Jan Butler herbu własnego (zm. w 1710 roku) – kasztelan podlaski w 1708 roku, leśniczy nowodworski w 1698 roku, starosta drohicki w latach 1690-1701, starosta nowski w latach 1678-1700, starosta jabłonowskiUrzędnicy podlascy XIV-XVIII wieku. Spisy". Oprac. Ewa Dubas-Urwanowicz, Włodzimierz Jarmolik, Michał Kulecki, Jerzy Urwanowicz. Kórnik 1994, s. 162., pułkownik wojsk koronnych.
Życiorys Pochodził z polskiej rodziny szlacheckiej Butlerów herbu Butler, wywodzącej się z Irlandii a osiadłej na Podlasiu. Był synem podskarbiego nadwornego Gotarda Wilhelma i Konstancji z Wodyńskich, kasztelanki podlaskiej.
Służbę w wojsku koronnym rozpoczął w czasie najazdu szwedzkiego jako oficer regimentu gwardii pieszej Jana Kazimierza. Następnie był obersztlejtnantem w regimencie piechoty Dymitra Wiśniowieckiego, po śmierci hetmana w 1682 został mianowany pułkownikiem i przejął macierzysty regiment, który pozostawał w kompucie wojsk koronnych do IV kwartału 1689. W latach 1683–1685 był także pułkownikiem regimentu arkebuzerów. W 1683, w czasie wyprawy wiedeńskiej jednostka ta wchodziła w skład korpusu Lubomirskiego, Butler odznaczył się wówczas podczas walk pod Preszburgiem. 12 września 1683, w czasie bitwy pod Wiedniem dowodził brygadą piechoty na lewym skrzydle wojsk polskich. Brygada ta stoczyła ciężkie walki z janczarami na zboczach Lasku Wiedeńskiego. Butler walczył także w kampaniach wojennych w latach 1684 i 1685, wziął także udział w wyprawie Sobieskiego do Mołdawii w 1686.
W latach 1688 i 1689 walczył z wojskami osmańskimi na Podolu pod dowództwem hetmana Stanisława Jabłonowskiego, brał udział w próbach odbicia z rąk tureckich Kamieńca Podolskiego.
Był starostą nowskim (1678–1700), drohickim (1690–1701), jabłonowskim, od 1698 leśniczym nowodworskim. Podczas panowania Jana III i Augusta II kilkukrotnie posłował na sejmy. Używał tytułu hrabiego św. cesarstwa rzymskiego, który został nadany jego ojcu przez cesarza Karola Ferdynanda.
Poseł sejmiku mielnickiego na sejm 1678/1679 roku, poseł sejmiku drohickiego na sejm 1695 rokuRobert Kołodziej, Ostatni wolności naszej klejnot. Sejm Rzeczypospolitej za panowania Jana III Sobieskiego, Poznań 2014, s. 588..
Żonaty z Bogumiłą Gorajską (1. voto Krzysztofa Potocka), zmarł bezpotomnie w 1710.
Bibliografia Kazimierz Piwarski, Butler Jan [w:] Polski Słownik Biograficzny, T. III. Kraków 1937, s. 118. Marek Wagner, Słownik Biograficzny oficerów polskich drugiej połowy XVII wieku, T. I. Oświęcim 2013, s. 44-45.
Przypisy
Jan (pułkownik) Kategoria:Członkowie stanu rycerskiego I Rzeczypospolitej Kategoria:Kasztelanowie podlascy Kategoria:Leśniczowie nowodworscy Kategoria:Oficerowie piechoty armii koronnej Kategoria:Polscy hrabiowie Świętego Cesarstwa Rzymskiego Kategoria:Posłowie na Sejm I Rzeczypospolitej Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1678/1679 Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1695 Kategoria:Posłowie na Sejm I Rzeczypospolitej (ziemia drohicka) Kategoria:Posłowie na Sejm I Rzeczypospolitej (ziemia mielnicka) Kategoria:Pułkownicy armii koronnej Kategoria:Starostowie drohiccy Kategoria:Starostowie jabłonowscy Kategoria:Starostowie nowscy Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-tureckiej 1683–1699 (strona polska) Kategoria:Posłowie na Sejm I Rzeczypospolitej (województwo podlaskie) Kategoria:Urodzeni w XVII wieku Kategoria:Zmarli w 1710