Linia kolejowa nr 351 Poznań Główny – Szczecin Główny – magistralna linia kolejowa w północno-zachodniej Polsce, będąca fragmentem międzynarodowej magistrali E 59 ciągnącą się ze Skandynawii na południe Europy. Jest podstawową linią łączącą stolicę województwa zachodniopomorskiego z większością kraju. Położona jest w granicach trzech województw – wielkopolskiego, lubuskiego i zachodniopomorskiego – oraz na obszarze PKP PLK zakładów linii kolejowych w Poznaniu, Zielonej Górze i Szczecinie.
Przebieg Linia rozpoczyna bieg w centrum Poznania na węzłowej stacji Poznań Główny, skąd można dojechać m.in. do Wrocławia, Warszawy i Katowic. Następnie wychodzi ze śródmieścia ciasnym łukiem o kącie 90 stopni, a w Kiekrzu linia łączy się z towarową obwodnicą Poznania. W Krzyżu bezkolizyjnie przecina dawną linię Berlin – Królewiec, będącą jednocześnie punktem przesiadkowym w stronę Gorzowa Wielkopolskiego i Piły. W Stargardzie spotyka się z linią z Trójmiasta. Ostatni, 23-kilometrowy fragment trasy przebiega przez teren Szczecina – w większości przez Prawobrzeże, Międzyodrze oraz Pomorzany – i kończy się na powstałym w 1843 roku oraz położonym nad rzeką Odrą na osiedlu Nowe Miasto dworcu Szczecin Główny.
Linia przebiega przez trzy duże puszcze. Są to Puszcza Notecka pomiędzy Wronkami a Drawskim Młynem, Puszcza Drawska pomiędzy Drawinami a Mierzęcinem Strzeleckim oraz Puszcza Goleniowska pomiędzy Miedwieckiem a Szczecinem Zdunowem. Magistrala przecina też rzeki Wartę, Noteć, Drawę, Regalicę i Odrę Zachodnią.
Historia Do 1945 roku
W maju 1846 Berlin-Stettiner Eisenbahn-Gesellschaft (BSE), czyli Towarzystwo Kolei Żelaznej Berlińsko-Szczecińskiej, oddało do użytku odcinek ze Szczecina do Stargardu, który był przedłużeniem otwartej 3 lata wcześniej linii z Berlina do Szczecina. Odcinek ze Szczecina Gł. do Dąbia prowadził wówczas przez stację FinkenwaldeOd 1945 stacja kolejowa przemianowana na Szczecin Lotnisko; Finkenwalde, to współczesne Zdroje..
4 marcaSzwajlik S., Dzieje Kolei Stargardzkiej, Stargard 2002. 1846, po akceptacji projektu przez króla Friedricha Wilhelma IV Hohenzollerna, koncesję na budowę linii w kierunku Poznania otrzymała spółka akcyjna Stargard-Posener Eisenbahn-Gesellschaft (SPE), czyli Towarzystwo Kolei Żelaznej Stargardzko-Poznańskiej. Budowę rozpoczęto 20 marca 1846 od strony Stargardu.
thumb|center|800px|Mapa linii kolejowej Szczecin – Poznań, 1847
W ciągu 12 miesięcy powstały kolejne odcinki linii SPE: w sierpniu 1847 ze Stargardu do Dobiegniewa, w czerwcu 1848 z Dobiegniewa do Krzyża, w lipcu 1848 z Krzyża do Wronek i Szamotuł, w sierpniu 1848 z Krzyża do Poznania Woli i Poznania Jeżyc.
Pierwszy pociąg wjechał do Poznania 10 sierpnia 1848.
W 1856 oddano do użytku ostatni fragment, z Jeżyc do Poznania Gł., który połączył się z nowo wybudowaną linią Kolei Górnośląskiej z Wrocławia (linia Wrocław – Leszno – Poznań). W międzyczasie, w 1851 w Krzyżu powstał węzeł kolejowy z późniejszą linią z Berlina do Królewca (czyli tzw. Ostbahn). Linia ze Stargardu/Szczecina była pierwszą, która dotarła do Poznania.
W 1869 przekształcono dworzec Szczecin Gł. z czołowego w przelotowy, zmieniając przebieg torów w kierunku Dąbia, a dawne torowisko rozebrano. 10 lat później wybudowano odcinek między Poznaniem Wolą a dworcem głównym przez nową stację Jeżyce (obecnie podg „Poznań POD”) i, podobnie jak w Szczecinie, nieużywane już tory rozebrano.
W 1912 roku zmieniono przebieg linii na szlaku Drawiny – Krzyż, budując wiadukt nad linią kolejową nr 203 będącą fragmentem Ostbahnu. Stary przebieg linii został przekształcony w ulicę Długą w Krzyżu.
W 1918 (lub 1919) południowy fragment linii znalazł się w granicach nowo powstałego państwa – II Rzeczypospolitej. Stacjami granicznymi stały się Kreuz (Krzyż) po stronie niemieckiej i Drawski Młyn po stronie polskiej. W 1936 otwarto obwodową linię towarową (Güterumgehungsbahn) pomiędzy stacjami Szczecin Dąbie i Szczecin Główny przez Dziewoklicz, ostatni odcinek dzisiejszej linii 351.
