Order Guadalupe (hisz. Orden de Guadalupe) – meksykański order, trzykrotnie ustanawiany i znoszony w latach 1822–1823, 1853–1855 i 1863–1867. W pierwszych dwóch okresach było to najwyższe odznaczenie państwowe. Ustanowiony został na cześć Matki Boskiej z Guadalupe.
W Polsce jest obecnie znany pod nazwą Order Najświętszej Marii Panny z Guadalupe. Dawniej, podczas dwudziestolecia międzywojennego używano nazwy Order Najświętszej Marii Panny Gwadelupskiej, a na przełomie XIX i XX wieku – Order Guadalupy.
Trzy słowa napisane naokoło owalnego medalionu z portretem patronki umieszczonego w środku odznaki i gwiazdy orderowej – „Religión Independencia Union” (z hisz. Religia Niepodległość Jedność) – były dewizą orderu.
Historia Okres 1. „Order Cesarski Guadalupe” (1822–1823) thumb|upright|Cesarz August z insygniami orderu Ustanowiony 20 lutego 1822 pod nazwą Orden Imperial de Guadalupe przez cesarza Augustyna I Iturbide, władcę I Cesarstwa Meksyku, służył do nagradzania tych, których odwaga, talenty i cnoty obywatelskie przyczyniły się do uzyskania niepodległości i których działalność przyczyniła się do zwiększenia chwały i blasku Meksyku.
Dzielił się na trzy klasy: I klasa – Krzyż Wielki (Gran Cruz), limitowany do 50 osób odznaczonych, odznaka mocowana za pomocą zawieszki w kształcie orła na koronie do wielkiej wstęgi i gwiazda orderowa na lewej piersi, II klasa – Kawaler Numerariusz (Caballero de Numero), z liczbą odznaczonych ograniczoną do 100, odznaka na takiej samej zawieszce, wieszana na wstędze na szyi, III klasa – Kawaler Supernumerariusz (Caballero Supernumerario), nadliczbowi odznaczeni według uznania wielkiego mistrza, nosili odznakę orderu przymocowaną do zawieszki bez korony, zawieszonej na wstążce przypinanej do lewej piersi. Order mógł otrzymać jedynie wierny wyznania rzymskokatolickiego. Wielkim Mistrzem był aktualnie panujący władca, któremu przysługiwał łańcuch orderowy. Po abdykacji cesarza 19 marca 1823 i powstaniu republiki nadawanie orderu zostało zawieszone.
Okres 2. „Order Meksykański Guadalupe” (1853–1855) thumb|upright|Generał Juan Almonte z komandorią orderu pod szyją Prezydent Meksyku gen. Antonio López de Santa Anna przywrócił go 11 listopada 1853 pod zmienioną nazwą Orden Mexicana de Guadalupe. Miał stanowić wyróżnienie dla znamienitych obywateli poświęcających się dla dobra narodu. Otrzymał nowy wygląd i statuty wzorowane na hiszpańskich statutach Orderu Karola III, zmieniły się też nazwy dwóch niższych klas: I klasa – Krzyż Wielki (Gran Cruz), limitowany do 24 Meksykanów, odznaka na wielkiej wstędze i gwiazda orderowa, II klasa – Komandor (Komandor), ograniczony do 100 krajowców, odznaka na wstędze na szyi, III klasa – Kawaler (Caballero), nieograniczona liczba odznaczanych według uznania wielkiego mistrza, którzy nosili odznakę orderu przymocowaną na wstążce przypinanej do lewej piersi. Limity odznaczonych nie dotyczyły obcokrajowców. Wielkim Mistrzem był aktualnie urzędujący prezydent, któremu przysługiwał łańcuch orderowy. Po obaleniu gen. Santa Anny w rewolucji ayutlańskiej pod przywództwem Juana Álvareza, order został zniesiony 12 października 1855 roku.
Okres 3. „Order Guadalupe” (1863–1867) thumb|upright|Cesarz Maksymilian w wielkiej wstędze orderu Interwencja francuska i ustanowienie II Cesarstwa Meksyku wprowadziły na tron cesarski Maksymiliana I Habsburga. Jeszcze przed przybyciem władcy, cesarski rząd dekretem z 30 czerwca 1863 wznowił nadawanie orderu pod nową nazwą Orden de Guadalupe. Miał być jednak przyznawany jedynie generałom i dowódcom oddziałów w wyprawie francuskiej. W tym roku odznaczono nim jedynie dwóch cudzoziemskich dygnitarzy – ambasadora Francji w Meksyku oraz dowódcę francuskiego korpusu ekspedycyjnego. Po objęciu władzy cesarz zatwierdził order dekretem z 10 kwietnia 1865. Utrzymano w nim wygląd insygniów z czasów republikańskich, ale ustanowiono nowe statuty i podział na pięć klas: I klasa – Krzyż Wielki (Gran Cruz), z limitem 30 nadań, odznaka na wielkiej wstędze i gwiazda orderowa noszona na lewej piersi, II klasa – Wielki Oficer (Gran Oficial), maksymalnie 100 odznaczonych, odznaka na wstędze na szyi i gwiazda, III klasa – Komandor (Komandor), ograniczony do 200 osób, odznaka na wstędze na szyi, IV klasa – Oficer (Oficial), limitowany do 500 odznaczonych, odznaka na wstążce z rozetką, wieszana na lewej piersi, V klasa – Kawaler (Caballero), z nieograniczoną liczbą odznaczonych, odznaka na wstążce bez rozetki, wieszana na lewej piersi. Limity odznaczonych nie dotyczyły cudzoziemców. Wielkim Mistrzem był aktualnie panujący władca, któremu przysługiwał łańcuch orderowy. Obalenie oraz egzekucja cesarza 19 czerwca 1867 i powstanie II Republiki Meksyku zniosło ostatecznie to odznaczenie w tym samym roku.
