thumb 21 Batalion Celny – jednostka organizacyjna formacji granicznych II Rzeczypospolitej.
Formowanie i zmiany organizacyjne Na podstawie rozkazu Ministra Spraw Wojskowych nr 3046/Org z dnia 24 marca 1921 w miejsce batalionów wartowniczych i batalionów etapowych utworzone zostały bataliony celne. 21 batalion celny powstał w granicach DOG Pomorze, a zorganizowano go na bazie 4/VIII batalionu wartowniczego. Etat batalionu wynosił 14 oficerów i 600 szeregowych. Podlegał Komendzie Głównej Batalionów Celnych, a pod względem politycznym Ministrowi Spraw Wewnętrznych.
Mimo że batalion był w całym tego słowa znaczeniu oddziałem wojskowym, nie wchodził on w skład pokojowego etatu armii. Uniemożliwiało to uzupełnianie z normalnego poboru rekruta. Ministerstwo Spraw Wojskowych zarówno przy ich formowaniu, jak i uzupełnianiu przydzielało mu często żołnierzy podlegających zwolnieniu, oficerów rezerwy oraz szeregowców i oficerów zakwalifikowanych przez dowództwa okręgów generalnych jako nie nadających się do dalszej służby wojskowej.
W sierpniu 1921 21 batalion celny został zluzowany przez Straż Celną i niedługo potem rozformowany. 1 i 2 kompania celna odeszła do 20 batalionu celnego, 3 kompania celna podporządkowana została 1 batalionowi celnemu, a 4 kc 2 batalionowi celnemu.
Służba celna 17 maja 1921 Główna Komenda Batalionów Celnych zarządziła zmiany dyslokacyjne batalionów. 21 batalion celny miał ochraniać odcinek granicy od Sobkowy do Kolebki. Sztab batalionu rozlokowany miał być w Tczewie.
Odcinek batalionowy podzielony był na cztery pododcinki, które obsadzały kompanie wystawiające posterunki i patrole. Posterunki wystawiano wzdłuż linii granicznej w taki sposób, by mogły się nawzajem widzieć w dzień. W tym zakresie batalion współpracował z posterunkami i patrolami Policji Państwowej. Współpraca polegała na tym, że te pierwsze wystawiały wzdłuż linii granicznej stale posterunki i patrole, natomiast policja tworzyła je w głębi strefy, poza linią graniczną. W zakresie ochrony granicy batalion podlegał staroście.
Sąsiednie bataliony 16 batalion celny w Nowem ⇔ 19 batalion celny w Wejherowie – VI 1921WIG – mapa operacyjna Polski 1:300 000
Kadra batalionu Dowódcy batalionu stopieńimię i nazwiskookres pełnienia służbykolejne stanowiskoppłk Antoni Kamiński z 71 ppVI – VII 1921
Struktura organizacyjna Ordre de Bataille 21 batalionu celnego w Tczewie na dzień 1 czerwca 1921kompanie1. Tczew2. Gniew3. Nowe 4. Żukowodowódcypor. Roman Szubertpor. Lucjan Głodkowskippor. Franciszek Młynarczykkpt. Mieczysław PolańskiOrdre de Bataille 21 batalionu celnego w Tczewie na dzień 1 lipca 1921kompanie1. Tczew2. Egiertowo3. Kamierowo 4. Żukowodowódcyppor. Józef Kotarbapor. Lucjan Głodkowskippor. Franciszek Młynarczykkpt. Mieczysław PolańskiplacówkiGorzędziejSatrapyRościszewoNiestępowoTczew -mostSzumlis SzlacheckiGołębiówkoSulminCzatkówSzumlis KrólewskiDuże MirowoSmengorżynŁąkiStafrowa HutaMałe MirowoKokoszkiMały MiłobądzPołęcinTrzecionkaMaterniaDuży MiłobądzKamelinKamirowskie PieceGłukowoArentHopowoBożepoleOwczarniaMaleninBorczRuslandWysokaSzwarcSkrzeszewoSzczodrowoGołębiowoŚwietlikowoLichtenfeldCelmerostwoBernardowoSzczerbeszinŁapinNowy WiecKolebkiKobierżynFiolinNowy Wiec
Przypisy
Bibliografia
(sygn.110/350 i 110/351)
(sygn.137/10.)
Kategoria:Bataliony celne Kategoria:Polskie jednostki graniczne rozwiązane w 1922 Kategoria:Polskie jednostki graniczne utworzone w 1921 Kategoria:Wojsko Polskie w Tczewie