thumb|250px|Plebania thumb|250px|Dom parafialny im. bł. Stefana kardynała Wyszyńskiego thumb|250px|Kościół Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny thumb|250px|Kaplica Przemienienia Pańskiego na cmentarzu parafialnym Parafia Podwyższenia Krzyża Świętego w Kole – rzymskokatolicka parafia położona w południowo-zachodniej części miasta. Administracyjnie należy do dekanatu kolskiego (diecezja włocławska). Została powołana prawdopodobnie już w XIII wieku.
Miejsca kultu kościół parafialny: Kościół Podwyższenia Krzyża Świętego w Kole kościół pomocniczy: Kościół Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Kole kaplica cmentarna: Kaplica Przemienienia Pańskiego w Kole
Historia Parafia została erygowana w XIII wieku, druga erekcja miała miejsce w 1563 r. W 1409 r. nastąpiła konsekracja świątyni parafialnej – pod wezwaniem Podwyższenia Krzyża Świętego oraz św. Katarzyny i św. Doroty. Tego samego roku erygowano prepozyturę szpitalną Ducha Świętego z kościołem pod tym samym wezwaniem (rozebrany w 1846 r.). W 1456 r. został ufundowany klasztor bernardynów z kościołem Nawiedzenia NMP. Na początku XX wieku wybudowano kaplicę Przemienienia Pańskiego na cmentarzu parafialnym.
Z terenu parafii zostały wyłączane kolejne obszary, na terenie których miały miejsce erekcje nowych parafii. W XIX wieku przywrócona została parafia św. Andrzeja Apostoła w Kościelcu. W latach 80. XX wieku powstały: parafia Matki Bożej Częstochowskiej w Kole i parafia Wniebowstąpienia Pańskiego w Ochlach. W 1999 r. erygowano parafię Błogosławionych 108 Męczenników w Powierciu, a w 2005 r. – parafię św. Bogumiła w Kole.
Informacje ogólne W skład granic administracyjnych parafii wchodzą: miasto Koło osiedle Stare Miasto ulice: Adama Asnyka, Jana Długosza, Grodzka, Jasna, Berka Joselewicza, Michała Kajki, Jana Kilińskiego, Klasztorna, Kościelna, Kuśnierska, Krótka, Krzywa, Adama Mickiewicza, Nowowarszawska, Nowy Rynek, Ogrodowa, Elizy Orzeszkowej, Michała Ostrowskiego, Kazimierza Pułaskiego, Rzeźnicza, Sejmikowa, Starowarszawska, Stary Rynek, Wodna, Wschodnia, Stefana kard. Wyszyńskiego, Zawiszy, Żelazna osiedle Przedmieście Kaliskie ulice: Akacjowa, Józefa Bema, Bogumiła, Bernarda Buszy, Cicha, Cisowa, Jarosława Dąbrowskiego, Harcerska, Jaśminowa, Kasztanowa, Kazimierza Wielkiego, Krańcowa, Kręta, Leśna, Lipowa, Miłosna, Południowa, Józefa Poniatowskiego, Powstańców 1863 r., Północna, Słoneczna, Spokojna, Straszkowska, Szpitalna, Świerkowa, Topolowa, Wesoła, Wiatraczna, Wierzbowa, Wrzosowa, Zamkowa osiedle Płaszczyzna ulice: Łąkowa i Stefana Żeromskiego za obwodnicą osiedle Przedmieście Warszawskie ulice: Jacka Bąkowskiego, Władysława Broniewskiego (część), Ceramiczna, Czesława Freudenreicha, Garncarska, Niezłomnych (część), Ignacego Paderewskiego (część), Powstańców Śląskich, Powstańców Wielkopolskich, Bolesława Prusa, Henryka Sienkiewicza (część), Sportowa, Toruńska (część), Wiejska (część), Włocławska (część), Piotra Wojciechowskiego (część), Aleksandra Zawadzkiego, Zegarowa, Zduny, Zielona gmina Koło Dzierawy gmina Kościelec Gozdów – obszar od granic Koła do obwodnicy ulice: Akacjowa, Brzozowa, Bukowa, Dębowa, Grabowa, Jarzębinowa, Jaśminowa, Jesionowa, Kalinowa, Kasztanowa, Kazimierza Wielkiego, Klonowa, Księcia Józefa, Leszczynowa, Lipowa, Modrzewiowa, Olchowa, Świerkowa Straszków – obszar od granic Koła do obwodnicy
Placówki edukacyjne znajdujące się w granicach administracyjnych parafii: Koło Zespół Szkół Ekonomiczno-Administracyjnych im. Stanisława i Władysława Grabskich Szkoła Podstawowa nr 2 im. Adama Mickiewicza
Odpusty parafialne: 6 sierpnia – Przemienienie Pańskie (kaplica cmentarna) 14 września – Podwyższenie Krzyża Świętego (kościół parafialny) 7 października – Najświętszej Maryi Panny Różańcowej (kościół parafialny)
Proboszczowie fary kolskiej Lista znanych z kroniki parafialnej proboszczów parafii Podwyższenia Krzyża Świętego w Kole: ks. Mikołaj Godziemba 1460 ks. Jan Kolęda. 1521 ks. kanonik Wojciech Bieganowski 1623 ks. kanonik Jakub Modzelewski 1623–1641 ks. kanonik Wojciech Trzebuchowski 1692–1696 ks. kanonik Kazimierz Gurowski 1696–1697 ks. kanonik Kazimierz Pawiński 1697 ks. Stefan Sumiński 1759–1761 ks. Jan Gabriel Paciorkowski 1789–1791 ks. Franciszek Ksawery Dmochowski PR 1791–1793Proboszczem de iure był do 1798 r. ks. Ignacy Nepomucen Bardziński 1796Administrator. ks. kanonik Kazimierz Łubieński 1796–1808Administrator do 1798 r. ks. kanonik Marcin Szremowicz 1808–1833 ks. kanonik Tomasz Tobolczyk 1833–1857 ks. kanonik Bonawentura Pawliński 1858–1861 ks. kanonik Paweł Pierczyński 1861–1868 ks. kanonik Ignacy Andrzej Górski 1868–1887 ks. kanonik Edward Narkiewicz 1887–1911 ks. kanonik Wojciech Gniazdowski 1911–1929 ks. kanonik Józef Mężnicki 1929–1940 ks. Jan Czapla 1940–1941Wikariusz parafii, pełnił funkcję administratora po aresztowaniu ks. kanonika Józefa Mężnickiego. ks. kanonik Bogumił Kasprzak 1945–1948 ks. kanonik Stanisław Śmietanko 1948–1952 ks. prałat Aleksander Siennicki 1952–1955 ks. kanonik Julian Olejnik 1955–1965 ks. prałat Stanisław Piotrowski 1965–1971 ks. prałat Serafin Opałko 1971–1986 ks. kanonik Józef Nocny 1986–1989 ks. prałat Kazimierz Chłopecki 1990–2001 ks. kanonik Józef Wronkiewicz 2001–2020od 1996 pełnił funkcję administratora parafii. ks. kanonik Eugeniusz Strzech 2020 – nadal
Zobacz też cmentarz rzymskokatolicki w Kole religia w Kole
Przypisy
Linki zewnętrzne Informacje o parafii na stronie diecezji włocławskiej Archiwalna strona internetowa Strona internetowa
Podwyższenia Koło