Anapait (również tamanit) – rzadko występujący minerał zawierający aniony fosforanowe.
Nazwa "anapait" pochodzi od miejscowości Anapa na Półwyspie Tamańskim, niedaleko której minerał ten znaleziono po raz pierwszy. Minerał ten nie jest kamieniem szlachetnym i pochodzi z gromady fosforanów.
Wygląd Anapait to minerał wchodzący w skład skał osadowych. Powstaje we wnętrzu skał gliniastych lub marglowych ze złożami skamieniałości, przede wszystkim mięczaków mioceńskich, które są źródłem fosforu niezbędnego do jego powstania. Z tego powodu anapait krystalizuje się często we wnętrzu skamieniałych muszli małży i ramienionogów. Występuje zwykle w postaci dobrze uformowanych pojedynczych kryształów lub kryształków tworzących skupienia rozetowe. Przyjmuje różne odcienie zieleni, od intensywnego do żółtawego. Istnieją także anapaity w kolorze brązowym, powstałe wskutek utleniania kationu żelaza (z Fe+2 do Fe+3).
Grupa anapaitu Anapait łączy się z niewieloma minerałami. Sporadycznie można go spotkać z wiwianitem oraz fairfieldytem (ferfieldytem)https://www.handbookofmineralogy.org/pdfs/anapaite.pdf, które powstają w ten sam sposób. Jak dotąd nie poznano innych odmian tego minerału. Towarzyszą mu także limonit, baryt, kalcyt, realgar, eosforyt, lignit, kwarc, apatyt, goethyt, syderyt, azowskit, mitridatyt, oraz hydroksyapatyt.
Minerał czy skamielina Anapait występuje także często wewnątrz skamielin, w szczególności organizmów z muszlami, tworząc konkrecje. Powstaje w ten sposób niezwykłe połączenia skamieliny z minerałem, które podnosi jego wartość jako okazu kolekcjonerskiego.
Miejsca występowania Krym na Ukrainie, Hiszpania (w Bellver di Cerdanya w prowincji Lleida), Włochy (Toskania), Niemcy (Messel), USA (Nevada, Kalifornia i New Hampshire).
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Fosforany (minerały)