Historia cyfrowa, historia digitalna (ang. digital history) – praktyka badań i edukacji historycznej wykorzystująca narzędzia i zasoby cyfrowe; także kierunek teoretyczny w historiografii i historiozofii poruszający wynikające z cyfryzacji kultury i obiegu naukowego wyzwania dla nauki historycznej.

Jedną z czołowych instytucji historii cyfrowej jest amerykańskie Centrum Historii i Nowych Mediów (ang. Center for History and New Media), zorganizowane przy Uniwersytecie George'a Masona w Fairfax w Wirginii. Na stronach CHNM historia cyfrowa definiowana jest jako:

Definiowanie historii cyfrowej

Historia cyfrowa jest pojęciem obejmującym bardzo szeroki wachlarz problemów, m.in. praktykę i teorię digitalizacji zbiorów dziedzictwa historycznego oraz cyfrowych wydań tekstów historycznych, metody eksploracji tekstów (ang. text mining), archiwizację i badanie zbiorów cyfrowych (w tym zasobów WWW), nowe formy historycznych publikacji naukowych oraz komunikacji naukowej czy historyczne projekty nauki obywatelskiej. Z tego też powodu zasadność wykorzystywania tego pojęcia bywa kwestionowana (zob. brzytwa Ockhama): skoro już dziś w praktyce badań historycznych powszechnie wykorzystywane są narzędzia i zbiory cyfrowe (choćby biblioteki cyfrowe, edytory tekstów), proponowanie nowego kierunku nie wydaje się racjonalne. W dyskusji na łamach Journal of American History Michael Frisch przekonywał:

.

Archiwistyka cyfrowa Historia cyfrowa nie istnieje bez źródeł w formie cyfrowej. Jednymi z najważniejszych problemów poruszanych w ramach tego kierunku badawczego są więc metody gromadzenia, opracowywania, przetwarzania i udostępniania źródeł, tak zdigitalizowanych (posiadających swoje analogowe oryginały), jak i źródeł born digital.

Społeczność naukowa

Wyraźnym wątkiem w dyskusjach na temat historii cyfrowej jest komunikacja naukowa. Praktycy nowych cyfrowych metod badań i edukacji historycznej są aktywni w Internecie. Biorą udział w projektach pracy grupowej onlinena przykład projekt Writing History in Digital Age, prowadzą blogi i kontaktują się ze sobą w ramach nieformalnej grupy na Twitterze (#twitterstorians). Podobnie jak w przypadku cyfrowej humanistyki (ang. digital humanities) standardem staje się naukowa dyskusja online czy publikowanie w modelu otwartego dostępu oraz alternatywne modele konferencji naukowych, np. THATCampy.

Przypisy

Bibliografia

Ayers, Edward L. "The Pasts and Futures of Digital History," University of Virginia (1999). Ayers, Edward L. "History in Hypertext," University of Virginia (1999). Burton, Orville (ed.). Computing in the Social Sciences and Humanities. Urbana: University of Illinois Press, 2002. Cohen, Daniel J. "History and the Second Decade of the Web". Rethinking History 8 (June 2004): 293-301. Cohen, Daniel J. 2005. The Future of Preserving the Past. CRM: The Journal of Heritage Stewardship 2.2 (2005): 6-19. Cohen, Daniel J. and Roy Rosenzweig, Digital History: A Guide to Gathering, Preserving, and Presenting the Past on the Web. Philadelphia: University of Pennsylvania Press, 2006. Denley, Peter and Deian Hopkin. History and Computing. Manchester: Manchester University, 1987. Dollar, Charles, and Richard Jensen. Historians Guide to Statistics (1971), with detailed guide to older studies Esche-Ramshorn, Christiane and Stanislav Roudavski. Evocative Research in Art History and Beyond: Imagining Possible Pasts in the Ways to Heaven Project, Digital Creativity 23, 1 (2012): 1-21 Greenstein, Daniel I. A Historian's Guide to Computing. Oxford: Oxford University Press, 1994. "Interchange: The Promise of Digital History." Special issue, Journal of American History 95, no. 2 (September 2008). https://web.archive.org/web/20110716074035/http://www.journalofamericanhistory.org/issues/952/interchange/index.html (accessed May 1, 2009). Knowles, Anne Kelly (ed.). Past Time, Past Place: GIS for History. Redlands, CA: ESRI, 2002. Kornbluh, Mark. 2008. From Digital Repositories to Information Habitats: H-Net, the Quilt Index, Cyber Infrastructure, and Digital Humanities. First Monday 13(8): available at https://web.archive.org/web/20120223151150/http://firstmonday.org/htbin/cgiwrap/bin/ojs/index.php/fm/article/viewArticle/2230/2019 Lutz, John Sutton. 2007. Bed Jumping and Compelling Convergences in Historical Computing. Digital History portal, Department of History, University of Nebraska-Lincoln Nelson, Robert K., Andrew J. Torget, Scott Nesbit. "A Conversation with Digital Historians", Southern Spaces, 31 January 2012. Rosenzweig, Roy. "Scarcity or Abundance? Preserving the Past in a Digital Era," American Historical Review 108 (June 2003): 735–62. Rosenzweig, Roy and Michael O'Malley. "Brave New World or Blind Alley? American History on the World Wide Web," Journal of American History 84 (June 1997): 132–55. Rosenzweig, Roy and Michael O'Malley. "The Road to Xanadu: Public and Private Pathways on the History Web," Journal of American History 88 (September 2001): 548–79. Thomas, William G., III. "Computing and the Historical Imagination," A Companion to Digital Humanities ed. Susan Schreibman, Ray Siemens, John Unsworth (Oxford: Blackwell, 2004). Thomas, William G., III. "Writing a Digital History Journal Article from Scratch: An Account," Digital History (December 2007). Turkel, William J, Adam Crymble, Alan MacEachern. "The Programming Historian," (London, NiCHE, 2007-9). Wilkowski Marcin, Wprowadzenie do historii cyfrowej, Gdańsk 2013.

Kategoria:Historiografia