Logistyka odzysku – proces planowania, wdrożenia i kontrolowania skutecznego i efektywnego ekonomicznie przepływu surowców, półproduktów i produktów gotowych wraz z powiązanymi z tymi przepływami informacjami od miejsca konsumpcji do miejsc pochodzenia w celu odzyskania wartości bądź właściwego zagospodarowania.
W literaturze spotyka się również inne definicje logistyki odzysku, określające ją, jako przepływ dóbr od konsumenta do producenta w kanale dystrybucjiPohlen T. L., Farris II M., Reverse logistics in plastics recycling, International Journal of Physical Distribution & Logistics Management, 1992 bądź jako określenie odnoszące się do roli logistyki w recyklingu, deponowaniu odpadów oraz gospodarowaniu odpadami niebezpiecznymi; w szerszej perspektywie zawierające kwestie dotyczące aktywności logistycznych związanych z redukcją u źródła, recyklingiem, substytucją, ponownym użyciem materiałów oraz składowaniemStock J. R., Reverse Logistics, Council of Logistics Management, Oak Brook, IL, 1992.
Logistyka odzysku bywa także określana jako proces planowania, wdrożenia i kontrolowania skutecznego i efektywnego ekonomicznie przepływu surowców wtórnych wewnątrz łańcucha dostaw i związanej z tymi surowcami informacji w kierunku przeciwnym do kierunku przepływów w tradycyjnym łańcuchu dostaw w celu odzyskania wartości bądź właściwego zagospodarowaniaFleischmann M., Quantitative Models for Reverse Logistics, Springer, Berlin 2001.
Definicja Fleischmann’a jest najpełniejszą definicją, określającą istotę logistyki odzysku. W gestii logistyki odzysku pozostaje obsługa powrotu towarów związana z uszkodzeniami, sezonowością produktów, odsprzedażą, różnego rodzaju zwrotami od klientów, niwelowaniem nadwyżki magazynowej, gospodarką odpadami.
Realizowanie w praktyce procesów logistyki odzysku wymaga zmian w infrastrukturze materialno-technicznej sieci dostaw oraz prac nad rozwojem teorii zarządzania sieciami dostaw w ramach tzw. zamkniętej pętli (ang. Closed Loop Supply Chain) lub inaczej nazywane „gospodarowanie w obiegu” lub z ang. cradle to cradle („od kołyski po grób”). Jest to o tyle istotne, że sieć dostaw funkcjonująca w tradycyjny sposób jest nieprzystosowana do tego, by odpowiednio szybko i w sprawny sposób sprostać obecnym oczekiwaniom i potrzebom konsumentów w zakresie odzysku.Katarzyna Michniewska, Logistyka odzysku w opakowalnictwie, Wydawnictwo Difin, Warszawa 2013.
Przedmiotem procesu odzysku (w tym recyklingu) w ramach sieci dostaw mogą być dwa rodzaje elementów: produkty (uszkodzone bądź nieuszkodzone, np.: zwroty w ramach gwarancji, produkty wycofane ze sprzedaży, przeznaczone do utylizacji, nadwyżki marketingowe, obsolety, pozostałości promocji, uszkodzone w transporcie, sezonowe), opakowania (zwrotne i jednorazowe).
W polskiej terminologii ekonomicznej pojęcie logistyki odzysku spopularyzowała Katarzyna Jadwiga Michniewska. Systematykę źródeł i rodzajów przepływów w sieci dostaw, związanych z odzyskiem, prezentuje poniższa tabela.
Pomiędzy partnerami sieci dostaw: Od konsumentów: Dotyczące produktów: – zwroty związane z wyrównywaniem stanów magazynowych,− zwroty marketingowe,– wycofywanie produktów ze sprzedaży,– wycofywanie produktów sezonowych,– produkty uszkodzone w transporcie,<br /– obsolety. − uszkodzone/niechciane,– zwroty gwarancyjne,– wycofane ze sprzedaży,– wymagające zebrania i utylizacji. Dotyczące opakowań: – zwrotne,– wielokrotnego użytku,– wymagające zebrania i utylizacji. – odzysk,– recykling,– wymagające zebrania i utylizacji.
Przypisy
Bibliografia Rogers D. S., Tibben-Lembke R. S., Going Backwards: Reverse Logistics Trends and Practices, Reverse Logistics Executive Council, Nevada 1998.
Kategoria:Logistyka Kategoria:Recykling