Nil Kabazylas lub KabasilasO. Jurewicza w Zasadach spolszczania i transpozycji imion własnych i nazw geograficznych greckich epoki bizantyńskiej podaje formę Kabazylas (w G. Ostrogorski: Dzieje Bizancjum, s. 614) Formę Kabasilas stosuje m.in. Z. Pałubska (Encyklopedia katolicka, t. 8, s. 301) (gr. Νεῖλος Καβάσιλας, Neilos Kabasislas, ur. ok. 1300, zm. 1363) – bizantyński teolog, zwolennik nurtu mistycznego zwanego palamityzmem.
Życiorys Urodził się około 1300 r. w Salonikach. Był nauczycielem w Konstantynopolu. Uczył między innymi Demetriusza Kydonesa, z którym później prowadził polemikę dotyczącą teologii świętego Tomasza z Akwinu. Kabazylas przyjmował naukę Tomasza, różnił się jednak od Kydonesa poglądami na pochodzenie Ducha Świętego i palmityzm. W okresie walki o tron cesarski pomiędzy Janem VI Kantakuzenem a Janem V Paleologiem poparł Kantakuzena. Po zwycięstwie Kantakuzena został urzędnikiem cesarskim. Po 1353 r. wstąpił do klasztoru, a po śmierci Grzegorza Palamasa (1361) został wybrany na metropolitę Salonik. Prawdopodobnie nigdy nie objął rządów w diecezji. Jego faktycznym następcą został jego uczeń i krewny Mikołaj Kabazylas. Nil Kabazylas zmarł w 1363 r. najprawdopodobniej w Konstantynopolu.
Pisma Nil Kabazylas napisał traktat wyrażający sprzeciw wobec prymatu biskupa Rzymu De primatu papae (protestanckie wydanie M. Flaciusa z 1555, w Konstantynopolu wydane w 1624, PG 149, 700–730). Swoje poglądy na różnice pomiędzy Kościołami łacińskim i greckim zawarł w De causis dissensionum in Ecclesiam (PG 149, 684–700). W Mowie (Logos sýntomos) polemizował z antyhezychastycznym stanowiskiem Barlaama i Akyndyna. Przeciwnik unii Kościołów greckiego i łacińskiego, zwalczał dogmat rzymski o pochodzeniu Ducha Świętego (Filioque) w 3 większych traktatach, m.in. O pochodzeniu Ducha Świętego według Łacinników (Perí tes tu hagíu pneúmatos ekporeúseos katá Latinon).
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Biskupi Patriarchatu Konstantynopolitańskiego Kategoria:Bizantyńscy teologowie 1204–1453 Kategoria:Urodzeni w XIV wieku Kategoria:Zmarli w 1363 Kategoria:Rodzina Kabazylasów Kategoria:Ludzie urodzeni w Salonikach