W 1936 według polskiego Urzędowego Rozkładu Jazdy Pociągów (tab. 222) na trasie kursowało 7 par pociągów, w tym 2 pary do Szczecina. Po 1 parze kończyło bieg w Drawskim Młynie, Wronkach, 2 pary w Szamotułach, a 1 para kursowała tylko do Rokietnicy. W 1939, po wybuchu II wojny światowej, cała linia znalazła się w granicach ziemi wcielonych do III Rzeszy. W 1944 według rozkładu jazdy Deutsches Kursbuch (tab. 129a) między Poznaniem a Stargardem kursowało 5 par pociągów (w tym 2 pospieszne – z/do Poznania do/z Hamburga i z/do Wrocławia do/ze Szczecina) oraz kilka osobowych między różnymi odcinkami linii. Podobnie jak obecnie, najwięcej pociągów kursowało na odcinku Stargard – Szczecin (tab. 124a) – 8 par pociągów pospiesznych oraz 14 par osobowych.
Po 1945 roku Po wytyczeniu nowych granic zgodnie z ustaleniami konferencji poczdamskiej, Kolej Stargardzko-Poznańska przypadła w całości Polsce i stała się główną linią wyjazdową ze Szczecina. Tą trasą do dziś kursuje większość pociągów łączących miasto z centrum (Poznań, Warszawa, Łódź) i z południem Polski (Wrocław, Katowice, Kraków, Przemyśl).
W latach 70. przeprowadzono elektryfikację linii, która odbywała się w czterech etapach. Poszczególne etapy elektryfikacji ukończono: 27 maja 1975 roku na odcinku Poznań Główny – Rokietnica, 10 września 1977 roku na odcinku Rokietnica – Krzyż, 21 czerwca 1978 roku na odcinku Krzyż – Choszczno, 15 grudnia 1978 roku na odcinku Choszczno – Szczecin Główny. Linia z Poznania była pierwszą w szczecińskim węźle kolejowym oraz obecnym województwie zachodniopomorskim, nad którą zawisła sieć trakcyjna.
W 1980/81 r. między Poznaniem Gł. a Szczecinem Gł. kursowało 11 par pociągów pospiesznych (plus 3 w kierunku Świnoujścia z pominięciem Szczecina Dąbia) oraz 6 par osobowych. Dodatkowo między Poznaniem Gł. a Krzyżem kursowało 6 par, a z Krzyża do Stargardu 3 pary. Najwięcej pociągów kursowało między Stargardem a Szczecinem Gł. – w sumie 15 par pociągów pospiesznych i 22 pary osobowych.
W 1985 linię Poznań – Szczecin (E-59) wpisano do umowy europejskiej AGC jako ważną dla transportu międzynarodowego.
Modernizacja do 160 km/h Od 2018 roku linia kolejowa nr 351, jest poddawana gruntownej modernizacji. Prace objęły przebudowę ponad 190 km trasy od stacji Poznań Główny do stacji Szczecin Dąbie. 25 kwietnia 2017 podpisano umowę na wykonanie wyprzedzających robót remontowych torów i sieci trakcyjnej na odcinku Słonice – Szczecin Dąbie, które wykonał Zakład Robót Komunikacyjnych DOM w Poznaniu. Łączna wartość inwestycji wyniosła ponad 69 milionów złotych.
W sierpniu 2018 PKP Polskie Linie Kolejowe podpisały z firmą AŽD Praha umowę na budowę urządzeń sterowania ruchem kolejowym oraz urządzeń kolejowej sieci telekomunikacyjnej między Poznaniem a Wronkami, a w grudniu 2018 dla odcinka Słonice – Szczecin Dąbie.
Modernizacja objęła gruntowną przebudowę torów, sieci trakcyjnej, sterowania ruchem, obiektów inżynierskich czy przejazdów kolejowo-drogowych. W wyniku przeprowadzonych prac czas przejazdu między Poznaniem a Szczecinem skrócił się o około 30 minut.
W marcu 2023 roku PKP Polskie Linie Kolejowy podpisały z firmą COLAS RAIL Polska Sp. z o.o. umowę na zbudowanie przystanku kolejowego Wronki Zamość w sąsiedztwie przejazdu kolejowo-drogowego w ciągu ulicy Nadbrzeżnej we Wronkach. Realizacja prac budowlanych ma być sfinansowana ze środków „Rządowego programu budowy lub modernizacji przystanków kolejowych na lata 2021-2025”. Nowy przystanek oddano do użytku w grudniu 2024 roku.
