Michał Władysław Karol Jan Alojzy Wilhelm Edmund Robert Radziwiłł herbu Trąby, powsz. „Rudy” (ur. 8 lutego 1870 w Berlinie, zm. 6 października 1955 w Santa Cruz de Tenerife) – książę, IV ordynat na Przygodzicach.
thumb|240px|Michał Radziwiłł i Harriet Dawson (Londyn, 1938)
Życiorys Syn Ferdynanda Radziwiłła i Pelagii z Sapiehów, brat Janusza Franciszka Radziwiłła. Na chrzcie otrzymał osiem imion – Władysław Karol Jan Alojzy Wilhelm Edmund Robert Michał. Były podejrzenia o występowanie u niego choroby psychicznej.
Spokrewniony z Hohenzollernami, mimo swego litewsko-polskiego pochodzenia zawsze uważał się za Niemca. Z wykształcenia doktor praw i absolwent filozofii. Za granicami Polski przebywał do 1926 pełniąc do 1917 rolę rosyjskiego dyplomaty (na początku XX wieku był attachém ambasady Imperium Rosyjskiego w Paryżu, znał ponoć 8 języków). Podpułkownik w armii niemieckiej i major w brytyjskiej, kawaler maltański.
Uchodził za człowieka wyjątkowo źle się prowadzącego. Jego liczne związki będące niekiedy wielkimi skandalami doprowadziły do wewnątrzrodowego ostracyzmu księcia. Jego głośny romans z pochodzącą z Drohobycza Jeanette Suchestow i próba zawarcia z nią związku małżeńskiego, spowodował oskarżenie o zamiar popełnienia bigamii (co było w Polsce karalne). Szeroko opisywany w ówczesnej prasie związek zakończył się porzuceniem Judyty przez Michała, a brytyjski reżyser Alexander Korda miał nawet nosić się z zamiarem sfilmowania historii tego romansu.
Wydziedziczony z części majątku (ordynacji Ołyka, którą otrzymał młodszy brat Janusz) przez ojca Ferdynanda, zachowaną ordynację przygodzicką doprowadził na skraj upadku. Po ustanowieniu za sprawą brata Janusza kurateli sądowej w majątku książę Michał zamknął kaplicę rodową w Antoninie k. Ostrowa, a przedtem polecił wyrzucić szczątki zmarłych krewnych z jej podziemi (część zmarłych wróciła do kaplicy po interwencji rodziny, pozostali spoczywają na sąsiednim cmentarzu).
Michał Radziwiłł i jego urzędnik Jan Polski z Antonina zostali oskarżeni o udaremnienie egzekucji urzędnikowi sądowemu i 24 marca 1938 skazani przez sąd apelacyjny w Poznaniu na karę trzech tygodni aresztu w zawieszeniu na dwa lata.
W 1939 spędził na Riwierze Francuskiej kilka miesięcy, które utwierdziły tylko jego złą reputację.
II wojna światowa zastała go w Antoninie. Po jej wybuchu postanowił darować tamtejszy pałac Adolfowi Hitlerowi, co jednak nie zaskarbiło mu sympatii okupanta – zmuszony został do opuszczenia rodowej siedziby i całą wojnę spędził u krewnych pod Berlinem oraz w Szwajcarii. Przekazane dobrowolnie i skonfiskowane majątki i pałace Radziwiłła posłużyły za uposażenie dla utworzonej w 1941 w Poznaniu przez namiestnika Rzeszy w Kraju Warty Arthura Greisera Reichsstiftung für deutsche Ostforschung, placówki prowadzącej badania z zakresu Ostforschung na potrzeby niemieckiej kolonizacji na wschodzie.
Po wojnie Michał Radziwiłł osiadł na hiszpańskich Wyspach Kanaryjskich.
Żenił się trzy razy: w 1898 z Rosjanką Marią Nikołajewną de Bernardaky (ur. 1871 lub 1874, zm. 1949), małżeństwo unieważnione w 1915; w 1916 z hiszpańską arystokratką, grandem Hiszpanii Marią Henriettą Joaquiną Martinez de Mendivilla, markizą de Santa-Susana, markizą de la Esperanza, markizą Villafranquesa (1866–1947). Rozwód uzyskany we Francji w 1929, ale II Rzeczpospolita nie miała z Francją odpowiedniego porozumienia o wzajemnym uznawaniu rozwodów, co powodowało, że w kraju podważano legalność tego faktu. w maju 1938 w Londynie z Harriet Stewart Dawson (1884–1945, w Polsce określana jako Żanetta), córką nieżyjącego kupca giełdowego Colina Gilliesa Mc Nab, wdową po handlarzu brylantów wzgl. jubilerze. Legalność krótkotrwałego związku jest kwestionowana. Po zawarciu przez nich małżeństwa pozostawiona przez księcia w Monte Carlo Jeanette Suchestow usiłowała popełnić samobójstwo, a odratowana złożyła pozew przeciw niemu oskarżając go o niedotrzymanie obietnicy zawarcia małżeństwa; proces miał rozpocząć się w Londynie.
Z pierwszego małżeństwa miał dwoje dzieci: syn Fryderyk Wilhelm Aleksander Aleksy Expeditus Mikołaj Michał Ferdynand Alojzy Maria Antoni, ur. 28 września 1899 w Paryżu, zm. bezpotomnie w 21. roku życia 19 lipca 1920 w Krakowie; córka Fryderyka Wilhelmina Helena Luiza Maria Elżbieta Jadwiga Eliza Gabriela Leontyna, ur. 26 września 1904 w Petersburgu, zm. 10 stycznia 1995 w Cardoselle, zamężna za hr. Zygmuntem Skórzewskim.
Zobacz też Radziwiłłowie
Przypisy Ponoć zamierzał przekształcić ją w salę kinową. Specjalna Bulla Papieska wyrzucała go z tego zakonu.
Bibliografia Almanach de Gotha, Gotha 1901 i 1936
Jarosław Durka, Janusz Radziwiłł 1880-1967: biografia polityczna. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Rytm, 2011. . Sławomir Koper, Wielkie Księstwo Litewskie i Inflanty. Warszawa: Wydawnictwo Bellona. . Dariusz J. Peśla, Książę Michał Radziwiłł „Rudy” 1870–1955. Kobiety „antonińskiego maharadży”. Stowarzyszenie „Wielkopolskie Centrum Chopinowskie – Antonin” w Ostrowie Wielkopolskim
Linki zewnętrzne Genealogia polskich rodzin arystokratycznych
Kategoria:Ludzie związani z Ostrowem Wielkopolskim Kategoria:Brytyjscy oficerowie Kategoria:Polscy kolaboranci III Rzeszy Kategoria:Oficerowie Armii Cesarstwa Niemieckiego Michał Radziwiłł Rudy Kategoria:Skazani wyrokami sądów II Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie urodzeni w Berlinie Kategoria:Urodzeni w 1870 Kategoria:Zmarli w 1955