Insygnia Insygnia Orderu Guadalupe w 1. okresie150px|center150px|centerŁańcuch wielkiego mistrzaKrzyż Wielki65px|center120px|centerGwiazda I klasyNumerariusz35px|centerSupernumerariusz
Insygnia Orderu Guadalupe w 2. i 3. okresie150px|center150px|centerŁańcuch Wielkiego MistrzaKrzyż Wielki65px|center120px|centerGwiazda I i II klasyKomandor35px|center35px|centerOficerKawaler
Odznaczeni
Wielcy Mistrzowie, kawalerowie Wielkiego Krzyża 1822 – Augustyn I Iturbide, pierwszy cesarz 1853 – Antonio López de Santa Anna, dziewiąty prezydent 1865 – Maksymilian I Habsburg, drugi cesarz Wielkie Krzyże w latach 1853-1855 Meksykanie: thumb|upright|Prezydent Guadalupe Victoria z insygniami Krzyża Wielkiego z 1. okresu 1853 – Augustyn Iturbide, pośmiertnie, pierwszy cesarz 1853 – Juan O'Donojú, pośmiertnie, ostatni wicekról Nowej Hiszpanii 1853 – Vicente Guerrero, pośmiertnie, drugi prezydent 1853 – Guadalupe Victoria, pośmiertnie, pierwszy prezydent 1853 – Nicolas Bravo, generał dywizji, wiceprezydent 1853 – Lazaro de la Garza y Ballesteros, arcybiskup Meksyku, Wielki Kanclerz Orderu 1853 – Clemente de Jezus Munguía, biskup Michoacán, Prokurator Orderu 1853 – Agustin Jerónimo de Iturbide, syn pierwszego cesarza 1853 – José M. Cervantes, generał, Strażnik Orderu 1853 – Miguel Cervantes, generał, członek Rady Państwa 1853 – Francisco Conejares, opat Kolegiaty w Guadalupe 1853 – Teodosio Lares, prezydent Trybunału Najwyższego Sprawiedliwości Obcokrajowcy: 1854 – Napoleon III Bonaparte, cesarz Francji 1854 – Izabela II Burbon, królowa Hiszpanii 1854 – Wiktoria Hanowerska, królowa Imperium Brytyjskiego 1854 – Jayme Antonelli, sekretarz watykański, kardynał 1854 – Juan José de Aycinena y Piñol, biskup, b. premier Gwatemali 1855 – Henri de Brouckère, premier Belgii 1855 – Claudio Antón de Luzuriaga, minister spraw zagranicznych Hiszpanii 1855 – Otto von Manteuffel, premier Prus
Wielkie Krzyże w latach 1863-1867 Meksykanie: thumb|upright|16. prezydent Meksyku José Mariano Salas z gwiazdą orderu na lewej piersi thumb|upright|Arcybiskup Pelagio Antonio de Labastida y Dávalos udekorowany pektorałem (krzyż na podwójnym łańcuszku), łańcuchem Naszyjnika Orderu Grobu Świętego, oraz gwiazdami Orderu Guadalupe (najbliżej lewego barku), Orderu Izabeli Katolickiej (poniżej) i Orderu Grobu Bożego (pod łańcuchem) 1864 – Juan Almonte, generał dywizji, marszałek dworu 1864 – José Mariano Salas, generał dywizji, Członek Rady Orderu 1864 – José María Gutiérrez de Estrada, dyplomata 1864 – Tomás Mejía, generał dywizji 1864 – Leonardo Márquez, generał dywizji 1865 – Pelagio de Labastida, arcybiskup Meksyku 1865 – Carlos María Colina, biskup Puebla 1865 – Ignacio Aguilar y Marocho, ambasador w Hiszpanii 1865 – Jose Fernando Ramirez, minister stanu 1865 – Jose Salazar Ilarregui, gubernator Jukatanu 1865 – José López Uraga, członek Rady Państwa Obcokrajowcy w latach: 1863 – Elie Frédéric Forey, marszałek Francji 1863 – Alphonse Dubois de Saligny, francuski ambasador 1864 – François Achille Bazaine, marszałek Francji 1864 – Napoleon Eugeniusz Bonaparte, francuski książę, syn cesarza 1864 – Édouard Drouyn de Lhuys, francuski minister spraw zagranicznych 1864 – Achille Fould, francuski minister spraw wewnętrznych 1864 – Jean-Baptiste Philibert Vaillant, francuski minister domu cesarskiego i sztuki 1864 – Prosper de Chasseloup-Laubat, francuski minister marynarki i kolonii 1864 – Jacques Louis Randon, francuski minister wojny 1864 – Eugène Rouher, francuski minister stanu 1864 – Raymond-Théodore Troplong, francuski