratownik górski GOPR, najpierw w Grupie Sudeckiej, po podziale tej grupy członek zarządu Wałbrzysko-Kłodzkiej Grupy GOPR. Był współzałożycielem i w latach 1970–1994 kierownikiem Sekcji Operacyjnej Kłodzko z siedzibą w Polanicy. W latach 1968–1972 był członkiem Zarządu Głównego GOPR. Za szczególne zasługi dla ratownictwa górskiego został wyróżniony tytułem Członka Honorowego GOPR.
Działalność w Polskim Towarzystwie Turystyczno-Krajoznawczym Stanisław Fraus od 1948 był także członkiem Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego i przewodnikiem tatrzańskim. Na ziemi kłodzkiej został przewodnikiem PTTK, organizował piesze i narciarskie rajdy górskie, obozy wędrowne, wczasy lingwistyczne. Jako przewodnik sudecki PTTK oprowadził po szlakach turystycznych Sudetów i Kłodzczyzny około 150 tysięcy turystów. Doskonale władający językiem niemieckim (w czasie II wojny światowej uczył się w niemieckiej szkole) był przewodnikiem wielu grup niemieckich po ziemi kłodzkiej, m.in. pisarki Moniki Taubitz.
Zaangażował się w ruch turystyczny, był członkiem zarządu Oddziału PTTK „Ziemi Kłodzkiej” i długoletnim przewodniczącym Komisji Górskiej tego oddziału. Brał aktywny udział w zakładaniu kół młodzieżowych PTTK – szkolnych i zakładowych. W latach 1969–1977 był członkiem Komisji Turystyki Górskiej Zarządu Głównego PTTK. Miał uprawnienia przodownika GOT na Sudety, Tatry Polskie, Beskidy Zachodnie i Wschodnie.
Alpinizm Fraus należał do klubów wysokogórskich w Polsce, Niemczech i Austrii (gdzie uzyskał uprawnienia wspinaczkowe). W latach 1956–1970 uprawiał taternictwo i alpinizm, był uczestnikiem wypraw wysokogórskich, m.in. w Pamir i Alpy. W dniach od 13 lipca do 7 sierpnia 1968 wziął udział w wyprawie Polskiego Klubu Górskiego w Wielki Kaukaz, kierowanej przez Piotra Młoteckiego, zdobywając m.in. wschodni wierzchołek Elbrusu. Wspinał się także w Alpach: w Austrii, Szwajcarii, Włoszech, Słowenii oraz we Francji. W 1971 wziął udział w polskiej wyprawie, mającej na celu trawers północnej ściany trzech czterotysięczników w masywie Mont Blanc. W trakcie wejścia 7 września 1971 r. na Mont Blanc ze Zygmuntem Kwintą, jego partner poślizgnął się na lodowcu i zginął. Fraus, który był z nim połączony liną, został ciężko ranny, helikopter pogotowia górskiego przetransportował go do szpitala w dolinie Chamonix. Powiększenie się rodziny (narodziny córki) i argumenty żony zadecydowały o zaprzestaniu czynnej wspinaczki.
Odznaczenia Odznaczenia i wyróżnienia: Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski złota odznaka „Zasłużony dla Dolnego Śląska” Honorowy Przewodnik Turystyki Górskiej Zasłużony dla Polanicy Zdroju (2006) Członek Honorowy GOPR (2002) duże: złote odznaki PTTK – GOT i GON oraz GOT „Za wytrwałość” Medal Aleksandra Janowskiego Medal im. Tytusa Chałubińskiego Medal Komisji Turystyki Górskiej Zarządu Głównego PTTK Złota Odznaka Turystyczna im. Jana Pawła II honorowa odznaka Turysta Dolnego Śląska (2008).
Przypisy GGV-Mitteilungen 3/2010.
Strona Komisji Turystyki Górskiej ZG PTTK. , Taternik nr 4/1998, s. 190. , „Gazeta Prowincjonalna Ziemi Kłodzkiej”, nr 38/2008.
Cykliczne spotkania w dusznickiej „Oazie”. .
Iść na ratunek, to znaczy…
Edward Wojciechowski, Honorowi i Zasłużeni Obywatele Polanicy, „Nieregularnik Polanicki”, Nr 1 (10) 2006 r., s. 23.
Bibliografia
Kategoria:Honorowi członkowie Polskiego Towarzystwa Turystyczno-Krajoznawczego Kategoria:Zasłużeni obywatele Polanicy-Zdroju Kategoria:Członkowie Górskiego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego Kategoria:Przewodnicy turystyczni Kategoria:Polscy wspinacze Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Urodzeni w 1929 Kategoria:Zmarli w 2011