Parametry techniczne + Wykaz maksymalnych prędkości w km/h Tor nr 1 Odcinek linii Tor nr 2 EZT,Szynobusy pasażerskiepociągiwagonowe pociągitowarowe EZT,Szynobusy pasażerskiepociągiwagonowe pociągitowarowekm pocz.posterunekkm końcowy70-0,707Poznań Główny1,00070801,0002,100801002,100podg. „PoD”3,2001001601203,200Poznań Wola11,10016012014011,100Kiekrz12,70014015012,70013,40015016013,40015,30016015015,300 16,20015016016,200RokietnicaPamiątkowoBaborówkoSzamotułyPęckowoWronki51,80016014051,800 52,26014016052,260Wronki ZamośćMokrzMiałyDrawski Młyn78,77016015078,770 79,29015016079,29081,40016014081,400Krzyż82,4001401008082,40084,9041008012010084,90487,38012010010087,380 88,00010016012088,000Drawiny94,06016012015094,06095,75715016095,757PodlesiecMierzęcin104,363160150104,363Dobiegniew105,820150100105,820107,380100160107,380BierzwnikRębuszSłoniceStary Klukom138,210160100138,210Choszczno139,270100120139,270140,250120160140,250ZiemomyślDoliceMorzycaKolinStrzebielewoWitkowo171,110160150171,110Stargard172,070150130172,070172,34013080172,340172,870120172,870175,390120160175,390GrzędziceMiedwieckoReptowo185,860160100185,860Szczecin ZdunowoSzczecin Dunikowo195,42012080195,420podg. „SDA”197,800120100197,800Szczecin DąbieSzczecin Zdroje204,0901008090204,090podg. Regalica204,40090120204,400 207,600120100207,600podg. Dziewokliczpodg. Szczecin Wstowo212,28010080212,280Szczecin Główny212,47080100212,470213,585100
Statystyki i podziały linii Hipotetyczny czas przejazdu (nie uwzględniając postojów oraz ograniczeń czasowych) całej linii z maksymalną dozwoloną prędkością wynosi 1:52 h dla toru nieparzystego (pasażerskie i szynobusy – średnio 114,1 km/h) oraz 2:32 h dla towarowych (śr. 84,4 km/h). Na torze parzystym 1:48 h dla pasażerskich i szynobusów (118,5 km/h) oraz 2:24 h dla towarowych (89 km/h).
Porównanie czasu przejazdów dla pociągów osobowych w wybranych latach (wartości uśrednione): Rok Poznań Gł. – Krzyż (84 km) Krzyż – Stargard (90 km) Stargard – Szczecin Gł. (37 km)W sumie1848XX1:20 hX18961:45 h1:55 h1:05 h4:45 h1944/19452:20 h2:20 h0:55 h5:35 h19482:15 h2:25 h1:40 hPrzez Wzgórze Hetmańskie i Pomorzany; po odbudowie łącznicy 1:20 h.6:20 h1951/19522:00 h2:20 h1:00 h5:20 h1967/19681:50 h1:55 h0:55 h4:40 h1983/19841:40 h1:40 h0:50 h4:10 h1989/19901:35 h1:30 h0:50 h3:55 h1995/19961:20 h1:30 h0:45 h3:35 h20021:20 h1:25 h0:40 h3:25 h20071:15 h1:20 h0:40 h3:15 h20161:10 h1:12 h0:33 h2:55 h20171:02 h1:17 h0:49 h3:08 h20241:01 h1:07 h0:42 h2:50 h
Najkrótszy czasu przejazdu pociągu na całej trasie w wybranych latach: RokCzas przejazduPociąg19912:45 Bem Szczecin – Budapeszt Szczecin – Burgas20022:19 Ex Portowiec Warszawa – Szczecin Ex Barbakan Kraków – Szczecin Ex Mewa Warszawa – Szczecin20032:23 IC Chrobry Szczecin – Warszawa Ex Mewa Szczecin – Warszawa Ex Bolesław Prus Szczecin – Warszawa20052:23IC Chrobry Szczecin – Warszawa20062:15IC Odra Warszawa – SzczecinRokCzas przejazduPociąg20082:19Ex Mewa Warszawa – Szczecin20092:10IC Chrobry Szczecin – Warszawa20102:11EIC Chrobry Szczecin – Warszawa20112:25EIC Chrobry Szczecin – Warszawa20142:21EIC Bolesław Prus Warszawa – Szczecin20162:17IC Sukiennice Kraków – Szczecin20251:46 EIC Bolesław Prus Warszawa – Szczecin EIC Chrobry Warszawa – Szczecin EIC Sedina Warszawa – Szczecin
Podział linii według obszarów działania Zakładów Linii Kolejowych spółki PKP Polskie Linie Kolejowe: od początku linii w km 0,0 do km 80,3: Zakład Linii Kolejowych w Poznaniu od km 80,3 do km 87,1: Zakład Linii Kolejowych w Zielonej Górze od km 87,1 do końca linii w km 213,5: Zakład Linii Kolejowych w Szczecinie
Numery tabel w rozkładzie jazdy: Tabela 360 Tabela 361 – rozkład szczegółowy od Stargardu do Szczecina Gł.
Podział linii według województw: od Poznania Gł. do Krzyża – wielkopolskie od Drawin do Dobiegniewa – lubuskie od Bierzwnika do Szczecina Gł. – zachodniopomorskie
Ruch pociągów pasażerskich Dane w tym dziale aktualne zgodnie z rozkładem jazdy 2024
Połączenia dalekobieżne