thumb|Skład berlińskiej S-Bahn typu 481 thumb|Tablica informacyjna na berlińskiej stacji S-Bahn Unter den Linden (obecna nazwa stacji: Berlin Brandenburger Tor) S-Bahn w Berlinie – szybka kolej miejska, najstarsza w Niemczech i pierwowzór klasycznej SKM na całym świecie. Linie S-Bahn obsługiwane są przez S-Bahn Berlin GmbH, spółkę-córkę Deutsche Bahn. Obecnie w Berlinie kursuje 15 linii S-Bahn, większość z nich sięga poza granice miasta. Wraz z liniami U-Bahn tworzą kręgosłup transportu zbiorowego w aglomeracji Berlina, zintegrowanego w Verkehrsverbund Berlin-Brandenburg.
Nazwa S-Bahn wywodzi się z określenia Stadt-Schnell-Bahn (szybka kolej miejska).
Linie S-Bahn rozmieszczone są w trzech grupach: linie wschód-zachód, przebiegające na centralnym odcinku przez kolej wiaduktową (Stadtbahn) linie północ-południe, na centralnym odcinku w tunelu (Nord-Süd S-Bahn) linie okólne (die Ringbahn)
Linia Ringbahn na mapie przypomina kształtem głowę psa, dlatego kolokwialnie berlińczycy nazywają ją, jak również centralny obszar przez nią otoczony właśnie Psim łbem (niem. Hundekopf).
Linie Linia Przebieg trasy Liczba stacji Szlaki kolejowe S1 Wannsee ↔ Oranienburg 35 Wannseebahn, Nord-Süd-Tunnel, Preußische Nordbahn S2 Blankenfelde ↔ Bernau 28 Dresdener Bahn, Nord-Süd-Tunnel, Stettiner Bahn S25 Teltow Stadt ↔ Hennigsdorf 27 Anhalter Bahn, Nord-Süd-Tunnel, Kremmener Bahn S3 Spandau ↔ Erkner 30 Schlesische Bahn S41 Gesundbrunnen – Südkreuz – Gesundbrunnen 28 Berliner Ringbahn (zgodnie z ruchem wskazówek zegara) S42 Gesundbrunnen – Südkreuz – Gesundbrunnen 28 Berliner Ringbahn (przeciwnie do ruchu wskazówek zegara) S45 Südkreuz ↔ Port lotniczy Berlin-Brandenburg 12 Außenring, Görlitzer Bahn, Berliner Ringbahn S46 Westend ↔ Königs Wusterhausen 23 Görlitzer Bahn, Berliner Ringbahn S47 Berlin Hermannstraße ↔ Spindlersfeld 7 Görlitzer Bahn, Berliner Ringbahn S5 Westkreuz ↔ Strausberg Nord 30 Berliner Stadtbahn, Preußische Ostbahn S7 Potsdam Hauptbahnhof ↔ Ahrensfelde 29 Wetzlarer Bahn, Berliner Stadtbahn, Wriezener Bahn S75 Warschauer Straße ↔ Wartenberg 27 Olympiabahn, Berliner Stadtbahn, Außenring S8 Birkenwerder ↔ Zeuthen 24 Görlitzer Bahn, Berliner Ringbahn, Stettiner Bahn S85 Waidmannslust ↔ Berlin-Grünau 20 Görlitzer Bahn, Berliner Ringbahn, Stettiner Bahn S9 Spandau ↔ Port lotniczy Berlin-Brandenburg 28 zewnętrzny pierścień towarowy, Görlitzer Bahn, Berliner Stadtbahn, Olympiabahn
Historia Historia S-Bahn rozpoczęła się wraz z uruchomieniem pociągów lokalnych na średnicowej linii estakadowej (Stadtbahn – dosłownie „kolej miejska” lub „linia przez miasto”) w 1882 r. Następnie rozwinęły się również koleje podmiejskie (Vorortbahn) i okrężna (Ringbahn). Od 1924 r. zaczęto elektryfikację tych kolei, zaś 1 grudnia 1930 połączono je w system S-Bahn. Jeszcze kilkadziesiąt lat po II wojnie światowej część linii obsługiwana była przez pociągi elektryczne, część zaś przez parowe. Zasięg sieci S-Bahn był wówczas większy niż obecnie (pociągi dojeżdżały m.in. do Falkensee, Rangsdorf, Velten). Większość linii niezelektryfikowanych do lat sześćdziesiątych w późniejszym okresie została wyłączona z sieci S-Bahn i przejęta przez koleje regionalne.
W czasie ponad 80 lat eksploatacji elektrycznych kolei miejskich w Berlinie zdarzyło się kilka wypadków (pożary, wykolejenia), w których nikt nie zginął.
Zobacz też Bojkot S-Bahn w Berlinie Zachodnim
Linki zewnętrzne Schemat sieciowy berlińskiej S-Bahn (PDF) Kilometraż linii
Kategoria:Transport w Berlinie Berlin