Smordwa () – wieś na Ukrainie w rejonie młynowskim obwodu rówieńskiego. mały|Pałac w Smordwie
Zamek w Smordwie W XVI wieku istniał tu zamek z basztami. Prawdopodobnie w drugiej połowie XVIII w. dobra stały się dziedzictwem Ledóchowskich h. Szaława, których gniazdo rodzinne znajdowało się w Ledóchowie w powiecie krzemienieckim. Miejscowość stała się wkrótce centrum ich dóbr. Przypuszczalnie Józef Piotr Ledóchowski wybudował pałac klasycystyczny, wykorzystując może mury dawnego zamku. Wygląd tego pałacu nie jest znany, gdyż w połowie XIX w. Janusz Ledóchowski budynek ów przebudował na rezydencję. Po rozbudowie, dokonanej według projektu Henryka Marconiego, bryła pałacu została znacznie wydłużona. Niezadowolony z kształtu nadanego pałacowi przez Marconiego, Michał Ledóchowski zaangażował Stefana Szyllera do ponownej przebudowy, którą wykonano w pierwszej dekadzie XX w., nie naruszając samej bryły budynku, znacznie ją tylko wzbogacono w stylu neorenesansowymRoman Aftanazy, Dzieje rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej, Tom 5 Województwo wołyńskie, 1994, str. 472-478..
Podczas okupacji niemieckiej Niemcy wykorzystywali do pracy w tutejszym majątku ziemskim około 200 Żydów z Boremla i Demidówki. Zarządcą majątku był w tym czasie volksdojcz Grüner, który traktował Żydów brutalnieEncyclopedia of Camps and Ghettos, 1933–1945, tom II, cz. B, Martin Dean, Mel Hecker (red.), United States Holocaust Memorial Museum and Indiana University Press, Bloomington/Indianapolis 2012, ISBN 978-0-253-00202-0, s. 1429
W lipcu 1943 roku UPA napadła na 60 Polaków, którzy schronili się w majątku (mieszkańców Smordwy i pracowników majątku). Po całonocnej walce udało się atak odeprzeć, jednak 15 obrońców zginęło. W sierpniu 1943 majątek opuściła niemiecka ochrona, w związku z czym Polacy ewakuowali się do Młynowa.
Po 1945 roku pałac zburzono.
We wsi zachowała się prawosławna cerkiew z 1787 roku (pierwotnie unicka) z grobowcami Ledóchowskich. W XIX wieku w ramach rusyfikacji dodano na jej dachu cebulaste kopułki.
Urodzeni w Smordwie
Roman Norbert – polski inżynier, rolnik, poseł na Sejm kontraktowy.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Wsie w obwodzie rówieńskim Kategoria:Rejon młynowski Kategoria:Obwód rówieński