Polskie Towarzystwo Statystyczne (PTS) powstało w Krakowie w 1912 r. Jest jednym z najstarszych stowarzyszeń statystycznych na świecie. Pierwszym prezesem PTS był Juliusz Leo, profesor Uniwersytetu Jagiellońskiego i jednocześnie prezydent Krakowa. Głównym celem PTS w okresie przed I wojną światową było przygotowanie opracowania pokazującego w ujęciu statystycznym ziemie polskie od czasów najdawniejszych do współczesności. Zostało ono opublikowane w Krakowie w 1915 r. pod tytułem „Statystyka Polski”.
W czasie I wojny światowej PTS nie działało. W 1917 r. w Warszawie powstało Towarzystwo Ekonomistów i Statystyków Polskich (TEiSP). W jego ramach została utworzona Sekcja Statystyki, którą kierował profesor Ludwik Krzywicki. W roku 1937 Sekcja Statystyki TEiSP przekształciła się w odrębne Polskie Towarzystwo Statystyczne, którego prezesem został profesor Edward Szturm de Sztrem, ówczesny prezes Głównego Urzędu Statystycznego. Organem PTS był kwartalnik pt. „Przegląd Statystyczny”. W 1939 r. PTS liczyło około 290 członków rzeczywistych i około 30 tzw. członków wspierających z różnych instytucji.
Po wybuchu II wojny światowej prace PTS zostały zawieszone. Kolejny okres działalności PTS rozpoczął się w kwietniu 1947 r. Prezesem został wówczas profesor Stefan Szulc. Wznowiono wydawanie „Przeglądu Statystycznego”.
Po 1950 r. działalność PTS zanikła, a w 1953 r. zapadła decyzja o jego likwidacji, wprowadzona w życie w 1955 r. Część członków przeniosła się do Polskiego Towarzystwa Ekonomicznego, gdzie powstała Sekcja Statystyki.
Kolejne reaktywowanie PTS nastąpiło w kwietniu 1981 r. Zgromadzenie Założycielskie powołało Tymczasową Radę Główną, która opracowała nowy statut PTS. W listopadzie 1982 r. Walne Zgromadzenie wybrało Radę Główną, której prezesem został profesor . W kolejnych kadencjach działalności PTS przewodniczyli: profesor Jan Kordos (1985–1990 i 1990–1994), dr (2005–2010), profesor Czesław Domański (1994–2000, 2000–2005 i 2010–2018) oraz profesor Waldemar Tarczyński (od 2019 r.)https://pts.stat.gov.pl/wladze-naczelne/rada-glowna/.. W 1987 r. przy Radzie Głównej PTS zostało utworzone Biuro Badań i Analiz Statystycznych (BBiAS). W Polskim Towarzystwie Statystycznym działają aktualnie trzy sekcje: Historyczna, Klasyfikacji i Analizy Danych oraz Statystyki Matematycznej. W latach 1985–1994 rozbudowane zostały struktury terenowe Towarzystwa, a liczba jego członków wzrosła do około 800. W 1993 r. zaczęło ukazywać się czasopismo PTS o charakterze międzynarodowym pt. „Statistics in Transition”. Polskie Towarzystwo Statystyczne wspólnie z Głównym Urzędem Statystycznym redaguje miesięcznik „Wiadomości Statystyczne”.
Aktualnie Polskie Towarzystwo Statystyczne ma około 750 członków, zorganizowanych w 17 oddziałach. Od 1994 r. PTS jest afiliowanym członkiem Międzynarodowego Instytutu Statystycznego.
W 2008 r. decyzją Rady Głównej PTS, Komitetu Statystyki i Ekonometrii PAN oraz Prezesa GUS ustanowiono 9 marca Dniem Statystyki Polskiej. Jest on wyrazem pamięci o rocznicy pierwszego Spisu Powszechnego uchwalonego przez Sejm Czteroletni 9 marca 1789 r. W dniach 18–20 kwietnia 2012 roku obradował w Poznaniu Kongres Statystyki Polskiej, inaugurujący uroczyste obchody 100-lecia Polskiego Towarzystwa Statystycznego. Było to wydarzenie o międzynarodowym wymiarze, nad którym Honorowy Patronat objął Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Bronisław Komorowski.
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne Oficjalna strona Polskiego Towarzystwa Statystycznego Anglojęzyczna strona Polskiego Towarzystwa Statystycznego Strona Kongresu Statystyki Polskiej Anglojęzyczna strona Kongresu Statystyki Polskiej Publikacja „Polskie Towarzystwo Statystyczne 1912–2012”
Kategoria:Organizacje statystyczne Kategoria:Stowarzyszenia w Krakowie Kategoria:Stowarzyszenia zawodowe