prezydent Sądu Kasacyjnego 1864 – Aleksander Colonna-Walewski, francuski prezydent korpusu legislacyjnego 1864 – Gustave Rouland, francuski prezydent rady państwa 1864 – Napoléon Maret, francuski książę Bassano, Wielki Szambelan 1864 – Marie Jean Pierre Hubert de Cambacérès, francuski Wielki Mistrz Ceremonii 1864 – Félix Baciocchi, francuski szambelan cesarza 1864 – Charles Tascher de La Pagerie, francuski szambelan cesarzowej 1864 – Edmond Jurien de La Gravière, francuski wiceadmirał, adiutant cesarza 1864 – Émile Félix Fleury, francuski generał dywizji 1864 – Georges-Eugène Haussmann, francuski baron, prefekt Sekwany 1864 – Édouard Thouvenel, francuski senator, dyplomata 1864 – Pierre Cintrat, francuski ambasador 1864 – Baron d'André, francuski ambasador 1864 – Gaston de Banneville, francuski ambasador 1864 – Frédéric de Billing, francuski ambasador 1864 – Johann Bernard von Rechberg, austriacki premier 1864 – Charles Auguste Frossard, francuski generał dywizji, adiutant cesarza 1864 – Gustave Lannes de Montebello, francuski markiz, generał dywizji, adiutant cesarza 1864 – Joseph Jules de Cadoine de Gabriac, francuski ambasador 1864 – Richard Metternich-Winneburg, austriacki ambasador w Paryżu 1864 – Ludwig von Benedek, austriacki generał artylerii 1864 – Ferenc Zichy, węgierski hrabia, austriacki dyplomata 1864 – Aleksander Gorczakow, rosyjski książę, minister spraw zagranicznych 1864 – Ludvig Manderström, szwedzki minister spraw zagranicznych 1864 – Nils Erik Wilhelm af Wetterstedt, szwedzki ambasador w Meksyku 1864 – Christian Albrecht Bluhme, duński premier 1864 – Ludvig Manderström, szwedzki minister spraw zagranicznych 1864 – Charles Le Bègue de Germiny, francuski senator, b. gubernator Banku Francji 1865 – Giuseppe Valerga, patriarcha Jerozolimy 1865 – Teodoros Dilijanis, grecki minister spraw zagranicznych 1865 – Wilhelm Sponneck, duński hrabia, doradca króla Grecji Jerzego I 1865 – Kamehameha V, król Hawajów 1865 – Félix Charles Douay, francuski generał dywizji 1865 – Franz von Hauslab, austriacki generał artylerii 1865 – Ludwig Folliot de Crenneville, austriacki generał, gubernator Transylwanii 1865 – Charles de Montholon-Sémonville, francuski ambasador w Meksyku 1865 – António José de Ávila, portugalski minister spraw zagranicznych 1865 – Francisco José de Paiva, portugalski ambasador w Paryżu 1865 – Miguel Chevalier, francuski senator 1865 – Jean-Baptiste Dumas, francuski senator 1865 – Urbain Le Verrier, francuski senator 1865 – Léonce Élie de Beaumont, francuski b. senator 1865 – Jean-Auguste-Dominique Ingres, francuski b. senator 1865 – Charles de Lorencez, francuski generał dywizji 1865 – José de Narváez Porcel, hiszpański książę Walencji, dowódca sił lądowych 1865 – Antonio de Benavides y Fernández de Navarrete hiszpański b. minister spraw zagranicznych 1865 – Luis González Bravo, hiszpański b. minister spraw wewnętrznych 1865 – Luis Carondelet Castaños, hiszpański książę Bailén, majordom królestwa 1865 – Miguel de Bañuelos, hiszpański ambasador 1865 – Alejandro Mon y Menéndez, hiszpański b. premier 1865 – Gioacchino Rossini, włoski kompozytor 1865 – Theodore van der Straten Ponthoz, belgijski Wielki Marszałek Dworu 1865 – Jules Van Praet, belgijski minister domu królewskiego 1865 – Edward Conway, belgijski intendent listy cywilnej 1865 – Pierre Emmanuel Félix Chazal, belgijski generał porucznik, minister wojny 1865 – Alphonse O'Sullivan de Grass, belgijski ambasador w Wiedniu 1865 – Charles Rogier, belgijski minister spraw zagranicznych
Zobacz też