thumb|Jacques Babinet Jacques Babinet (ur. 5 marca 1794 w Lusignan, zm. 21 października 1872 w Paryżu) – francuski uczony: matematyk, fizyk i astronom; popularyzator nauki. Znany jest przede wszystkich z wkładu w optykę.
Życiorys Urodził się 5 marca 1794 w Lusignan. Był synem Jeana Babineta, mera Lusignan i Marie-Anne Félicité Bonneau du Chesne, córki generała Jacques’a Duchesne.
Uczył się początkowo w Lycée Napoléon, naukę kontynuował w École polytechnique, gdzie później został egzaminatorem. Opuścił politechnikę w 1812, aby rozpocząć naukę w szkole artylerii Armii Francuskiej École d'application de l'artillerie. Po ukończeniu szkoły służył przez krótki czas w Piątym Pułku Artylerii.
Po restauracji Burbonów opuścił Armię i rozpoczął pracę dydaktyczną. Był wykładowcą matematyki na politechnice w Fontenay-le-Comte, fizyki w Université de Poitiers i od 1820 także w Lycée Saint-Louis. W latach 1825–1828 Babinet wykładał także meteorologię. W 1838 został następcą Félixa Savary w Collège de France. W 1840 został wybrany do Académie des sciences jako członek sekcji fizyki tego stowarzyszenia.
W 1829 jako pierwszy zasugerował, że długość fali światła może być używana jako podstawowa jednostka długości (Angstrem). Opracował wiele instrumentów naukowych i przeprowadził badania nad dyfrakcją i odbijaniem światła. Jako meteorolog prowadził badania nad tęczami atmosferycznymi, wieńcami słonecznymi i księżycowymi oraz polaryzacją światła. W 1837 zauważył i opisał, że obraz dyfrakcyjny otrzymany z przeszkody jest taki sam jak z otworu o takim samym kształcie i średnicy z wyjątkiem natężenia promienia światła, zasada ta jest znana współcześnie jako zasada Babineta. W 1840 odkrył drugi, po punkcie Arago, punkt na sferze niebieskiej, z którego dochodzi niespolaryzowane światło, tzw. punkt Babineta, położony około 20° powyżej Słońca. Przeprowadził wiele eksperymentów związanych z polaryzacją światła, skonstruował urządzenie do pomiaru polaryzacji znane jako kompensator Babineta.
Był odkrywcą zjawiska całkowitego wewnętrznego odbicia (mniej więcej równocześnie i niezależnie od Jeana-Daniela Colladona). Około 1840-42 przedstawił eksperyment, w którym oświetlił dno butelki skupioną wiązką światła i pokazał, że cienki strumień wody wylewany z butelki zawiera w sobie skupione światło. Babinet udowodnił także, że ten efekt można powtórzyć używając zagiętej rurki szklanej i kwarcowej, w liście do François Arago napisał, że „pomysł działa dobrze i mógłby być używany na przykład do rozświetlania wnętrza ust”, ale nie powrócił już do podobnych eksperymentów.
Opracował metodę konstrukcji ulepszonych zaworów do pomp powietrznych umożliwiających uzyskanie dobrej jakości próżni.
W 1840 został członkiem Bureau des Longitudes.
W sierpniu 1848 oskarżył Urbaina Le Verriera, odkrywcę Neptuna, o wiele „potężnych błędów”, które wkradły się w jego wyliczenia dotyczące Neptuna i sam zaproponował, że poza Neptunem istnieje jeszcze jedna planeta, którą nazwał „Hyperion”. Babinet wyliczył, że hipotetyczny Hyperion powinien mieć masę około 11,6 razy większą od masy Ziemi i być odległy o około 47-48 j.a. od Słońca. W obronie Le Verriera stanęli między innymi John Herschel, Wilhelm Struve i Carl Jacobi oraz sam Le Verrier, którzy łatwo udowodnili, że to Babinet się mylił w ocenie pracy Le Verriera.
W 1861 zaprezentował pracę, w której jako jeden z pierwszych krytycznie ocenił tzw. hipotezę mgławicy słonecznej w wersji, w której rzekoma mgławica, z której miały powstać planety, miała mieć równomierną gęstość.
Babinet, wbrew ówcześnie popularnych teorii, uważał, że koncept ciepła powodowany jest wibracją „molekuł” z których składają się ciała fizyczne – koncept zbliżony do dzisiejszej entropii.
Był uznanym i szanowanym popularyzatorem nauki. Jego publiczne wykłady były bardzo popularne, był ceniony za umiejętność przybliżania nawet bardzo skomplikowanych teorii naukowych dla laików, używając przy tym prostego, zrozumiałego języka.
W 1840 ożenił się z Adèle Laugier (siostrą Paula Laugiera), z którą miał dwóch synów.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci École polytechnique Kategoria:Francuscy astronomowie XIX wieku Kategoria:Francuscy fizycy XIX wieku Kategoria:Francuscy meteorolodzy Kategoria:Francuscy popularyzatorzy nauki Kategoria:Urodzeni w 1794 Kategoria:Zmarli w 1872 Kategoria:Francuscy optycy